,de ,tribus ,habitaculis ,liber ,attributi ,sancto ,patricio 7,attributi quoque ,sancto ,augustino7 --- ,,caput ,,primum4 ,de tribus habitaculis1 regno ,dei1 mundi1 inferno4 ,regni ,dei bona1 et inferni mala4 ,tria sunt sub omnipotentis ,dei manu habitacula1 primum1 imum1 medium3 quorum summum regnum ,dei vel regnum coelorum dicitur2 imum vocatur infernus2 medium mundus prsens vel orbis terrarum appellatur4 ,quorum extrema omnino sibi invicem sunt contraria1 et nulla sibi societate conjuncta4 ,qu enim societas potest esse lucis ad tenebras1 et ,christi ad ,belial 7,,ii ,cor4 ,,vi1 #ad1 #ae78 ,medium autem nonnullam habet similitudinem ad extrema4 ,unde lucem et tenebras habet1 frigus et calorem1 dolorem et sanitatem1 ltitiam et mrorem1 odium et amorem1 bonos et malos1 justos et injustos1 dominos et servos1 regnum et subjectionem1 famem et satietatem1 mortem et vitam1 et innumera hujusmodi4 ,quorum omnium pars una imaginem habet regni ,dei1 pars altera inferni4 ,commixtio namque malorum simul et bonorum in hoc mundo est2 in regno autem ,dei nulli mali sunt1 sed omnes boni2 at in inferno nulli boni1 sed omnes mali3 et uterque locus ex medio suppletur4 ,hominum enim hujus mundi1 alii elevantur ad coelum1 alii trahuntur ad infernum4 ,similes quippe similibus junguntur1 id est1 boni bonis1 et mali malis2 justi homines justis angelis1 et transgressores homines transgressoribus angelis2 servi ,dei ,deo1 servi diaboli diabolo3 benedicti vocantur ad regnum sibi paratum ab origine mundi1 maledicti expelluntur in ignem ternum1 qui paratus est diabolo et angelis ejus 7,matth4 ,,xxv1 #cd1 #da74 ,bona autem regni coelestis dicere1 vel cogitare1 vel intelligere ut sunt1 nullus potest carne vestitus3 multo enim majora et meliora sunt1 quam cogitantur et intelliguntur2 unde scriptum est3 ,quod oculus non vidit1 nec auris audivit2 nec in cor hominis ascendit1 qu prparavit ,deus diligentibus se 7,i ,cor4 ,,ii1 #i74 ,regnum namque ,dei omni fama majus1 omni laude melius1 omni scientia innumerabilius1 omni gloria qu putatur1 excellentius4 ,mala etiam inferni dicere vel cogitare1 ut sunt1 nemo potest3 pejora quippe sunt valde quam cogitantur4 ,regnum itaque ,dei plenum est lucis1 et pacis1 et caritatis1 et sapienti1 et glori1 et honestatis1 et dulcedinis1 et dilectionis1 et melodi1 et ltiti1 et beatitudinis perennis1 et omnis boni ineffabilis1 quod nec dici nec cogitari potest4 ,at locus inferni plenus est tenebrarum1 discordi1 odii1 stultiti1 miseri1 turpitudinis1 amaritudinis1 offensionis1 doloris1 adustionis1 sitis1 famis1 ignis inexstinguibilis1 tristiti1 vindict perennis1 et omnis ineffabilis mali1 quod nec dici nec cogitari potest4 ,cives coeli sunt justi homines et angeli1 quorum rex est ,deus omnipotens2 at contra cives inferni sunt impii homines et dmones1 quorum princeps est diabolus4 ,satiat justos visio sanctorum hominum et angelorum1 et super omnia ipsius ,dei4 ,cruciat impios et peccatores visio hominum damnatorum et dmonum1 et super omnia ipsius diaboli4 ,nihil in regno ,dei desideratur quod non inveniatur3 at in inferno nihil invenitur quod desideratur4 ,in regno ,dei nihil invenitur1 nisi quod placet1 et delectat1 et satiat2 at contra in lacu miseri perennis nihil videtur1 nihilque sentitur1 nisi quod displicet1 nisi quod offendit1 nisi quod cruciat4 7,in regno terno erit vita sine morte1 veritas sine errore1 felicitas sine perturbatione47 ,omne bonum in regno ,dei abundat1 et nullum malum2 omne malum in carcere diaboli abundat1 et nullum bonum4 ,nullus indignus in regno ,dei suscipitur2 nullus vero dignus1 nullus justus ad infernum trahitur4 ,,caput ,,ii4 ,de poenis infernalibus4 ,principalia autem sunt duo tormenta in inferno3 frigus intolerable1 et calor ignis inexstinguibilis4 ,unde in ,evangelio legitur3 ,illic erit fletus et stridor dentium 7,matth4 ,,xiii1 #ea2 ,,xxii1 #ac1 et ,,xxv1 #cj74 ,fletus namque et liquefactio oculorum ex calore nascitur2 stridor vero dentium ex frigore nascitur4 ,hinc etiam beatus ,job3 ,de aquis1 inquit1 nivium transibunt ad calorem nimium 7,job4 ,,xxiv1 #ai74 ,de quibus duobus innumera pendent poenarum genera2 videlicet1 sitis intolerabilis1 poena famis1 poena fetoris1 poena horroris1 poena timoris1 poena angusti1 poena tenebrarum1 severitas tortorum1 prsentia dmonum1 ferocitas bestiarum1 crudelitas ministrantium1 dilaceratio immortalium vermium1 vermis conscienti1 ignit lacrym1 suspiria1 miseri1 dolor sine remedio1 vincula sine solutione1 mors terna1 poena sine fine1 absentia ,christi post visionem ejus1 qu sola omnia supra dicta superat1 et omnibus poenis intolerabilior4 ,,caput ,,iii4 ,de his quos poen ternitas a mundi voluptate non deterret4 ,inferni duplex poena4 ,anni #ajj nulla ternitatis portio4 ,v igitur illis perenne qui subire hc omnia mala etiam sine fine merentur1 pro delectabili unius hor somnio3 tanta etenim et talis est omnis hujus mundi gloria1 ad ternam comparata gloriam4 ,melius erat eis1 quod dictum est de infelice ,juda 7,matth4 ,,xxvi1 #bd71 non nasci1 quam malis suis meritis plagas inferni sustinere4 ,quid stultius1 quid insanius est1 quam umbra et imagine et similitudine ver glori et ver delectationis1 ver pulchritudinis1 veri decoris1 veri honoris1 more infantium1 decipi et superari2 et ipsam veram gloriam non qurere1 non desiderare8 ,quis imaginem auri in aqua1 ipso auro neglecto1 eligeret2 et non statim a cunctis fatuus et insanus crederetur8 ,quis orbem solis in speculo redditum1 vel in qualibet materia formatum plus diligeret1 quam ipsum solem2 et non ab omnibus derideretur8 ,sic irridendus1 imo dolendus est1 quisquis mundi hujus caducam fragilitatem et inutilem carnis voluptatem diligit1 qurit1 contendit1 terna gloria contempta1 et neglectis regni coelestis ineffabilibus gaudiis4 ,hoc commercium insipientium valde est1 et miserorum1 et cor sanum non habentium1 etiamsi plag inferni non sequerentur1 qu nec dici nec cogitari possunt4 ,duplex vero plaga est1 abesse a regno ,dei1 et esse semper in inferno1 id est1 cum diabolo damnari2 prsentiam amittere angelorum1 et terribilem dmonum semper pati prsentiam4 ,quantum caveri1 vitari1 metui debet1 nullo modo dici potest4 ,quis cum sano sensu pro unius diei deliciis1 centum annorum poenam eligeret8 ,et miseri tamen et sine ulla sapientia1 voluptatem carnis sequentes1 non vitant1 non effugiuint intolerabiles poenas1 non centum annorum1 non millies mille1 sed omnium sine fine sculorum pro quadraginta vel sexaginta annorum deliciis1 vel qualibet corruptibili delectatione4 ,quantum autem interest inter unum diem1 et centum annos2 non tantum utique1 sed plures interest inter quadraginta vel sexaginta vel centum annos1 et ternitatem1 sive in bono1 sive in malo futuram4 ,unus enim dies aliqua portio est in centum annorum spatio1 quamvis valde modica3 at vero centum annorum spatium nulla portio est in illa ternitate4 ,si enim1 verbi gratia1 centesima vel millesima pars esset ternitatis1 prdictum ejus spatium post centuplum ejus spatium vel milluplum ternitas esse desineret3 quod ratio non sinit ternitatis1 qu si ullo modo1 ullo tempore finiretur1 ternitas omnino non esset4 ,,caput ,,iv4 ,a via lata ad arctam migrare4 ,beatorum felicitas1 scientia1 sortis su amor4 ,de ineffabili visionis ,dei suavitate4 ,fortiter ergo carnali resistendum est voluptati1 fortiter contra fallaces hujus mundi blanditas pugnandem est1 contraque multimodas ,satan suggestiones vigilandum4 ,omni studio lata sculi via vitanda est1 qu ducit ad mortem 7,matth4 ,,vii1 #ac72 at vero omni cordis desiderio via angusta qu ducit ad vitam1 adeunda est et appetenda4 ,via hc angusta est via abstinenti1 et castitatis1 et humilitatis1 et omnis religionis2 quam viam ante nos ,christus attrivit1 qua via ad suum regnum migravit4 ,cujus vestigia et nos sequamur1 donec post eum ad urbem regiam perveniamus in qua ipse regnat4 ,de qua urbe quidquid homo dixerit1 quasi stilla de mari est1 vel quasi scintilla de foco4 ,in qua videlicet urbe fulgebunt justi sicut sol 7,matth4 ,,xiii1 #dc71 ut ,dominus ait4 ,ubi summa pax erit1 summa quies1 nullus labor1 nullus dolor1 nulla paupertas1 nec senectus1 nulla mors1 nec ulla nox1 nullum cibi desiderium1 nullum sitis incendium2 sed cibus et potus omnium erit visio ,christi et sanct ,trinitatis1 et contemplatio puro cordis oculo ipsius ,divinitatis1 et assidua lectio1 ut ita dicam1 libri vit1 id est1 tern veritatis et summ sapienti1 et ,verbi ,dei1 qu est ,jesu ,christi visio2 ubi quidquid nunc nos latet1 manifestius erit2 ubi ratio manifesta erit cur hic electus est1 et ille reprobatus2 cur hic in regnum assumptus1 et ille in servitutem redactus2 cur alius in utero moritur1 alius in infantia1 alius in juventute1 alius in senectute2 cur alius pauper est1 alius dives2 cur filius adulter baptizatur1 et aliquando filius legitim conjugis ante baptismum moritur2 cur qui bene incipit vivere1 aliquando male finit2 et qui male incipit1 spe bene finit4 ,hc omnia et hujusmodi multa in libro vit plana et aperta erunt4 ,in eadem urbe prmium singulorum1 omnium2 et omnium1 per caritatem singulorum erit4 ,ibi omnium bonum omnibus patebit4 ,ibi omnes invicem suas cogitationes cognoscent4 ,ibi nullus superior superbus erit1 nullus inferior invidus4 ,quomodo enim qui omnes sicut seipsum diliget1 alicui invidere poterit2 cum nemo sibi ipsi invideat8 ,ibi nullus melius esse vel superius concupiscet quam erit1 quia aliter esse quam quod meruit1 nec esset decorum2 nec aliter esse desiderabit quam quod erit1 quia ita esse ut erit1 pulchrum erit1 non solum sibi ipsi1 sed etiam universo corpori ,ecclesi coelestis4 ,quomodo enim quodlibet membrum in corpore1 si superius vel inferius ponatur quam natura constituit1 monstruosum efficit corpus et turpe2 sic nimirum si aliquis in regno ,dei superius ordinetur1 quam postulat ars et voluntas omnipotentis artificis1 turpitudinem efficiet1 non solum sibimet1 sed omni congregationi2 in qua qui erit minimus1 majorem sine dubio habebit gloriam1 quam totum habens mundi regnum1 etiam si ternum esset4 ,vile enim valde est elementis frui1 in comparatione fruendi et gaudendi ipso ,deo1 et visibilibus delectari et corporalibus4 ,tanta est enim pulchritudo justiti1 tanta jucunditas lucis tern1 hoc est1 incommutabilis veritatis et sapienti1 ut etiamsi non liceret amplius manere in ea quam unius diei mora1 propter hoc solum innumerabiles anni hujus vit pleni deliciis in circumfluentia corporalium bonorum recte meritoque contemnerentur4 ,non enim falso aut parvo affectu dictum est3 ,quoniam melior est dies una in atriis tuis super millia 7,psal4 ,,lxxxiii1 #aa74 ,nihil est comparandum delectationi et gaudio quod nascitur ex invisibilibus et incorporeis1 et ex societate angelorum et justorum omnium1 et ex certa scientia et cognitione ipsius divin natur1 et ex ,dei ipsius facie ad faciem visione4 ,cujus pulchritudinem mirantur angeli1 cujus imperio suscitantur mortui1 cujus sapienti non est numerus 7,psal4 ,,cxlvi1 #e71 cujus regnum finem nescit1 cujus gloria nequit narrari2 cujus lux tam solem obscurat1 ut ejus comparatione nullam habeat sol lucem2 cujus dulcedo tam mel superat1 ut ei comparatum velut absinthium sit amarissimum2 cujus faciem si omnes carcere inferni inclusi viderent1 nullam poenam1 nullum dolorem1 nullamque tristitiam sentirent2 cujus prsentia si in inferno cum sanctis habitatoribus appareret1 continuo infernus in amoenum converteretur paradisum2 cujus sine nutu nec folium de arbore cadit2 cujus oculi flammivomi profundum penetrant inferni2 cujus auris tacitam cordis vocem audit1 id est1 cogitationem2 cujus oculus non minus audit quam videt2 cujus auris non minus videt quam audit1 quia non corpus sunt1 sed summa sapientia et certa cognitio4 ,cujus delici sine fastidio satiant3 qu cum a beatis inveniuntur1 semper tamen desiderantur1 et esuriem et sitim sine poena efficiunt1 et ardenti semper desiderio delectant4 ,cujus secreta mirabilia1 videntibus ea semper nova sunt et mira1 et non plus cum incipiunt videri1 pariunt stuporem cernentibus1 quam post mille annos et millies mille4 ,et cum angeli ab initio mundi ea soliti sint videre1 tamen non minus hodie admirantur ea quam in primo die2 alioquin dudum coram angelis assiduo videndi usu vilescerent4 ,cujus cognitionis prterita et futura1 non prterita et futura1 sed prsentia sunt4 ,,caput ,v4 ,deo omnia prsentia sunt1 sine libertatis human prjudicio4 ,dei locutio et laus4 ,existentia ante tempus4 ,malum verum pejus falso4 ,dei visio quid beatis conferat4 ,dei ternitas2 ,dei scientia4 ,unde non diem judicii videbit1 et primum diem sculi non vidit2 sed utrumque videt4 ,cujus prscientia neminem cogit ad peccandum1 ut multi errantes dicunt4 ,si enim1 inquiunt1 prscivit ,deus ,adam peccaturum esse1 non peccare non potuit4 ,ex quo errore nascitur ,deum causam esse peccati1 quod nefas est dicere4 ,et illi tamen etiam suis verbis alligantur4 ,si enim quod prscientia ,dei habet necesse est fieri1 ideo voluntate propria homo peccavit1 et non aliqua necessitate1 quia in prscientia ,dei fuit ut voluntate et libero arbitrio1 et non necessitate cogente1 peccaret4 ,si ergo prscientia ,dei non potest vitari1 non potuit homo aliter peccare nisi voluntate1 nulla alia vi cogente1 quia ita ,deus prscivit ilium peccaturum4 ,si ergo voluntarie1 non coactus est4 ,si enim non coactus est ad peccandum1 potuit sine dubio non peccare si vellet2 ideoque poenam meruit1 quia non invitus peccavit2 alioquin a ,deo poenam mortis non susciperet4 ,cujus locutio est occulta inspiratio1 qua mentibus suam voluntatem et suam caritatem invisibiliter ostendit2 quam videndo ,angeli per omnia ,deo obediunt4 ,cujus laus est qua electos laudabit1 manifestatio qua suorum electorum bona omnibus monstrabit2 assidua autem laus qua electi eum laudabunt1 est admiratio ejus perennis4 ,qui miro modo non tempore prcessit mundum et tempus 7nullius enim hor spatio fuit ante mundum72 et tamen semper erat sine initio4 ,non enim erat tempus ante tempus1 tempus autem cum mundo concreatum est4 ,si igitur tempus ab initio mundi coepit currere1 ante mundum factum non erat4 ,ideoque nullo tempore1 ut prdiximus1 prcessit ,deus tempora et mundum eis covum1 imo paulo eis priorem2 ejus enim motu coeperunt currere4 ,quidquid movetur1 suum motum prcedit4 ,ineffabili enim ternitate prcessit ,deus mundum1 non tempore4 ,cujus tempus ante mundum non erat4 ,cujus lux tenebras depellit ignoranti2 cujus aliqua particula hc omnia qu diximus1 vera et certa esse cognoscimus4 ,eadem luce melius esse verum quam falsum videmus2 et tamen pejus esse verum malum vel verum peccatum1 quam falsum malum vel falsum peccatum3 non quia verum est1 sed quia malum vel peccatum est sed ideo malum vel peccatum est1 quia verum malum vel peccatum est4 ,aliter enim non posset esse malum vel peccatum1 nisi verum esset malum vel peccatum2 falsum enim malum non est malum1 ut falsum argentum non argentum est4 ,potest aliquis a veritate dicere malum vel peccatum exortum esse vel factum1 et quodam modo opus esse veritatis malum1 quod omnino falsum est4 ,omne enim verum a veritate est1 et omne verum in quantum verum1 bonum est3 a veritate igitur est verum esse1 ut sit malum vel peccatum1 non ipsum malum vel peccatum2 aliud namque est ipsum malum1 aliud verum esse illud4 ,quamvis igitur ipsum malum bonum non est1 bonum est tamen verum esse ut sit illud4 ,nisi enim bonum esset esse malum1 nullo modo sineret ,deus illud fieri4 ,multa quippe bona de malis ,omnipotens facit1 ut de adulterio hominum bonos format et facit homines4 ,si autem et quadam illius lucis particula quasi per angustas rimas infusa1 hc et alia omnia qu novimus1 vera esse cognovimus2 quali et quanta luce scienti et sapienti illic illustrabimur1 ubi ipsum solem veritatis facie ad faciem videbimus1 id est1 certa et vera sapientia cognoscemus8 cujus prsentia similes ei facit prsentes4 ,qui enim ver sapienti1 ver pulchritudini1 ver ternitati adhrebit1 sapiens utique et pulcher et ternus erit4 ,sic enim absentia ejus dissimiles ei omni modo facit4 ,cujus ternitas sine initio et sine fine est 7si enim esset tempus quando non esset1 quis eum faceret872 quia ipse est solus ,deus1 et ante ipsum ,deus alius non erat1 nec est1 nec erit4 ,non forte seipsum creavit1 cum nihil seipsum creat2 qua enim potentia qui omnino non esset seipsum faceret8 ,restat igitur quod omnino factus non est ,deus4 ,cum ergo nullo modo ,deus factus est1 sine initio ante omnia erat4 ,quidquid enim factum est1 initium habet2 et quidquid initium habet1 sine dubio factum est1 non ab alio nisi a ,deo non facto1 sed omnia faciente4 ,cujus scientia sine ulla varietate cognitionis1 et sine ullo cursu huc et illuc innumerabilem veritatem omnium creaturarum2 angelorum1 hominum1 stellarum1 arenarum1 capillorum1 verborum1 cogitationum1 momentorum omnium1 simul et semel comprehendit et intelligit4 ,fons igitur et origo omnis scienti ,deus est3 quem quanto plus quis bibet1 tanto plus sitiet4 ,,caput ,,vi4 ,beatorum scientia4 ,de trina visione1 corporali1 spiritali1 intellectuali4 ,incomparabiliter ergo totius mundi regnum1 ut supra diximus1 et si ternum esset1 prcellit1 societati angelorum et sanctorum1 et prsenti ipsius ,dei adesse visioni4 ,in cujus visione trina scientia nascitur3 id est1 homo qui cernit1 et ,deus qui cernitur1 et cteri omnes omnia videbunt et intelligent4 ,sicut enim per speculum vitreum trina nobis visio administratur1 quia nos ipsos1 et ipsum speculum1 et quidquid prsens adest videmus2 sic per speculum divin claritatis1 et ipsum ,deum1 ut est1 videbimus1 quantum possibile erit creatur1 et nos ipsos1 et cteros vera et certa scientia cognoscemus4 ,tunc abdita creaturarum1 et ipsius inferni1 videndo ,deum videbimus4 ,tunc justis manifestum erit quomodo ,deus est invisibilis incomparabilis1 sine initio et sine fine1 ante omnia et post omnia3 quidquid interest inter nasci1 quod ad ,filium pertinet2 et procedere1 quod ad ,spiritum sanctum1 excepto quod unus ex uno natus sit1 alter ex duobus processit2 et quomodo ,pater non prcessit ,filium tempore1 sed origine1 nec ,spiritum sanctum2 et quomodo omnia ,dei unum sunt in ,deo1 excepto quod ad relationem pertinet2 nam sapientia ,dei et veritas et ternitas non diversa sunt inter se1 sed unum sunt ctera omnia3 sapientia enim ,dei non magis sapientia quam veritas est1 et non magis veritas est quam sapientia1 quam ternitas1 quam ctera ,dei omnia2 unum enim sunt in ,deo1 et non solum hc inter se eadem sunt in ,deo1 sed non aliud sunt quam ipse ,deus2 et quomodo mundus erat in ,deo1 antequam in seipso esset1 non mundus1 sed ,deus2 et quomodo ubique totus sine loco1 magnus sine quantitate1 bonus sine qualitate2 et quomodo omnia penetrat munda et immunda sine sui pollutione4 ,si enim lux ista visibilis omnia loca illustrat1 et sterquilinia etiam penetrat sine fetore1 et sine sui pollutione1 quanto magis ,deus1 qui est invisibilis et incommutabilis lux1 omnia penetrat1 regit1 sustinet1 circumdat1 illustrat1 sine ulla mutatione vel pollutione1 non solum coelestia et terrestria1 sed etiam infernalia8 ,tunc erit electis ,dei trina visio1 id est1 corporalis1 qua corpora cernentur2 quorumdam splendentia ut sol1 quorumdam ut luna1 aliorum ut stell4 ,et spiritalis1 qua similitudines corporum in spiritu et non fallaci phantasia inspicient3 qua visione etiam hodie fruuntur spiritus justorum post corporum claustra3 et visio intellectualis1 qua puro mentis oculo in spiritu ,deum videbunt1 et suas animas1 et virtutes intimas1 et spiritus angelicos4 ,tunc duplices ,deo acturi sunt gratias1 videlicet pro sua liberatione a perpetua damnatione1 et pro bonorum ineffabili retributione4 ,tunc communis omnium reus et hostis diabolus in conspectu electorum ,dei damnabitur3 cujus damnatio et intolerabilis poena delectabile spectaculum prstabit electis4 ,tunc ardentissimo amore liberatorem suum et omnium bonorum datorem amabunt1 et sine fine et sine fastidio clamore cordis laudabunt ,deum omnipotentem1 benignum et misericordem3 cui honor et gloria et nunc et per omnia scula sculorum4 ,amen4