,,de ,,honig                            
,,en ,,zijn ,,gebruik                   
,door                            ,w4-,f4
 ,rond\        ,s*rijv] van d5 ,bond d] 
,bientel]s van ,brabant                 
,twe$e uitgave                          
,leuv5                 ,drukk]ij        
,polleunis en ,ceut]ick                 
#cj1 ,weez5/raat1 #cj                   
#ahie         ,,de ,,honig4             
,het heeft ,gode behaagd aan de         
kle9/e di]tjes e5 veelv\dig]            
v]nuft dan aan de groote di]5           
te s*5k51 ma> ge5 is er dat             
me] z9v]/& dan de honigbie              
ontvang5 heeft4                         
7,h4 ,consci5ce47   ,oorsprong4--,de    
honig 7( hon+7 komt voort van nect>1    
welke door de bien op de bloem5 van     
bijna alle plant5 v]zameld wordt4 ,de   
nect> zelf is e5 zoet en welriek5d sap1 
dat door de honigkli]5 d] bloem5 wordt  
afges*eid52 hij lokt de bien aan1 en    
deze zuig5 hem uit d5 bloemkelk en br5g5
 hem na> h>e won+ om er honig van te    

mak54  ,de kleur1 de smaak1 de geur en  
&]e eig5s*app5 des honigs v]s*ill5      
volg5s de plant51 wa>van hij voortkomt4 
,vele gewass5 bezitt5 de kra*t m5s*5 en 
di]5 van hunne kwal5 te kunn5 g5ez51 en 
word5 da>om g5eeskundige plant5 g5oemd4 
,de bloem d] plant is zek] ha>          
voornaam/e en kra*tig/e deel2 welnu1 da>
 de honig om zoo te zegg5 het sap d]    
bloem5 is1 zal hij hi]van ook de kra*t5 
bezitt54  ,soort54--,volg5s de wijze1   
wa>op de honig uit de bienwon+5 geoog/  
wordt1 ond]s*eidt m5 gep]/51 uitgetrokk5
 ( gesl+]d5 honig1 en honig 9 rat5 (    
sectin4  ,e]tijds moe/5 de biebo]5 hunn5
 honig uit de rat5 ( s*ijv5 p]s51 en    
bekwam5 dan mee/al e5 m5gsel1 dat uit   
honig1 01 /uifmeel en doode bien be/ond4
 ,deze do5wijze heeft voorzek] veel     
bijg$rag5 om het v]bruik van d5 honig te
 do5 v]m9d]51 en hem door de suik] te   
do5 v]vang54 ,de vreemde honig1 die nog 
mee/ door onze suik]bakk]s1 drogi/5 en  
apo!k]s aangeko*t wordt1 is doorgaans   
gep]/e2 do* hij heeft het voordeel ze]  

go$koop te zijn1 zoodat hij da>om bov5  
onz5 zuiv]51 inl&s*5 honig v]koz5 wordt4
 ,go$koop1 ma> sle*t en v]vals*t is de  
mee/e honig1 die hi] uit &]e /rek5 wordt
 +evo]d4 ,wij zegg5 sle*t1 want het p]s5
 b$]ft d5 be/5 honig1 omdat hij hi]door 
zijne fris*heid1 zijn5 geur1 zijn5 go$5 
smaak en zijne kleur v]lie/4  ,dank aan 
d5 ov]groot5 vooruitgang1 die er s$]t   
e5ige j>5 9 de bienteelt g$aan is1 kunn5
 de bientel]s ?ans ze] zuiv]5 honig     
lev]54 ,9 plaats van d5 honig uit de    
rat5 te p]s51 gebruikt de v]/&ige bieman
 e5 w]ktuig1 honigsl+] g5oemd1 wa>m$e   
hij d5 honig uit de s*ijv5 kan trekk54  
,de honigsl+] is e5 w]ktuig1 dat op de  
middelpuntvli$5de kra*t ge/eund is4 ,9  
de b]$5e]de bienteelt zijn ?ans de      
gewone korv5 met va//a&e rat5 door de   
bienkass5 met losse ram5 v]vang54 ,wil  
de bientel] nu zijn5 honig oog/51 dan   
neemt hij de gevulde ram5 uit de kas1   
bor/elt er de bien af1 ontzegelt de     
geslot5 honigcell5 en zet de rat5 9 d5  
sl+]4 ,hij zet het w]ktuig 9 beweg+ en1 

na v]loop van e5ige m9ut51 is de honig  
uit de cell5 getrokk51 zond] de s*ijv5  
te brek5 ( er e5ige onzuiv]heid m$e te  
m5g54 ,m5 bekomt aldus uit]/ zuiv]5     
honig1 t]wijl m5 er ook met de h&5 niet 
moet aanrak54 ,deze uitgetrokk5 (       
uitgesl+]de honig is bijgevolg veel me] 
wa>d dan honig1 die gep]/ w]d4 ,ov]ig5s1
 wie ond] opzi*t van spijz5 e5 we9ig    
keurig is1 zal ge55 gep]/5 honig        
gebruik51 en hem1 nietteg5/a&e zijn5    
lag5 prijs1 geheel en gans* v]w]p54     
,na> het voorbeeld d] ,engels*5 en d]   
,am]ikan51 beg9t m5 9 ons l& ook honig 9
 sectin te gebruik54 ,deze sectin zijn  
kle9e ram51 wa>9 de bientel] ze] zuiv]e 
waswafels zet1 maagd5was g5oemd1 wa>van 
de cell5 door de bien aangew]kt en met  
honig gevuld word54 ,dewijl deze rat5 9 
hunn5 natuurlijk5 /aat v]ko*t word51 is 
m5 hi] altoos v]zek]d e*t5 honig te     
hebb54  ,kleur4--,de v]s* uitgesl+]de   
honig is kla>1 doors*ijn5d en geela*tig 
van kleur4 ,volg5s de bloem51 wa>van hij
 voortkomt is de honig 9 e5e zelfde     

/reek ze] v]s*ill5d 9 kleur en geur4 ,de
 natuur van d5 grond oef5t tev5s e55    
groot5 invlo$ uit op de kleur des       
honigs3 zoo is de honig1 die van bloem5 
voortkomt1 welke op kalkgrond groei51   
veel kla>d] dan deg5e van plant51 die op
 klei- ( z&grond5 /aan4 ,di5t5gevolge is
 het moeilijk na> de kleur te bepal51   
van welke bloem5 de honig voortkom/ig   
is4  ,ziehi] e*t] e5ige algeme5e a&uid+5
 ov] de kleur des honigs3 ,de honig d]  
mee/e fruitboom5 is wit1 do* die d]     
kriekeboom5 is g\dgeel2 de sloor5 en de 
mo/a>dplant gev5 e55 honig1 zoo kla> als
 wat]2 de l9deboom v]s*aft gel5 (       
donk]gro55 honig1 die kla> ( troebel    
zijn kan2 de acacia lev]t er witgro55   
op2 de bloem5 van veld5 en weid5 br5g5  
geelgro55 ( li*tbru95 honig voort2 de   
honig1 geoog/ op hoogroode klav]1 is zoo
 kla> als wat]1 /roogeel ( citro5geel2  
die d] d5n5boom5 is geelbru9 ( geelgro51
 t]wijl die d] boekweit donk]bru9       
gekleurd is4  ,v]vals*+4--,ev5als vele  
&]e eetw>51 wordt de honig op all]lei   

wijz5 v]vals*t4 ,zek]e one]lijke h&ela>s
 voeg5 bij hunn5 honig e5e hoeveelheid  
wat]1 die wel e5s #cc b$raagt4 ,&]5 m5g5
 hem met meel1 ameldonksuik]1 sac*>ose (
 rietsuik]1 melasse1 gelat9e1 dextr9e1  
en zelfs met zw>e m9]ale /(f54 ,tev5s   
wordt er bij middel van glucose veel    
vals*e honig v]ve]digd4 ,om aan dat     
voortbr5gsel e55 go$5 geur te gev51 m5gt
 m5 er e5 we9ig e*t5 honig bij4  ,m5    
duidt all]lei middel5 aan om de v]vals*+
 des honigs va/ te /ell54 ,het be/e w>e 
hem door e55 s*eikundige te lat5 ontl$51
 do* dit middel z\ ov] het algeme5 te   
ko/elijk zijn4 ,wij duid5 da>om e5ige   
e5v\dige do5wijz5 aan1 wa>door m5 9 de  
mee/e gevall5 de v]vals*+ kan wa>nem54  
,voore]/ weet m51 dat e5 lit] zuiv]e    
honig t5 naa/e bij #adjj gramm5 weegt1  
t]wijl het gewi*t van e55 lit] wat] ma> 
#ajjj gramm5 b$raagt4 ,wanne] d]halve de
 honig zijn gewoon gewi*t niet heeft1 is
 dit e5 teek51 dat hij te veel wat]     
bevat4 ,om te wet5 ( de honig met       
glucose gem5gd is1 neme m5 e5e tas !e1  

wa>9 m5 e55 lepel honig doet2 als deze  
laat/e zuiv] is1 zal de !e zijne        
natuurlijke kleur beh\d51 do* is de     
honig met glucose v]vals*t1 dan wordt de
 !e donk]d]4  ,het korrel5 (            
kri/allise]5 van d5 honig is ov] het    
algeme5 e5 teek51 dat hij zuiv] is4     
,wanne] de honig met vreemde /(f5 gem5gd
 is1 dan kan m51 9 de mee/e gevall51    
deze wa>nem5 door er e5 we9ig wat] bij  
te voeg54 ,is de honig b4 v4 met bloem  
gem5gd1 dan z9kt deze op d5 bodem4      
,ov]ig5s1 wanne] m5 gewoon is zuiv]5    
honig te nem51 dan zal m5 seff5s d5     
v]vals*t5 van d5 go$5 ond]s*eid54  ,9   
alle geval1 de koop]s moet5 zi* van d5  
go$koop5 en vooral van d5 vreemd5 honig 
wa*t51 want hij is doorgaans v]vals*t4  
,hoe zal m5 go$51 zuiv]5 en onv]vals*t5 
honig kunn5 bekom58--,hi]voor moet5 de  
liefhebb]s zi* w5d5 tot bientel]s1 die  
voor hunne e]lijkheid gek5d zijn4 ,zij  
kunn5 hem koop5 op de honigm>kt51 welke 
door d5 ,bond d] ,bientel]s van ,brabant
 en &]e ,maats*appij5 van ,bienteelt hi]

 te l&e +]i*t word54  ,koopt m5 op &]e  
tijd5 honig bij de l$5 van onz5 ,bond1  
dan ook mag m5 zek] zijn onv]vals*t5    
honig te hebb52 imm]s1 tot nog toe is   
het niet gebeurd1 dat n enkel geval van 
b$rog zi* bij onze l$5 heeft voorg$aan4 
,ov]ig5s1 moe/ e5 lid zijn5 honig       
v]vals*51 dan wi]d het aan/onds uit d5  
,bond geslot51 en het b$rog z\ door alle
 mogelijke middel5 aan het publiek k5ba>
 gemaakt word54 ,wij mog5 dus g]u/      
zegg53 ,koopt uw5 honig bij onze l$51 en
 gij zult go$e wa> hebb54  ,het w>e te  
w5s*51 dat de v]vals*+ des honigs door  
e5e wet v]bod5 wi]de1 ev5als zulks voor 
&]e eetw>5 is g$aan6  ,bew>+4--,de honig
 moet bewa>d word5 9 glaz5 ( blikk5     
bokal51 9 a>d5 pott5 ( 9 kle9e h\t5     
vat54 ,de z9k5 voorw]p5 deug5 niet om er
 honig 9 te bew>54  ,als hij 9 e5e droge
 en welv]lu*te plaats gezet wordt1 v]&]t
 de zuiv]e honig spo$ig 9 korrels1 hij  
kri/allise]t4 ,alsdan is zijne kleur    
witt] en hij wordt zoo h>d1 dat hij     
zelfs e5ig5 we]/& aan het lemm] van e5  

mes kan bi$54 ,de honig1 die van        
koolzaad 7sloor57 en van fruitboom5     
voortkomt1 kri/allise]t ze] spo$ig2 de  
&]e blijft lang] vloeiba>1 do* wordt    
e9delijk ook korrelig4  ,de honig is    
vo*topslorp5d1 dit wil zegg51 dat hij   
gemakkelijk de vo*tigheid d] lu*t       
opneemt4 ,di5t5gevolge mag m5 hem 9 ge5e
 keld]s ( &]e vo*tige v]trekk5 zett52   
ook kan hij be/ 9 bewoonde kam]s bewa>d 
word54  ,wanne] de bietjes hunn5 honig  
will5 bew>51 sluit5 zij hunne cell5 met 
e5 deksel lu*tdi*t toe4 ,wij moet5 dit  
wond]ba> insect hi]9 navolg54 ,als wij  
honig go$ en g$ur5de lang5 tijd will5   
bew>51 zull5 wij hem 9 bokal5 do51 welke
 lu*tdi*t sluit54 ,e] hij e*t] 9 deze   
lu*tdi*te pott5 g$aan wordt1 moet de    
honig volkom5 rijp zijn4 ,wanne] de     
honig beg9t te gi/51 t] oorzake zijn]   
vo*tigheid ( zijn] onrijpheid1 dan kan  
m5 hem w$] go$ mak5 met er krijt en     
h\tskol5 bij te voeg54 ,da>voor moet m5 
d5 pot1 wa>9 de honig is1 all5gsk5s 9   
wat] v]w>m51 t]wijl m5 d5 honig met e5  

spaantje omro]t4 ,het krijt en de kol5  
nem5 al de vuile /(f5 op1 en z9k5 na> d5
 bodem4 ,wanne] m5 nu d5 honig 9 e55 &]5
 pot ov]giet1 dan is hij we] zoo go$ als
 te vor54  ,honig1 die re$s oud is1     
wordt wel e5s vloeiba> en beg9t te gi/54
 ,om hem w$] go$ te krijg51 zal m5 hem 9
 e55 dubbel5 pot 7ba9-m>ie7 v]w>m5 en er
 de onzuiv]h$5 zorgvuldig afs*uim54 ,na 
die beh&el+ wordt hij we] /ijf en kan   
opnieuw e55 g]uim5 tijd bewa>d word54   
,m5 mag d5 honig nooit bloot op het vuur
 zett51 want dan z\ de fijne honiggeur  
v]vlieg51 zoodat er niets dan siroop me]
 z\ ov]blijv54      ,,gebruik ,,des     
,,honigs4   ,de honig als vo$sel4--,de  
ges*i$5is le]t ons1 dat de honig van 9  
de e]/e tijd5 door d5 m5s* als e5       
aang5aam1 gezond en kra*tig vo$sel w]d  
aanzi54 ,zelfs zijn er vele eeuw5       
v]loop5 zond] dat er &]e suik] gebruikt 
w]d dan honig2 imm]s m5 weet1 dat de    
honig h$5daags nog 9 de mee/e gevall5 de
 suik] v]vang5 kan1 t]wijl het omgeke]de
 zeld5 ( nooit mogelijk is1 want suik]  

is op v]re na ge5 honig4  ,li$51 welke  
e5 dagelijks* gebruik van honig mak51   
bev9d5 er zi* uit]/ go$ m$e1 want zij   
krijg5 er lev5 en gezondheid door4      
,wanne] ,julius ,ces> met               
,pollio-,rumilius middagmaalde om d5    
hond]d/5 v]ja>dag van dez5 laat/5 te    
vi]51 vroeg hij hem1 welk middel hij    
gebruikte om zulke lev5skra*t van li*aam
 en gee/ te beh\d54 ,pollio antwoordde  
hem3 ,inw5dig door d5 honig1 uitw5dig   
door de olie4  ,zuiv]e honig is e5 ze]  
v]/]k5d vo$sel2 imm]s1 ond] e55 kle95   
omvang bevat hij de rijk/e vo$+s/(f54   
,hij v]te]t gemakkelijk en gaat bijna   
geheel en gans* 9 lympha en blo$ ov]4   
,door zijne bijzond]e eig5s*app5 doet   
hij de &]e spijz5 bet] v]t]51 en        
v]gemakkelijkt d5 slaap4 ,de honig op   
brood ge/rek5 is ze] aang5aam en nuttig 
voor de gezondheid2 ook v]kiez5 de k9d]5
 doorgaans d5 honig bov5 de bot]4 ,9    
,zwits]l& doet m5 niet alle5 bot] op het
 brood1 ma> m5 /rijkt er nog e5e laag   
honig ov]1 hetge5 da> als e5e w>e       

lekk]nij wordt aanzi54 ,er zijn         
liefhebb]s1 die d5 honig 9 zw>t5 k(fie1 
( 9 k(fie met melk gebruik51 en er zi*  
go$ m$e bev9d54  ,m5 gebruikt ook honig 
bij het mak5 van pep]koek1 koek51       
siroop1 konfijt51 koeldrank51 bi]1 wijn1
 grogs1 azijn1 br&ewijn en all]lei      
soort5 van likeur54  ,de honig als      
g5eesmiddel4--,alhoewel de honig vooral 
als vo$sel di5t aangeprez5 te word51    
bezit hij niettem9 zulke uitmunt5de     
eig5s*app51 dat hij als e5 voornaam     
g5eesmiddel moet aanzi5 word54  ,ov] het
 algeme5 is de honig voor li$5 met e5e  
slappe maag aan te prijz52 imm]s1 hij   
v]te]t gemakkelijk1 en door zijne       
v]friss*5de1 buikzuiv]5de en afdrijv5de 
eig5s*app51 voorkomt hij de             
h>dlijvigheid4 ,voor ziekt5 9 d5 mond1  
de keel en de adem+sorgan5 is hij       
bijzond] aan te bevel52 ov]ig5s1 m5ige5 
heeft zulks g5oegzaam ond]vond54 ,v]d]  
wordt de honig met go$ gevolg gebezigd 9
 ziekt5 aan de blaas en de ni]51 en is  
e5 pijn/ill5d middel voor zw]51 pui/jes 

op de huid en br&wond54  ,zond] zoo     
v]wa& te zijn e5e g5eeskundige v]h&el+  
ov] d5 honig te will5 s*rijv51 gaan wij 
no*tans e5ige voors*rift5 m$$eel51 die  
wij hebb5 bije5v]zameld4  ,het zal ook  
wel onnoodig zijn d5 lez] te do5 opm]k51
 dat wij de doctors en hunne            
g5eesmiddel5 niet will5 afs*aff54       
,integ5deel1 wij z\d5 9 voorkom5d geval 
i$]e5 aanrad5 nooit lang uit te /ell5 om
 e55 g5ee%e] te hal54 ,ons e5ig doel is 
het gebruik van honig te do5 to5em5 door
 het bewijs te lev]51 dat dit           
voortbr5gsel d] bien groote di5/5 kan   
bewijz5 9 li*te onpasselijkh$51 die er  
door g5ez5 word52 alsm$e1 dat de honig  
aan te prijz5 is voor gezond5 en        
bijzond] voor ziek51 die e5e ong5eesb>e 
ziekte s*ijn5 te hebb54 ,bij deze laat/5
 zal hij mee/al hulp ( v]li*t+ aanbr5g54
 ,ook is de w]k+ des honigs voorkom5d2  
bijgevolg kan hij dikwijls de ziekte 9  
d5 beg9ne teg5h\d51 die &]s ze]         
geva>lijk z\ kunn5 word54               
,,voors*rift54   #a ,teg5 de            

aambor/igheid ( moeilijke               
ademhal+4--,m5g e5e once 7bijna #bi     
gramm57 ric9usolie met vi] onc5 honig4  
,neem er 's morg5s en 's avonds e55     
lepel van4 ,dit g5eesmiddel is          
uitmunt5d1 e5v\dig en doelmatig4        
7,newman47  #b ,g5eesmiddel teg5 d5     
hoe/4--,neem g$ur5de d5 dag1 alle twee  
ur51 e5 k(fielepel heet5 honig2 's      
avonds neme m5 nog e55 e] m5 slap5 gaat1
 en 's morg5s e5 uur vr het ontbijt e55 
&]54 ,als m5 er e5 we9ig ganzevet       
bijm5gt1 wordt dit g5eesmiddel kra*tig] 
om d5 hoe/1 de lu*tpijpont/ek+51 de     
hees*heid1 enz4 te g5ez54 7,d5nl]47  #c 
,honigsiroop als g5eesmiddel teg5 d5    
hoe/4--,dit g5eesmiddel is uitmunt5d    
teg5 d5 gewon5 hoe/1 want mee/al is de  
zieke re$s m]kelijk v]li*t1 nadat m5 er 
de e]/e dosis van +5om5 heeft4--,laat 9 
e5e wel geslot5 kom go$ kok53 e5e halve 
p9t 7bijna #dh c5tilit]s7 9 /ukk5 gesn$5
 aju95 en e55 gill 7#ac c5tilit]s7      
olijfolie4 ,zijg dat v]volg5s door1 en  
voeg er e55 gill go$5 honig bij4 ,ro]   

het m5gsel go$ om en doet het 9 e5e     
fles*1 die gij behoorlijk /opp5 zult4   
,neem er 's avonds e55 kle95 lepel van1 
e] gij na> het b$ gaat1 i$]5 ke] dat de 
hoe/ hevig wordt4 7,newman47  #d        
,honigdrank5 teg5 hoe/1 keelpijn        
enz4--,de drank51 die met honig zoet    
gemaakt zijn1 g5ez5 de keelpijn1 d5 hoe/
 en kunn5 het ontwikkel5 d] diphtrie    
teg5h\d51 vooral wanne] m5 ze nu*t]     
neemt1 alvor5s na> 't b$ te gaan4 ,e5   
glas wijn ( cid]1 (wel e5 grog1 die met 
honig zoet gemaakt is1 word5 hi]voor ook
 ze] aanbevol54 7,apiculteur47  #e      
,g5eesmiddel teg5 de influ5za4--,neem   
e5e h&vol l9debloem52 laat ze g$ur5de e5
 half uur trekk5 op vi] tass5 kok5d     
wat]4 ,doe er voor i$]e tas vloei/( drij
 suik]lepels zuiv]5 honig bij2 dr9kt dat
 w>m uit1 en begeef u na> 't b$ 9 e5e   
v]w>mde plaats4 ,des &]5daags zult gij  
g5ez5 zijn4 7,ru*]47  #f ,nog teg5 de   
influ5za4--,het nut van d5 honig en van 
de /(f51 die er van voortkom51 is s$]t  
lang gek5d voor het beh&el5 en g5ez5 d] 

adem+sorgan54 ,9 #aghb1 zegt de ,almana*
 du ,pl]91 g5as m5 de ziek51 die aan    
influ5za l$51 bij middel van !$rank uit 
honigmee v]ve]digd4 7,progrs ,apicole47 
#g ,g5eesmiddel voor e55 v]\d]d5        
hoe/4--,het volg5d voors*rift duidt e5  
ko/ba> g5eesmiddel aan teg5 v]\d]d5 en  
langdur5d5 hoe/4 ,dit g5eesmiddel is    
bijzond] nuttig voor oude p]son51 die   
s$]t lang van lu*tpijpont/ek+ aang$aan  
zijn2 alsm$e 9 al de gevall5 van        
v]ona*tzaame v]k\dh$51 wa>9 de huid des 
ziek5 heet is en de pols rap            
slaat4--,m5g e5e p9t uitgesl+]d5 honig1 
e5e p9t lijnolie en zooveel br&ewijn    
7:isky74 ,hi]van neme m5 drij- ( vi]maal
 p] dag e55 lepel4 7,newman47  #h       
,g5eesmiddel teg5 de ziekt5 d]          
adem+sorgan54--,de le]a>s1 de muzikant5 
en al deg551 die gebruik ( misbruik van 
hunne /em mak51 moe/5 dikwijls honig    
gebruik54 ,door het mi]zuur1 dat hij    
bevat1 is de honig e5 uitmunt5d         
g5eesmiddel teg5 de hees*heid1 d5 hoe/1 
de v]k\dheid1 de griep1 de              

lu*tpijpont/ek+1 en als afleid5d middel1
 teg5 de keelpijn1 de bor/ziekt5 en de  
moeilijke ademhal+4 ,het regelmatig     
gebruik van honig met kle9e weegbree1   
heeft me] dan e55 bor/zieke g5ez54 ,de  
honig1 di5 de bien op de d5n5boom5 hal51
 is de be/e voor deze soort van ziek54  
,e5 aang5ame en nuttige g5eesdrank kan  
m5 te di5 e9de mak5 met e5e kom w>m5    
wijn1 cid] ( melk1 die met honig is zoet
 gemaakt1 en wa>bij e5 kle9 glas kirs*  
gevoegd wordt4 ,m5ige5 z\ dit           
g5eesmiddel nem5 zond] ziek te zijn4    
7,voirnot47  #i ,honigk&ij met te]1 teg5
 d5 hoe/4--,laat kok5 twee h&voll5 gro55
 &oorn ( malruvie 9 twee vi]d5 wat]1    
totdat er e5 vi]de van het vo*t v]kookt 
is4 ,zijg dat afkooksel door en voeg er 
e5e tas honig bij1 ook zooveel suik]1   
e55 lepel reuzel 7liesvet7 en e55 lepel 
te] 7g\dron74 ,laat dit m5gsel kok5 tot 
het /olt2 zorg e*t]1 dat het niet te    
lang koke opdat het niet h>d en broos z\
 word54 ,beg9 met hi]van de dikte e5]   
erwt 9 te nem51 en v]me]d] langzam]h& de

 dosis volg5s uw5 smaak en uwe          
noodw5digheid4 ,deze k&ij is e5         
uitmunt5d g5eesmiddel teg5 d5 hoe/ en   
v]li*t altijd seft5s d5 zieke4          
7,newman47  #aj ,teg5 zw]51 ett]buil51  
wratt51 enz4--,voor uitw5dig gebruik1   
wordt de honig met meel gem5gd2 hij     
vormt alsdan e5e heilzame zalf voor     
ett]buil51 zw]51 wratt51 enz4 7,gois47  
#aa ,gorgeldrank met honig teg5 de      
keelpijn4--,laat e5ige blad5 van salie  
7sauge7 9 wat] kok51 doe dit afkooksel  
v]volg5s door1 voeg er e55 lepel honig  
en e55 lepel azijn p] tas bij1 en gorgel
 da>m$e1 't is het be/e middel om zi* te
 ontmak5 van het slijm1 dat u belet te  
slikk5 en u keelpijn v]oorzaakt4        
7,d5nl]47  #ab ,&] g5eesmiddel teg5 de  
keelpijn4--,dr9k des avonds1 alvor5s    
slap5 te gaan1 e5 kommetje w>m5 wijn (  
zoet5 cid]1 die met honig gem5gd is4    
7,l',apiculteur47  #ac ,voortreffelijk  
g5eesmiddel teg5 de vall+5 (            
v]k\dh$54--,m5g te zam5 #b onc5         
lev]traan1 #b onc5 honig en #b onc5     

citro5sap4 ,neem van dit m5gsel drijmaal
 daags twee k(fielepels4 7,_w ,mdical47 
#ad ,middel om de v]moeidheid te        
be/rijd54--,neem e5e h&vol santorie (   
a>dgal1 en laat ze 9 het d]de van e55   
lit] wat] trekk5 en kok52 voeg hi]bij   
nog twee ( drij lepels honig1 en dr9k   
dit w>m m5gsel1 alvor5s u na> 't b$ te  
begev54 ,dit aftreksel doet ru/51       
v]gemakkelijkt d5 slaap1 v]wekt het     
zweet5 en 's &]5daags is m5 fris* en    
gezond4--,m5 plukt de santorie na h>5   
bloeitijd1 9 ,augu/i en ,septemb]4      
7,l',auxiliaire de ,l',apiculteur47  #ae
 ,middel teg5 de slapeloo%eid4--,e5 d]  
be/e middels teg5 de slapeloo%eid1      
be/aat 9 het nem5 van e5 kommetje melk1 
die met honig zoet gemaakt is1 en wa>9  
m51 om er e55 aang5am5 geur aan te gev51
 e5e v]s* g]oo/]de muskaatnoot g$aan    
heeft4 7,l',abeille et sa ,culture47    
#af ,g5eesmiddel teg5 de bleekzu*t4--,de
 beh&el+ d] bleekzu*t door d5 honig     
wordt 9 ,d5em>k en ,hanov] veel         
toegepa/4 ,de jonge do*t]s d] /$51 die  

bleek zijn1 word5 op d5 buit5 gezet om  
er veel oef5+ te hebb5 en om er honig te
 et54 ,de go$e uitslag5 dez] beh&el+    
hebb5 aan ,lehman het g$a*t gegev51 dat 
het de onto]eik5dheid van de hpatis*e   
suik] is1 welke de bleekzu*t v]oorzaakt4
 ,deze !orie z\ de g5ez5de kra*t des    
honigs voor die ziekte v]kl>54 7,revue  
,int]nationale d',apiculture47  #ag     
,g5eesmiddel teg5 het spe54--,het       
gebruik van honig op de maaltijd5 heeft1
 na> wij go$ wet51 de erg/e gevall5 van 
spe5 g5ez54 7,l',abeille et la ,ru*e47  
#ah ,g5eesmiddel voor ze]e en ont/ek5   
oog54--,m5g e5 deel honig bij vijf deel5
 wat]1 was* er twee ( drijmaal daags uwe
 oogs*el5 m$e1 zorg drag5de dat er ook  
e5ige druppels 9 het oog vall52 weldra  
zult gij volkom5 g5ez5 zijn4 7,newman47 
#ai ,g5eesmiddel teg5 de mondzw]54--,de 
mondzw]5 d] k9d]5 word5 g5ez5 door het  
gebruik van honig1 wa>bij alu9 (wel     
borax gem5gd is4 ,als de k9d]5 t&5      
krijg51 wrijft m5 hun t&vlees* met e5   
afkooksel van groote maluwe1 ( van      

vlaszaad1 (wel met e5e oploss+ van      
safraan1 gem5gd met honig4 7,voirnot47  
#bj ,honigzalf4--,neem twee lepels      
honig1 e55 dooi] van e5 ei en e5e       
voldo5de hoeveelheid meel om er deeg van
 te kunn5 mak54 ,deze zalf is uitmunt5d 
voor oude wond51 die niet will5 toegaan1
 voor blo$zw]5 en voor loop5de wond54   
7,newman47      ,,v]s*ill5d ,,gebruik   
,,des ,,honigs4   #a ,bew>+ van alle    
fruitsoort5 met honig4--,neem k\d5      
gekla>d5 ( uitgesl+]d5 honig en giet hem
 op zuiv]1 droog en uitgezo*t fruit1 dat
 m5 bij lag5 9 glaz5 pott5 gelegd heeft1
 totdat het met e5e laag van e5ige      
c5timet]s ov]dekt is2 m5 sluit aan/onds 
de pott5 met /]k papi]4 7,le ,ru*]47  #b
 ,elzas*e pep]koek4--,voors*rift3       
gele honig  #a_/b kilo4                 
roggebloem  #a_/b kilo4                 
potas*     #aj gramm54   ,na d5 honig   
v]w>md te hebb51 m5gt m5 er all5gsk5s   
meel 7bloem7 bij2 da>na voegt m5 er     
potas* bij1 die m5 e]/ 9 e5 glas        
br&ewijn heeft lat5 oploss54 ,m5 kne$t  

v]volg5s het geheel1 m5 snijdt het deeg 
9 behoorlijke /ukk5 en m5 laat ze bakk54
 ,m5 be/rijkt met suik] en eiwit2 #abe  
gr4 suik] en e5 ei zijn voldo5de voor de
 hoog]gemelde hoeveelheid4 7,d5nl]47  #c
 ,honigkoek5 met citro54--,neem e5e tas 
bot]1 twee tass5 honig1 vi] wel geklopte
 ei]51 e5 kle9 lepel uittreksel van     
citro51 e5e halve tas zure melk1 e55    
kle95 lepel soda en meel g5oeg om alles 
te zam5 te kunn5 kn$51 ,laat v]volg5s op
 e5 heet vuur bakk54 7,newman47  #d     
,grog4--,dit is e5 drank sam5ge/eld uit 
cognac ( rhum1 v]l5gd met k\d ( w>m wat]
 en volg5s beliefte zoet gemaakt met    
honig4 7,d5nl]47  #e ,*rysomel 7guld5   
likeur74--,neem #d kilos honig1 die gij 
9 wat] doet t5 e9de #h lit]s m5gsel te  
bekom54 ,laat deze #h lit]s kok5 totdat 
er ma> #d lit]s ov]blijv54 ,dan m5gt m5 
deze #d lit]s siroop met #e lit]s zuiv]5
 alcohol1 wa>9 m5 voorafga&elijk1       
g$ur5de #h tot #ae dag51 drij /ukjes    
vanille heeft lat5 trekk52 aldus zult   
gij #g lit]s likeur bekom54 7,voirnot47 

#f ,*>treuse met honig4--,ziehi] e5     
voors*rift om #aj lit]s van deze likeur 
te bekom54                   #d lit]s   
alcohol1                 #ajj gramm5    
uittreksel van *>treuse1                
#c kilogramm5 honig1                 #c 
( #d lit]s wat]1                 #e     
gramm5 lijm voor het kl>54   ,m5 m5gt d5
 alcohol met het uittreksel en m5 laat  
dit m5gsel #ab ur5 ru/54 ,m5 v]l5gt d5  
honig met #b lit]s wat]1 m5 laat kok5 en
 s*uimt zorgvuldig af4 ,nadat het vo*t  
k\d geword5 is1 voegt m5 er het         
ov]blijv5de k\d wat] bij1 en m5 m5gt    
alles 9 e5 vaatje1 dat van e5e kraan    
voorzi5 is2 's &]5daags voegt m5 er d5  
lijm bij1 di5 m5 e]/ 9 e5 glas w>m wat] 
heeft lat5 smelt54 ,ve]ti5 dag5 lat] mag
 m5 d5 *>treuse op fless*5 trekk54      
7,d5nl]47  #g ,&]e likeur5 van honig4   
#a--;,de honiglikeur5 zijn e5v\diglijk  
gemaakt uit e5e m5gel+ van wijngee/ met 
/]k gekookt5 honigmee4 ,op voorh& doet  
m5 bij d5 alcohol kummel1 munt1 kirs*1  
enz4 ,m5 laat g$ur5de e5ig5 tijd ru/52  

da>na zijgt m5 door en m5gt met v]dikt5 
honigmee4      ,,de ,,honig ,,9 ,,de    
,,vee>ts5ijkunde4   ,ziehi] wat ,de     
,bienvri5d 7ja>gang #ahib7 da>ov]       
s*rijft3 ,de honig wordt h$5daags 9 de  
vee>ts5ijkunde b5uttigd4 ,het is no*tans
 niet go$ hem alle5 te gebruik52 hij    
br5gt vooral e5 go$ uitw]ksel te weeg1  
als hij met zek]e g5eesmiddel5 gem5gd   
wordt4 ,deze laat/e kunn5 dan ook veel  
gemakkelijk] toeg$i5d word54 ,bij deze  
v]m5g+ v]krijgt de honig g5ez5de        
eig5s*app51 die hij door zi* zelv5 niet 
hebb5 z\1 en zulks op zoodanige wijze1  
dat de w]k+skra*t des m5gsels v]re die  
van &]e zelf/&igh$51 alle5 gebruikt1 te 
bov5 gaat4 ,het is dus ze] voordeelig de
 m9]ale en planta>dige g5eesmiddel5 tot 
po$] te br5g51 t5 e9de ze des te bet]   
met honig te kunn5 m5g51 vooral wanne]  
het ziekt5 d] ademhal+sorgan5 geldt4    
,vele di]51 die op deze wijze beh&eld   
word51 kom5 na e5ige dag5 zelf het      
g5eesmiddel nem51 da> zij door d5 zoet5 
smaak word5 aangetrokk54 ,wij all5 wet51

 hoe moeilijk het soms is vuile         
g5eesdrank5 aan onze groote di]5 toe te 
di554 ,laat/ nog zegde mij e5 vee>ts1   
dat vele jonge kalv]51 e5ige dag5 na    
hunne geboorte1 t5 gevolge van e55      
afgang /]v54 ,hij gebruikte teg5 deze   
ziekte e5 /]k g5eesmiddel1 dat hij      
g$ur5de e5ige dag5 9 wat]1 wa>9 honig 0 
opgelo/1 de$ gev54 ,gewoonlijk w]d die  
toepass+ met d5 be/5 uitslag            
bekroond4--,e9delijk m5gde hij nog d5   
honig met e5 &] g5eesmiddel voor e5e    
pootziekte d] pa>d5--le crapaud1--die   
zoo moeilijk te g5ez5 is4  ,ov] twee    
ma&5 0 het vee van mijn5 gebuur aangeta/
 door de bla>ziekte1 die dit ja> zoo    
s*rikkelijk 9 vele /all5 onzes l&s      
gehe]s*t heeft4 ,re$s e5ige mal5 _h m5  
bij mij honig gehaald2 to5 ik op zek]5  
dag na> dit buit5gewoon v]bruik van     
honig op die hoeve v]nam1 antwoordde m5 
mij1 dat de honig als g5eesmiddel voor  
de koei5 w]d aangew5d4                  
,,voors*rift5 7,,vee>ts5ijkunde74   #a  
,v]za*t5de drank4--,neem3 ,g]/ #cge     

gramm52 wat] #i kilogramm52 honig e55   
halv5 kilogram4--,maak da>van e55 drank1
 di5 gij 9 gevall5 van hevige v]/opp+   
zult gev54 7,apiculture pratique47  #b  
,weekmak5de drank4--,9 geval van v]/opp+
 kan m5 nog d5 volg5d5 drank gev53      
,vlaszaad #abe gramm52 kok5d wat] #aj   
lit]s2 honig #abe gramm54--,laat k\d    
word5 en geeft dit 9 twee ke]54 7,,id47 
#c ,wat]afdrijv5de g5eesdrank4--,neem3  
,witte wijn #djjj gramm52 wat] #djjj    
gramm52 salpet] #ij gramm52 honig #abe  
gramm54  ,geef dit 9 twee ( drij dosiss5
 p] dag4 7,,id47  #d                    
,slaapdrank4--,opium #e c5tigramm52     
honigwat] #aejj gramm54  ,voor e5e      
dosis3 9 geval van afgang en van        
buikloop bij het pa>d ( bij d5 os4      
7,:ite47  #e ,v]friss5de                
g5eesdrank4--,honig #aej gramm52 azijn  
#ge gramm52 wat] #ajj gramm54           
7,apiculture pratique47  #f             
,wormafdrijv5de g5eesdrank voor het     
pa>d4--,t]p5tijngee/ #cj gramm52 #c ( #d
 dooi]s van ei]52 honig #bjj gramm52    

wat] ( witte wijn #ajjj gramm54  ,slaat 
de dooi]s van ei]5 met d5 t]p5tijngee/  
en d5 honig1 en voeg dit bij d5 wijn4   
7,,id47  #g ,g5eesmiddel met mo$]kor5   
gemaakt voor de ba>mo$]4--,po$] van     
mo$]kor5 #cj gramm52 roode wijn #ajjj   
gramm52 honig #bej gramm54  ,9 geval van
 d]gelijke ziekt51 moet m5 d5 vee>ts    
raadpleg54  #h ,zalf4--,neem honig en   
roggemeel2 maak er e5 deeg van en leg   
het op de voet5 9 geval van spruwkoorts1
 en op de oude wond51 die er spo$ig door
 gezuiv]d en g5ez5 word54 7,,id47  #i   
,hoe//ill5d opiummiddel4--,po$] van     
zoe?\t #cj gramm52 po$] van maluwe #cj  
gramm52 opium #a gram2 honig #cjj       
gramm54  ,g5eesmiddel teg5 d5 droes1 de 
v]k\dh$5 en de z9k+54  #aj ,pill5 teg5  
d5 hoe/4--,ipca #d gramm52 camph] #h    
gramm52 zoe?\t #ae gramm52 honig 9      
voldo5de hoeveelheid4 7,,id47  #aa      
,g5eesmiddel teg5 het he]s*5d mondze] ( 
de spruwziekte d] pa>d54--,was* d] mond 
met het volg5de m5gsel3 ,po$] van alu9  
#bj gramm52 honig #aej gramm52 azijn    

#bjj gramm52 wat] #ajjj gramm54 7,,id47 
#ab ,g5eesmiddel teg5 d5 droes van het  
pa>d4--,neem3 spiesglans #dj gramm52    
zwavel #ajj gramm52 po$] van g5tiaan    
#ajj gramm52 kalmuswortel #ej gramm52   
lijnmeel #bjj gramm52 honig zooveel als 
er noodig is om er e5e likk+ van te     
mak54  ,hi]van geve m5 #c ( #d maal p]  
dag1 zoodat de hoeveelheid op #d dag5 is
 v]bruikt4 7,wag5feld47  #ac ,middel    
teg5 de kwaada>dige tongbla> ( kank] 9  
d5 mond bij de rund]54--,neem3 ,spaans* 
gro5 7,azijnzuurkop]7 #bj gramm52 honig 
#ej gramm52 azijn #ejj gramm54  ,m5g dit
 tot e5e wass*+ ond] elk&]4 7,,id47  #ad
 ,g5eesmiddel teg5 het mondze] d]       
kalv]54--,m5 h]k5t deze ziekte bij het  
kalf wanne] het niet zuigt ( dr9kt en   
da>door v]mag]t4 ,op de tong v9dt m5    
kle9e blaasjes ( pui/jes2 het t&vlees*  
is rood en gezwoll51 en de mond is met  
s*uim5d speeksel gevuld4 ,de ziekte     
ont/aat gewoonlijk door e5e sle*te      
ge/eldheid d] melk4  ,om die rauwe      
plaats5 9 d5 mond te g5ez51 be/rijkt m5 

ze e5ige mal5 daags met het volg5de     
m5gsel3           ,borax                
#aj gramm54         ,t9ctuur van ,myrrhe
     #ae gramm54         ,honig         
#dj gramm54                 7,,id47  #ae
 ,&] g5eesmiddel teg5 het mondze] d]    
kalv]54--,neem3 vli]bloem5 en           
salieblad51 van i$] #ej gramm54 ,laat ze
 e5 uur lang op #a #a_/b lit] kok5d wat]
 trekk51 en voeg bij het doorgezeg5 vo*t
 #aej gramm5 honig en #aj gramm5 alu91  
wa>m$e m5 d5 mond van het kalf e5ige    
ke]5 p] dag was*t4 7,,id47              
,,aanbevol5 ,,w]k5 ,,en ,,tijds*rift53  
#a ,be/i] d] bie5halle1 volg5s het      
/elsel met losse ram51 door ,ed4        
,b]tr&4--,vrij v]taald na> de zev5de    
,frans*e uitgave door ,w4-,f4           
,rond\4--,opgeheld]d met drij plaat5 en 
twee-en-neg5tig figur54--,bre*t4 ,l4    
,braekmans1 ,drukk]--,uitgev]4--,prijs3 
#b fr4 #ej  ,aang5om5 door de           
,v]bet]+sraad van het ,lag] ,ond]wijs4  
#b ,de gewijzigde ,bienkas ,dadant4     
,bes*rijv+ en v]ve]dig+1 met figur51    

door ,ed4 ,b]tr&1 vrij v]taald door     
,w4-,f4 ,rond\4--,prijs3                
#j fr4 #cj4  #c ,less5 van ,l&b\wkunde  
t5 gebruike d] lag]e s*ol51 door ,w4-,f4
 ,rond\4 ,v]si]d met #ce figur54--,/    
,truid54 ,jos ,le551--,uitgev]--,prijs3 
#j1hj fr4  ,vi]de uitgave4--,aang5om5   
door d5 ,v]bet]+sraad van het ,lag]     
,ond]wijs4  #d ,de ,bienvri5d1          
tijds*rift van d5 ,bond d] ,bientel]s   
van ,brabant1 orgaan van de ,v]e5ig+ d] 
,bientel]s van de beide                 
,vla&]54--,abonnem5tsprijs p] ja>       
#b fr4 #ej  ,voor ins*rijv+5 en         
aankondig+5 w5de m5 zi* tot ,w4-,f4     
,rond\1 ,ho(dond]wijz] te ,oud-,hev]lee4
  #e ,revue ,int]nationale              
d',apiculture1 sci5tifique1 ?orique et  
pratique1 dirige p> ,ed\>d ,b]tr&1      
,propritaire-,apiculteur  ,nyon         
7,suisse74 ,prix d'abonnem5t1 p> m&at   
po/al int]national    #d fr4 #fj        
,,aanteek5+   #a ,voor het mak5 van     
honigmee en &]e drank51 v]wijz5 wij d5  
lez] na> de w]k5 van ,b]tr&1 ,voirnot1  

,l]i*e1 enz4