,tijdtafel ,der ,geschiedenis van het ,vaderland4 ,in ,twintig ,lessen1 ,door ,p4 ,best4 ,vele zaken in een kort bestek4 ,wester4 ,negendertigste druk4 ,prijs #g #a_/b cent4 ,zwolle4--,w4 ,e4 ,j4 ,tjeenk ,willink4 #ahhf4 ,voorbericht voor den ,achtsten ,druk4 ,deze lessen late men den kinderen woordelijk uit het hoofd leeren4 ,bij eerstbeginnenden kan men de voornaamste gebeurtenissen eerst kiezen1 om1 wanneer men de geschiedenis bij wijze van cursus geheel heeft doorloopen1 bij eene herhaling de geheele les te nemen4 ,mondeling onderwijs of schriftelijke opgaven moeten elke les behoorlijk uitbreiden en toelichten4 ,behalve de tijdtafel in twintig lessen1 vindt men ten gerieve des onderwijzers eene beknopte opgave van uitvindingen enz41 waarop ons vaderland roem mag dragen4 ,zoo ver de voorrede van den eersten druk4 ,de achtste druk heeft geene verandering ondergaan4 ,ik ben dankbaar voor het meer en meer toenemend gebruik2 het strekt mij ten bewijze1 dat mijn arbeid niet nutteloos geweest is4 ,dat dit werkje de gunst mijner medeonderwijzers moge behouden en steeds nuttig in het gebruik bevonden worde1 is de wensch van ,den ,schrijver4 ,de negendertigste druk is zorgvuldig herzien4 ,a4 ,g4 ,tijdtafel der ,geschiedenis van het ,vaderland4 ,verdeeling4 #a;e ,tijdvak4 ,van de vroegste tijden tot het begin der grafelijke regeering3 van omstreeks #ajj v4 ,c4 tot #ibb n4 ,c4 #b;e ,tijdvak4 ,van het begin der grafelijke regeering tot het vertrek van ,leicester in #aehg4 #c;e ,tijdvak4 ,van het vertrek van ,leicester tot de komst der ,franschen3 van #aehg tot #agie2 het tijdvak van de republiek der ,vereenigde ,nederlanden4 #d;e ,tijdvak4 ,van de komst der ,franschen tot de bevrijding van de ,fransche overheersching3 van #agie tot #ahac4 #e;e ,tijdvak4 ,van het herstel van ,nederlands onafhankelijkheid tot heden3 van #ahac tot heden4 #aste ,les4 ,eerste ,tijdvak4 ,jaren vr ,chr4 #ajj4 ,de ,friezen1 ,bataven enz4 hier te lande4 #ed4 ,de ,romeinen4 ,de ,bataven worden hunne bondgenooten4 ,julius ,cesar4 #aa4 ,drusus onderwerpt de ,friezen4 ,na ,chr4 #ad4 ,germanicus4 #bh4 ,de ,friezen staan tegen de ,romeinen op4 ,apronius4 #dh4 ,de ,friezen door de ,romeinen opnieuw onderworpen4 ,corbulo4 #gj4 ,de ,bataven staan tegen de ,romeinen op4 ,claudius ,civilis4 #ga4 ,vernieuwd verbond tusschen de ,bataven en ,romeinen4 ,cerealis4 #abj4 ,keizer ,hadrianus sticht het forum ,hadriani1 nu ,voorburg4 #bfj4 ,invallen der ,franken en ,saksen4 #djj4 ,de naam ,bataven gaat in de geschiedenis verloren4 #b;de ,les4 #ejj4 ,clovis1 eerste ,christenkoning der ,franken4 #fbh4 ,de ,frankische koning ,dagobert overwint de ,friezen1 maakt zich daarna meester van het slot ,wiltenburg bij ,utrecht en sticht aldaar eene ,christen-kapel4 #fej4 ,eerste evangelieprediking in ons vaderland4 ,eligius1 ,willebrord4 #gee4 ,bonifacius bij ,dokkum door de ,friezen vermoord4 #gfh-had4 ,regeering van ,karel den ,groote4 #ghe4 ,karel de ,groote overwint de ,friezen en dwingt hen tot het ,christendom4 #haj4 ,invallen der ,denen en ,noormannen4 #c;de ,les4 ,tweede ,tijdvak4 ,de ,grafelijke ,regeeering4 ,stamhuizen3 #a4 ,het ,oude of ,hollandsche huis 7#af ,graven1 #a ,gravin3 van #ibb-abii74 #b4 ,het ,henegouwsche huis 7#c ,graven1 #a ,gravin3 van #abii-aced74 #c4 ,het ,beiersche huis 7#c ,graven1 #a ,gravin3 van #aced-adcc74 #d4 ,het ,bourgondische huis 7#b ,graven1 #a ,gravin3 van #adcc-adhb74 #e4 ,het ,oostenrijksche huis 7#c ,graven3 van #adhb-aeha74 a7 ,het ,hollandsche huis 7#cgg jaren74 ,dirk ,i1 ,dirk ,,ii1 ,arnoud1 ,dirk ,,iii1 ,dirk ,,iv1 ,floris ,i1 ,dirk ,v1 ,floris ,,ii1 ,dirk ,,vi1 ,floris ,,iii1 ,dirk ,,vii1 ,ada1 ,willem ,i1 ,floris ,,iv1 ,willem ,,ii1 ,floris ,v1 ,jan ,i4 #ibb4 ,dirk ,i wordt door ,karel den ,eenvoudige in het graafschap bevestigd4 #ihe4 ,begin der oorlogen tegen de ,west-,friezen onder ,dirk ,,ii4 #iih4 ,graaf ,arnoud sneuvelt in een slag tegen de ,west-,friezen4 #ajaj4 ,laatste inval der ,noormannen in ons land4 #ajae4 ,dirk ,,iii sticht ,dordrecht4 #ajah4 ,slag bij ,dordrecht4 #ajgc4 ,godevaart de ,bultenaar maakt zich meester van ,holland en sticht ,delft4 #d;de ,les4 #ajif4 ,begin der kruistochten4 ,godfried van ,bouillon4 #aagj4 ,groote overstrooming4 ,men vangt zeevisch bij ,utrecht4 #abjc4 ,ada van ,holland4 #abai4 ,willem ,i verovert ,damiate in ,egypte4 #abdg4 ,graaf ,willem ,,ii wordt tot ,roomsch-koning verheven4 #abef4 ,willem ,,ii vindt in een oorlog tegen de ,west-,friezen zijn dood in het ijs4 #abge4 ,amsterdam krijgt zijn eerste handvest van graaf ,floris ,v4 #abgg4 ,de ,dollart ontstaan4 #abif4 ,floris ,v wordt vermoord4 #abii4 ,dood van ,jan ,i4 ,einde van het ,hollandsche huis4 #e;de ,les4 b7 ,huis van ,henegouwen 7#ee jaren74 ,jan ,,ii1 #abii-acjd4 ,willem ,,iii1 #acjd-accg4 ,willem ,,iv1 #accg-acde4 ,margaretha1 #acde-aced4 #acjj4 ,amsterdam tot eene stad verheven4 #acjd4 ,inval der ,vlamingen in ,holland4 ,witte van ,haamstede4 #acac4 ,hongersnood en pest in ,west-,europa4 #acbc4 ,einde der oorlogen met ,vlaanderen4 #acci4 ,gelderland tot een hertogdom verheven4 #acde4 ,willem ,,iv sneuvelt bij ,stavoren4 #acdi4 ,gravin ,margaretha van ,henegouwen stelt het bewind over deze landen in handen van haar zoon ,willem4 ,begin der ,hoeksche en ,kabeljauwsche twisten4 #acej4 ,eerst gebruik van vuurwapens hier te lande4 ,beleg van ,naarden4 #acea4 ,margaretha overwint bij ,veere1 maar verliest een slag op de ,maas4 #aced4 ,margaretha doet afstand van de regeering4 #f;de ,les4 c7 ,huis van ,beieren 7#gi jaren74 ,willem ,v1 #aced-achi4 ,albrecht1 #achi-adjd4 ,willem ,,vi1 #adjd-adag4 ,jacoba1 #adag-adcc4 #aceg4 ,willem ,v wordt krankzinnig4 ,zijn broeder ,albrecht wordt ruwaard 7regent74 #acfa4 ,slag bij ,tiel tusschen ,reinoud en ,eduard van ,gelder4 ,heeckerens en ,bronkhorsten4 #acij4 ,schieringers en ,vetkoopers in ,friesland2 ,lichtenbergers en ,lokhorsten in ,utrecht4 #adag4 ,dood van ,willem ,,vi2 zijne dochter ,jacoba door de ,hoekschen gehuldigd4 #adba4 ,amsterdam door brand vernield4 ,st4 ,elisabethsvloed4 ,de ,biesbosch ontstaan4 #adbe4 ,slag bij ,alfen4 ,filips van ,bourgondi als ruwaard erkend4 #adbh4 ,verdrag van ,delft4 #adcc4 ,jacoba huwt met ,van ,borselen en moet hare graafschappen en titels afstaan aan haar neef ,filips van ,bourgondi4 #adcf4 ,jacoba sterft op het huis ,teilingen4 #g;de ,les4 d7 ,huis van ,bourgondi 7#di jaren74 ,filips ,i1 #adcc-adfg4 ,karel ,i1 #adfg-adgg4 ,maria1 #adgg-adhb4 #adfe4 ,twist tusschen ,arnoud en zijn zoon ,adolf in ,gelderland4 #adgg4 ,karel ,i1 bijgenaamd de ,stoute1 sneuvelt bij ,nancy4 ,zijne dochter ,maria volgt hem op4 ,groot-privilegie4 ,maria huwt met ,maximiliaan1 aartshertog van ,oostenrijk4 ,adolf van ,gelder sneuvelt bij ,doornik4 #adhb4 ,jan van ,schaffelaar springt van den toren te ,barneveld4 ,maria wordt opgevolgd door haar zoon ,filips van ,oostenrijk1 onder voogdij van zijn vader ,maximiliaan4 e7 ,huis van ,oostenrijk1 7#ii jaren74 ,filips ,,ii1 #adhb-aejf4 ,karel ,,ii1 #aejf-aeee4 ,filips ,,iii1 #aeee-aeha4 #adij4 ,jonker-,fransen-oorlog4 #adia4 ,kaas- en broodvolk door ,albrecht van ,saksen beteugeld4 #adib4 ,de ,hoeksche en ,kabeljauwsche twisten eindigen4 #adid4 ,filips de ,schoone aanvaardt de regeering4 #adif4 ,filips ,,ii huwt met ,johanna1 dochter van ,ferdinand van ,arragon en ,isabella van ,castili4 #aejj4 ,karel ,,ii te ,gent geboren4 #aeae4 ,karel ,,ii wordt graaf van ,holland en ,zeeland1 in #aeag4 ,koning van ,spanje1 onder den naam van ,karel ,i1 en in #aebj4 ,keizer van ,duitschland1 onder den naam van ,karel ,v4 ,hervorming4 #hste ,les4 #aeba4 ,eerste plakkaat tegen de hervorming4 #aebh4 ,maarten van ,rossum plundert 's-,gravenhage4 ,karel ,v wordt heer van ,utrecht4 #aecf4 ,karel van ,egmond staat ,groningen en ,drente aan ,karel ,v af4 #aedc4 ,gelderland onder ,karel ,v1 waardoor al de ,nederlandsche gewesten onder n hoofd komen4 #aeej4 ,bloei van ,antwerpen4 #aeee4 ,karel ,v doet afstand van de regeering aan zijn zoon ,filips ,,ii1 die daardoor koning van ,spanje en vorst der ,nederlanden wordt4 #aeeg4 ,overwinning door ,egmond behaald bij ,st4 ,quentin4 #aeeh4 ,karel ,v sterft4 ,slag bij ,grevelingen4 #aeei4 ,margaretha van ,parma wordt landvoogdes4 ,prins ,willem van ,oranje 7,willem ,i7 wordt stadhouder over ,holland1 ,zeeland1 ,utrecht en ,west-,friesland4 ,filips vertrekt naar ,spanje4 #aefd4 ,vertrek van ,granvelle4 #aefe4 ,onlusten in de ,nederlanden4 ,afkondiging der inquisitie4 ,verbond der ,edelen of compromis4 #aeff4 ,smeekschrift der ,edelen4 ,hendrik van ,brederode4 ,de naam ,geuzen4 ,beeldenstorm4 #aefg4 ,vele ingezetenen1 onder welke ,willem van ,oranje1 verlaten het land4 ,komst van den hertog van ,alva4 #aefh4 ,alva wordt landvoogd4 ,lodewijk van ,nassau in ,groningen4 ,slag bij ,heiligerlee4 ,adolf van ,nassau sneuvelt4 ,begin van den tachtigjarigen oorlog4 ,de graven van ,egmond en ,hoorne onthoofd4 ,lodewijk bij ,jemgum verslagen4 ,prins ,willem trekt met een leger over de ,maas4 #i;de ,les4 #aegj4 ,herman de ,ruiter verrast ,loevestein4 ,allerheiligenvloed4 #aegb4 ,tiende penning4 ,den ,briel ingenomen door de ,watergeuzen4 ,jakob ,simonszoon de ,rijk4 ,lumey4 ,het grootste gedeelte van ,holland1 ,zeeland1 ,overijsel en ,friesland kiest de zijde van ,willem ,i4 ,zutfen en ,naarden door de ,spanjaarden bezet4 ,lodewijk verrast ,bergen in ,henegouwen4 #aegc4 ,inneming van ,haarlem4 ,ripperda4 ,kenau ,simons ,hasselaar4 ,alkmaars victorie4 ,slag op de ,zuiderzee4 ,cornelis ,dirkszoon van ,monnikendam4 ,alva vertrekt4 #aegd4 ,don ,louis de ,requesens wordt landvoogd4 ,slag op de ,mookerheide4 ,lodewijk en ,hendrik van ,nassau sneuvelen4 ,beleg en ontzet van ,leiden4 ,pieter ,adriaansz4 van der ,werff4 ,jan van der ,does4 ,boisot4 #aege4 ,begin van het burgerlijk jaar voor het eerst op den eersten ,januari4 ,de hoogeschool te ,leiden gesticht4 #aegf4 ,dood van ,requesens4 ,pacificatie 7bevrediging7 van ,gent4 ,don ,jan van ,oostenrijk landvoogd4 #aegg4 ,unie van ,brussel4 ,eeuwig edict van ,don ,jan4 ,zijn verraad4 #aegh4 ,amsterdam verlaat de ,spaansche zijde4 ,de hertog van ,anjou beschermheer der ,nederlanden4 #aegi4 ,unie van ,atrecht4 ,unie van ,utrecht4 ,parma neemt ,maastricht4 #aehj4 ,groningen door ,rennenberg verraden4 ,beleg van ,steenwijk4 #aeha4 ,de ,staten zweren ,filips plechtig af4 #aehb4 ,aanslag op het leven van ,prins ,willem ,i door ,jan ,jauregui4 #aehc4 ,aanslag van ,anjou op ,antwerpen 7,fransche furie74 #aehd4 ,prins ,willem van ,oranje 7,willem ,i7 door ,balthazar ,gerards verraderlijk vermoord4 ,zijn zoon ,maurits komt aan het hoofd van den raad van state4 #aehe4 ,de souvereiniteit over de ,nederlanden aangeboden eerst aan ,frankrijk en daarna aan ,engeland4 ,maurits wordt stadhouder van ,holland en ,zeeland4 ,parma neemt ,antwerpen4 ,komst van den graaf van ,leicester4 #aehf4 ,johan van ,oldenbarneveld wordt advocaat van ,holland4 #aehg4 ,leicester vertrekt4 #aj;de ,les4 ,derde ,tijdvak4 ,de ,republiek der ,vereenigde ,nederlanden4 #aehh4 ,de onoverwinlijke vloot vernield4 #aeij4 ,breda door middel van een turfschip ingenomen4 #aeia-aeib4 ,prins ,maurits verovert ,zutfen1 ,deventer1 ,delfzijl1 ,hulst1 ,nijmegen1 ,steenwijk en ,koevorden4 #aeid4 ,groningen door ,maurits aan de unie teruggebracht4 #aeie4 ,eerste tocht der ,nederlanders naar ,oost-,indi4 #aeif4 ,de ,nederlanders en ,engelschen plunderen ,cadix4 #aeif-aeig4 ,overwintering op ,nova-,zembla4 ,heemskerk en ,barents4 #aeig4 ,maurits neemt ,rijnberk1 ,meurs1 ,grol en ,bredevoort4 ,gevecht bij ,turnhout4 #aeih4 ,filips staat de ,nederlanden aan zijne dochter ,isabella af en sterft4 #afjj4 ,slag bij ,nieuwpoort1 in welken prins ,maurits op den aartshertog ,albertus van ,oostenrijk de overwinning behaalt4 #afjb4 ,de ,oost-,indische compagnie opgericht4 #afjd4 ,ostende na een beleg van drie jaren door de ,spanjaarden ingenomen4 #afjf4 ,heldendood van ,reinier ,claassens4 ,ontdekking van ,nieuw-,holland4 #afjg4 ,zeeslag bij ,gibraltar4 ,jacob van ,heemskerk sneuvelt4 ,de ,ruiter geboren4 #afji4 ,twaalfjarig bestand gesloten4 ,de ,nederlanders vestigen zich in ,japan4 #afab4 ,droogmaking van de ,beemster4 #afad4 ,de ,groenlandsche of ,noordsche compagnie opgericht4 #aa;de ,les4 #afah en #afai4 ,staats- en kerktwisten4 ,dordtsche synode4 #afai4 ,johan van ,oldenbarneveld onthoofd4 ,hugo de ,groot en ,hoogerbeets tot levenslange gevangenschap veroordeeld4 ,batavia gesticht4 ,j4 ,pz4 ,coen4 #afba4 ,einde van het twaalfjarig bestand4 ,de ,west-,indische compagnie opgericht4 ,hugo de ,groot ontvlucht het slot ,loevestein4 #afbb4 ,maurits ontzet ,bergen op ,zoom4 #afbc4 ,samenzwering tegen prins ,maurits4 ,jan ,faassen4 #afbe4 ,dood van prins ,maurits2 zijn broeder ,frederik ,hendrik volgt hem op1 behalve in ,groningen en ,drente4 #afbf4 ,frederik ,hendrik maakt zich meester van ,oldenzaal en in #afbg4 van ,grol4 #afbh4 ,piet ,hein verovert de ,spaansche zilvervloot4 #afbi4 ,piet ,hein sneuvelt4 ,inval van de keizerlijken en ,spanjaards in de ,nederlanden4 ,inneming van ,wezel4 's-,hertogenbosch ingenomen4 ,cornelis ,tromp geboren4 #afcb4 ,frederik ,hendrik verovert ,venlo1 ,roermond1 ,maastricht en andere plaatsen4 ,ernst ,casimir sneuvelt4 #afce4 ,verbond met ,frankrijk4 #afcg4 ,dwaze tulpenhandel4 #afci4 ,maarten ,harpertsz4 ,tromp overwint de ,spanjaarden bij ,duins4 #ab;de ,les4 #afdj4 ,frederik ,hendrik wordt stadhouder van ,groningen en ,drente4 #afdg4 ,dood van ,frederik ,hendrik2 zijn zoon ,willem ,,ii wordt stadhouder4 #afdh4 ,vrede te ,munster4 ,einde van den tachtigjarigen oorlog4 ,bloei der republiek4 #afej4 ,binnenlandsche oneenigheden4 ,willem ,frederik waagt een aanslag op ,amsterdam4 ,dood van ,willem ,,ii4 ,willem ,,iii geboren4 #afej-afgb4 ,eerste stadhouderloos tijdvak4 #afea4 ,groote vergadering van de algemeene staten te 's-,gravenhage4 ,jacob ,cats4 ,acte van navigatie4 #afeb4 ,eerste ,engelsche oorlog4 ,olivier ,cromwell4 ,m4 ,h4 ,tromp1 de ,ruiter1 ,evertsen1 de ,with4 #afec-afgb4 ,jan de ,witt raad-pensionaris van ,holland4 #afec4 ,driedaagsche zeeslag tusschen ,tromp en ,blake4 ,zeeslag bij ,livorno4 ,jan van ,galen sneuvelt4 ,zeeslag bij ,terheiden4 ,m4 ,h4 ,tromp sneuvelt4 #afed4 ,vrede met ,engeland te ,westminster4 ,acte van seclusie4 #afeg4 ,tocht van de ,ruiter naar de ,middellandsche zee ter beteugeling der zeeroovers4 #ac;de ,les4 #afeh4 ,de heer van ,wassenaar-,obdam vertrekt met eene vloot naar de ,oostzee om de ,denen tegen de ,zweden te helpen1 en overwint de ,zweedsche vloot in de ,sont4 ,ceylon veroverd op de ,portugeezen4 #afei4 ,de ,ruiter verovert ,nyborg op de ,zweden4 #affb4 ,formosa verloren4 ,antonius ,hambroek4 #affe4 ,tweede oorlog met ,engeland4 ,ongelukkige zeestrijd tegen de ,engelschen4 ,van ,wassenaar-,obdam en ,kortenaar sneuvelen4 ,de ,ruiter tot opperbevelhebber benoemd4 #afff4 ,in ,juni de vierdaagsche zeeslag tusschen de ,ruiter en ,monk en in ,augustus de tweedaagsche4 ,de ,engelschen plunderen ,terschelling4 #affg4 ,tocht van de ,ruiter en ,cornelis de ,witt naar ,chattam4 ,vrede te ,breda4 ,suriname door ,engeland afgestaan4 ,eeuwig edict4 #affh4 ,triple alliantie of drievoudig verbond tusschen ,nederland1 ,engeland en ,zweden4 ,vrede te ,aken4 #afgb4 ,oorlog met ,frankrijk1 ,engeland1 ,munster en ,keulen4 ,de vijanden maken snelle vorderingen in ons land4 ,zeeslag bij ,solebay4 ,van ,gent sneuvelt4 ,binnenlandsche onlusten4 ,vernietiging van het eeuwig edict4 ,willem ,,iii wordt stadhouder4 ,de gebroeders ,jan en ,cornelis de ,witt vermoord4 ,groningen dapper verdedigd4 #ad;de ,les4 #afgc4 ,de ,engelsch-,fransche vloot geslagen door de ,ruiter4 ,nieuwe overwinning van de ,ruiter voor ,kijkduin4 #afgd4 ,vrede met ,engeland te ,westminster4 ,willem ,,iii noodzaakt de ,franschen de veroverde steden te verlaten4 #afgf4 ,laatste tocht van de ,ruiter4 ,hij sneuvelt in een zeestrijd tegen de ,franschen bij het eiland ,sicili4 #afgh4 ,vrede met ,frankrijk te ,nijmegen4 ,slag bij ,st4 ,denys4 #afhe4 ,herroeping van 't edict van ,nantes4 ,vele ,fransche vluchtelingen komen in ons land4 #afhh4 ,prins ,willem ,,iii steekt met eene vloot naar ,engeland over en wordt in #afhi4 met zijne gemalin door de ,engelsche natie tot koning en koningin van ,engeland uitgeroepen4 ,de ,franschen verklaren ons land en ,engeland den oorlog4 ,groot verbond van ,weenen4 #ae;de ,les4 #afij4 ,de ,franschen behalen eene overwinning op het leger der bondgenooten bij ,namen en op de ,engelsch-,nederlandsche vloot bij ,bevesier4 #afia4 ,de ,fransche kapers doen ons veel nadeel4 ,dood van ,c4 ,tromp4 #afib4 ,zeeslag bij kaap ,la ,hogue1 waarin de ,engelsch-,nederlandsche vloot overwint4 #afic4 ,slag bij ,neerwinden4 #afig4 ,vrede met ,frankrijk te ,rijswijk4 ,czaar ,peter de ,groote bezoekt ons land4 #agjb4 ,dood van ,willem ,,iii4 ,spaansche successie- of erfopvolgingsoorlog4 ,marlborough4 ,eugenius4 ,ouwerkerk4 ,coehoorn4 ,jan ,willem ,friso4 #agjb-agdg4 ,tweede stadhouderloos tijdvak4 #agjd4 ,de hertog van ,marlborough behaalt verscheidene overwinningen op de ,franschen4 ,verovering van ,gibraltar4 #agjf4 ,marlborough wint de slag bij ,ramillies op de ,franschen4 #agji4 ,slag bij ,malplaquet4 #agaj4 ,vredesonderhandelingen te ,geertruidenberg4 #agaa4 ,prins ,jan ,willem ,friso1 neef van ,willem ,,iii1 verdrinkt aan den ,moerdijk4 #agac4 ,vrede te ,utrecht4 ,einde van den ,spaanschen successie-oorlog4 #af;de ,les4 #agae4 ,barrire-tractaat4 #agah4 ,viervoudig verbond tusschen onze staten1 ,oostenrijk1 ,frankrijk en ,engeland4 ,de eerste koffie komt van ,java4 #agbj4 ,actie-handel4 #agdc4 ,de staten nemen deel aan den ,oostenrijkschen erfopvolgings-oorlog4 #agde4 ,de staten sluiten een viervoudig verbond met ,engeland1 ,saksen en ,oostenrijk4 #agdg4 ,inval der ,franschen in ons land4 ,binnenlandsche onlusten4 ,willem ,karel ,hendrik ,friso wordt als ,willem ,,iv algemeen erfstadhouder der ,vereenigde ,nederlanden4 ,bergen op ,zoom ingenomen4 #agdh4 ,vrede te ,aken4 ,frankrijk geeft ons land de veroverde plaatsen en aan ,oostenrijk de ,zuidelijke ,nederlanden terug #agea4 ,dood van ,willem ,,iv4 ,prinses ,anna gouvernante4 #ageh4 ,engelsche en andere kapers benadeelen onze koopvaardij4 #agei4 ,dood van de gouvernante4 ,de hertog van ,brunswijk4 #agff4 ,willem ,v aanvaardt de regeering4 #aghj4 ,patriotten en prinsgezinden4 ,engeland verklaart ons land den oorlog4 #agha4 ,slag bij ,doggersbank4 ,zoutman4 #ag;de ,les4 #aghd4 ,vrede met ,engeland4 ,keizer ,jozef eischt de opening der ,schelde4 #aghe4 ,keizer ,jozef wordt met tien millioen gulden tevreden gesteld4 ,willem ,v verlaat den ,haag4 #aghf4 ,onlusten te ,elburg en te ,hattem4 ,exercitie-genootschappen4 #aghg4 ,de ,pruisen bezetten ,amsterdam4 ,vele patriotten nemen de vlucht naar de ,zuidelijke ,nederlanden en ,frankrijk4 #agic4 ,de ,fransche nationale conventie verklaart onzen stadhouder den oorlog4 ,dumouriez rukt met een leger ons vaderland binnen4 #agie4 ,de ,franschen trekken over de ,waal4 ,de stadhouder ,willem ,v vertrekt met zijn gezin naar ,engeland4 ,vrijheidsboomen4 ,ons land krijgt den naam van ,bataafsche republiek4 ,vierde ,tijdvak4 ,de ,fransche ,overheersching4 #agif4 ,al onze ,o4 ,i4 bezittingen1 behalve ,java en de ,kaap de ,goede ,hoop1 gaan aan de ,engelschen verloren4 #agig4 ,de vice-admiraal de ,winter wordt door de ,engelschen bij ,kamperduin geslagen en gevangen genomen4 #agii4 ,landing der ,engelschen en ,russen in ,noord-,holland4 ,slagen bij ,bergen en ,castricum4 #ahjb4 ,vrede te ,amiens4 ,de overzeesche bezittingen1 behalve ,ceylon1 worden teruggegeven4 ,handel en zeevaart herleven4 #ahjc4 ,nieuwe oorlog met de ,engelschen1 die al onze terugkeerende koopvaardijschepen wegnemen4 #ah;de ,les4 #ahjd4 ,napoleon1 keizer der ,franschen4 #ahje4 ,rutger ,jan ,schimmelpenninck wordt raad-pensionaris der ,bataafsche republiek4 #ahjf4 ,verbeterd onderwijs ingevoerd4 ,de ,kaapkolonie door de ,engelschen vermeesterd4 ,lodewijk ,napoleon wordt koning van ,holland en ons land het koninkrijk ,holland4 ,willem ,v sterft te ,brunswijk4 ,continentaal stelsel4 #ahjg4 ,leidens ramp4 #ahji4 ,landing der ,engelschen op ,walcheren4 ,vlissingen gebombardeerd4 #ahaj4 ,lodewijk staat de kroon af ten behoeve van zijn zoon4 ,nederland wordt bij ,frankrijk ingelijfd4 #ahaa4 ,java door de ,engelschen genomen4 #ahab4 ,napoleons tocht naar ,rusland4 #ahac4 ,slag bij ,leipzig4 ,omwenteling4 ,van ,hogendorp1 van der ,duijn van ,maasdam en van ,limburg ,stirum stellen zich in naam van den prins van ,oranje aan het hoofd des bestuurs4 ,willem ,frederik1 prins van ,oranje1 komt uit ,engeland terug4 #ai;de ,les4 ,vijfde ,tijdvak4 ,het ,koninkrijk der ,nederlanden4 #ahad4 ,aanneming der grondwet4 ,de prins van ,oranje als souverein vorst gehuldigd4 ,nederland krijgt zijne kolonin terug met uitzondering van de ,kaap de ,goede ,hoop1 ,demerary1 ,berbice en ,essequibo4 ,de ,franschen ontruimen de laatste vestingen4 #ahae4 ,de souvereine vorst aanvaardt de regeering over de zeventien ,nederlandsche gewesten onder den naam ,willem ,i1 koning der ,nederlanden4 ,napoleon keert terug van ,elba4 ,slag bij ,waterloo4 ,de ,militaire ,willems-orde en de orde van den ,nederlandschen ,leeuw worden ingesteld4 ,napoleon op ,st4 ,helena4 #ahaf4 ,bombardement van ,algiers door den vice-admiraal ,van ,capellen en lord ,exmouth4 #ahah4 ,de slavenhandel afgeschaft4 #ahbj4 ,nieuw stelsel van munten1 maten en gewichten1 het metrieke stelsel1 ingevoerd4 ,vele nieuwe straatwegen aangelegd en groote kanalen gegraven4 #ahbe4 ,zware overstrooming1 vooral in ,noord-,holland4 #ahbe-ahcj4 ,hevige oorlog op ,java4 ,diepo ,negoro4 #ahbh4 ,belgische unie4 #ahcj4 ,opstand van ,belgi4 ,bombardement van ,antwerpen door den generaal ,chass4 #ahca4 ,zelfopoffering van ,van ,speyk4 ,tiendaagsche veldtocht4 ,slagen bij ,hasselt en ,leuven4 #ahcb4 ,engeland en ,frankrijk leggen beslag op onze schepen en blokkeeren de havens4 ,belegering der citadel van ,antwerpen door de ,franschen4 #ahcc4 ,wapenstilstand4 #ahci4 ,vrede met ,belgi4 ,opening van den spoorweg van ,amsterdam naar ,haarlem4 #bjste ,les4 #ahdj4 ,willem ,i draagt de regeering over aan zijn zoon ,willem ,,ii4 #ahdd4 ,financieele nood4 ,van ,hall4 #ahdh4 ,herziening der grondwet4 #ahdi4 ,dood van koning ,willem ,,ii4 ,zijn zoon ,willem ,,iii volgt hem op4 ,het eiland ,bali onderworpen4 #ahec4 ,de droogmaking der ,haarlemmermeer voltooid4 #ahfa4 ,overstrooming van de ,bommelerwaard4 #ahfc4 ,de slavernij in ,west-,indi afgeschaft4 #ahff4 ,veepest en cholera4 ,limburg van ,duitschland losgemaakt4 #ahgj4 ,oorlog tusschen ,frankrijk en ,duitschland4 ,troepenbeweging in ons land4 #ahgb4 ,de ,nederlanders ontruimen de kust van ,guinea4 #ahgd4 ,vestiging der ,nederlanders in ,atjeh4 ,droogmaking van het ,,ij4 #ahgf4 ,overstrooming in ,brabant en ,gelderland4 ,opening van het ,noordzee kanaal4 #ahgg4 ,dood van koningin ,sophia4 #ahgi4 ,huwelijk van koning ,willem ,,iii met prinses ,emma van ,waldeck4 ,prins ,hendrik sterft4 ,dood van ,willem1 prins van ,oranje4 #ahhj4 ,watersnood in ,brabant en de ,bommelerwaard4 #ahha4 ,dood van prins ,frederik4 #ahhc4 ,wereldtentoonstelling te ,amsterdam4 ,uitvindingen1 ,groote ,werken1 enz4 #dj4 ,claudius ,civilis doet de eerste aarden dijken langs den ,rijn maken4 #hjj4 ,karel de ,groote laat den bijbel in de landtaal overzetten4 #abhj4 ,papier uit lompen vervaardigd4 #accd4 ,friesche monniken beginnen veen tot turf te steken4 #acdf4 ,willem ,beukelszoon van ,biervliet vindt het haringkaken uit4 #adjj4 ,de eerste watermolens in ,noord-,holland gebouwd4--,hubert en ,jan van ,eyck vinden het schilderen met olieverf uit4 #adaf4 ,eerste haringnet1 vleet genaamd1 te ,hoorn gebreid4 #adbc4 ,uitvinding der boekdrukkunst door ,laurens ,jansz4 ,coster te ,haarlem4 #adci4 ,eerste windmolens te ,westzaan gebouwd4 #adej4 ,de bleekerijen te ,haarlem gevestigd4 #adfj4 ,de zeedijken het eerst met paalwerk bevestigd4 #adgc4 ,de eerste lettergieterij te ,haarlem4 #adgg4 ,te ,delft wordt de eerste bijbel in de ,nederlandsche taal gedrukt4 #adhb4 ,de bommen te ,venlo uitgevonden4 #aehj4 ,jan van den ,kornput maakt bij de belegering van ,steenwijk het eerst van de telegraaf gebruik4 #aeij4 ,uitvinding van den microscoop door ,z4 ,jansen te ,middelburg4 #aeib4 ,eerste houtzaagmolens door ,cornelis ,cornelisz4 te ,uitgeest gebouwd4 #afjj4 ,petrus ,plancius vervaardigt de eerste zeekaarten4 ,de moddermolens worden uitgevonden4 ,joh4 ,fabricius1 een ,fries1 ontdekt de zonnevlekken4 ,jacob ,metius vindt de verhouding van de middellijn tot den omtrek des cirkels1 als ten naastenbij #aac tot #cee4 ,hans ,lippershey vindt den verrekijker uit4 #afji4 ,simon ,steven brengt de tiendeelige breuken in gebruik en vindt den zeilwagen uit4 #afab4 ,w4 ,snellius meet het eerst een boog van den meridiaan4 #afbj4 ,de eerste bandmolens te ,leiden opgericht4 ,invoering van het gezegeld papier4 ,uitvinding van het stoppen der vijandelijke havens4 #afbg4 ,cornelis ,drebbel van ,alkmaar vindt den thermometer uit4 #afcg4 ,de statenbijbel uitgegeven4 ,goudsche pijpen4 #afeb4 ,de eerste ,nederlandsche courant gedrukt te ,amsterdam4 #afeg4 ,uitvinding van het slinger-uurwerk door ,christiaan ,huygens van 's-,gravenhage4 #afff4 ,jan de ,witt vindt de kettingkogels uit4 #afgb4 ,de slangbrandspuiten en straatlantaarns door ,jan van der ,heyde te ,amsterdam uitgevonden4 #afij4 ,m4 ,m4 ,bakker vindt de scheepskameelen uit en ,jacob van der ,werken een werktuig om te heien4 #agcb4 ,pieter ,straat en ,pieter van der ,deuren leggen steenglooiingen langs de zeedijken tegen den paalworm4 #agej4 ,cornelis ,ploos van ,amstel vindt uit de kunst om prenten in kleuren te drukken1 en ,p4 van ,musschenbroek de ,leidsche flesch4 #aged4 ,de vijzelmolens uitgevonden4 #aggc4 ,het hellend scheprad uitgevonden4 #ahbe4 ,het ,groot ,noordhollandsch kanaal voltooid4 #ahcf4 ,gasfabrieken4 #ahec4 ,amsterdamsche duinwaterleiding4 #ahfj4 ,staatsspoorwegen4 7,brug bij ,kuilenburg en den ,moerdijk47 #ahfg4 ,afdamming der ,oosterschelde4 #ahgf4 ,het ,noordzee-kanaal geopend4 ,geleerde en ,wetenschappelijke ,stichtingen1 enz4 #accj4 ,de ,deventer-school door ,gerard ,groote gesticht4 #adej4 ,rederijkerskamers4 #aege4 ,de ,hoogeschool te ,leiden4 #aehe4 ,de ,hoogeschool te ,franeker 7opgeheven #ahdc74 #afad4 ,de ,hoogeschool te ,groningen4 #afcj4 ,de ,doorluchte school te ,deventer4 #afcb4 ,de ,doorluchte school te ,amsterdam1 thans ,hoogeschool4 #afcf4 ,de ,hoogeschool te ,utrecht4 #afdg4 ,de ,hoogeschool te ,harderwijk 7opgeheven #ahag74 #ageb4 ,de ,hollandsche maatschappij van ,wetenschappen te ,haarlem4 #agff4 ,maatschappij van ,nederlandsche letterkunde te ,leiden4 #agfh4 ,het ,zeeuwsch genootschap te ,middelburg4 #agfi4 ,bataafsch genootschap van ,proefondervindelijke ,wijsbegeerte te ,rotterdam opgericht4 #aggh4 ,het ,provinciaal ,utrechtsch genootschap opgericht4 ,teylers stichting te ,haarlem4 #aghb4 ,de kweekschool voor de zeevaart te ,amsterdam4 #aghd4 ,de maatschappij tot ,nut van 't ,algemeen4 #aghh4 ,de maatschappij ,felix ,meritis te ,amsterdam4 #agij4 ,instituut voor doofstommen te ,groningen4 ,guyot4 #agig4 ,het ,nederlandsche ,zendeling-genootschap opgericht4 #ahjd4 ,de ,nederlandsche spelling vastgesteld4 #ahjf4 ,wet op het lager onderwijs ingevoerd4 ,de ,hollandsche maatschappij van fraaie kunsten en wetenschappen te ,amsterdam1 ,rotterdam1 ,leiden en 's ,hage4 #ahjh4 ,het koninklijk ,nederlandsch instituut voor kunsten en wetenschappen4 ,het instituut voor blinden te ,amsterdam4 #ahac4 ,het ,nederlandsch bijbel-genootschap opgericht4 #ahad4 ,de koninklijke ,militaire akademie te ,breda1 de vee-artsenijschool te ,utrecht en de koninklijke akademie voor de ,marine te ,medemblik1 thans te ,willemsoord1 opgericht4 #ahah4 ,de maatschappij van weldadigheid opgericht4 #ahbb4 ,de maatschappij tot zedelijke verbetering der gevangenen4 #ahbd4 ,oprichting der handel-maatschappij4 ,oprichting der koninklijke akademie te ,delft4 #aheg4 ,nieuwe wet op het lager onderwijs1 herzien in #ahgh4 #ahfc4 ,wet op het middelbaar onderwijs4 #ahgc4 ,het aardrijkskundig genootschap opgericht4 #ahgf4 ,wet op het hooger onderwijs4 #ahgg4 ,de universiteit te ,amsterdam opgericht4 ,zeevaart4 #acdj4 ,vaart op de ,oostzee door de ,stavoorners4 #aeid4 ,tocht naar het ,noorden door ,w4 ,barents en ,j4 ,h4 van ,linschoten4 #aeie4 ,tweede tocht naar het ,noorden1 door ,w4 ,barents en ,jakob van ,heemskerk4 ,eerste tocht om de kaap de ,goede ,hoop naar ,oost-,indi door ,c4 en ,f4 ,houtman4 #aeie4 ,derde tocht om het ,noorden1 door ,heemskerk1 ,barents en ,j4 ,c4 de ,rijk4 ,overwintering op ,nova-,zembla4 #aeih4 ,reis om den aardbol door ,olivier van ,noort4 ,de zeevaarders ,jacob ,mahu1 ,simon ,cordes1 ,sebald de ,weerd1 ,dirk ,cornelis van ,china doorkruisen de ,zuidzee4 #afjb4 ,wolfert ,harmsen doet verscheidene ontdekkingen4 #afjf4 ,willem ,jansen ontdekt ,nieuw-,holland4 #afad4 ,j4 van ,spilbergen doet een reis om de aarde4 #afaf4 ,reis om de aarde door ,schouten en ,le ,maire4 #afbc4 ,reis om de aarde door ,jacob ,l',hermite4 #afdb4 ,abel ,tasman ontdekt ,nieuw-,zeeland en het eiland van ,diemensland1 nu ,tasmani geheeten4 #agba4 ,jacob ,roggeveen doet eene reis om de aarde4 #ahbd4 ,willinck doet eene reis om de aarde4 #ahga4 ,geregelde stoomvaart op ,java4 #ahgh4 ,hervatting der ,noordpooltochten4 ,stadhouders uit het ,huis van ,nassau-,oranje4 ,willem1 bijgenaamd de ,rijke1 ,graaf van ,nassau-,dillenburg enz41 had onder zijne twaalf kinderen vijf zonen1 die in de geschiedenis onzes lands met roem bekend zijn4 ,zij zijn3 ,willem ,i1 ,jan de ,oude1 ,lodewijk1 ,hendrik en ,adolf4 ,adolf sneuvelde in den slag bij ,heiligerlee1 #aefh2 ,lodewijk en ,hendrik op de ,mookerheide1 #aegd4 ,willem ,i erfde van zijn oom ,reinier van ,chlons het prinsdom ,oranje4 ,hij was stadhouder van ,holland1 ,zeeland1 ,utrecht1 ,friesland1 ,groningen1 ,overijsel en ,drente4 ,geb4 #aecc1 gest4 #aehd4 ,maurits1 zijn zoon1 volgde hem op en was stadhouder van ,gelderland1 ,holland1 ,zeeland1 ,utrecht en ,overijsel4 ,geb4 #aefg1 gest4 #afbe4 ,frederik ,hendrik1 jongste zoon van ,willem ,i1 was ,maurits' opvolger en stadhouder van ,gelderland1 ,holland1 ,zeeland1 ,utrecht1 ,groningen1 ,overijsel en ,drente4 ,geb4 #aehd1 gest4 #afdg4 ,willem ,,ii1 zijn zoon1 was zijn opvolger in de stadhouderlijke waardigheid over dezelfde provincin4 ,geb4 #afbf1 gest4 #afej4 ,willem ,,iii1 zoon van ,willem ,,ii1 werd in #afgb stadhouder van ,gelderland1 ,holland1 ,zeeland1 ,utrecht en ,overijsel4 ,geb4 #afej1 gest4 #agjb4 ,met den dood van ,willem ,,iii eindigt de ,oranje-stam in de mannelijke lijn4 ,stadhouders uit het ,huis van ,nassau-,dietz4 ,jan de ,oude1 graaf van ,nassau1 werd stadhouder van ,gelderland1 en stierf in #afjf4 ,zijn zoon ,willem ,lodewijk werd door zijn oom ,willem ,i met het stadhouderschap over ,friesland1 ,groningen en ,drente begiftigd4 ,geb4 #aefj1 gest4 #afbj4 ,ernst ,kasimir1 zijn broeder1 volgde hem op als stadhouder van ,friesland1 later ook van ,groningen en ,drente4 ,geb4 #aege1 gest4 #afcb4 ,hendrik ,kasimir ,i1 zijn zoon1 volgde hem in zijne waardigheid op4 ,geb4 #afaa1 gest4 #afdj4 ,willem ,frederik1 zijn broeder1 was zijn opvolger als stadhouder van ,friesland1 later van ,groningen en ,drente4 ,door zijn huwelijk met ,albertina ,agnes1 dochter van ,frederik ,hendrik1 werd het huis van ,nassau-,dietz met het huis van ,oranje-,nassau vereenigd4 ,geb4 #afac1 gest4 #affd4 ,hendrik kasimir ,,ii1 zijn zoon1 volgde hem in zijne waardigheid op4 ,geb4 #afeg1 gest4 #afif4 ,johan ,willem ,friso1 zijn zoon1 verkreeg in #afif de waardigheid zijns vaders4 ,willem ,,iii benoemde hem tot zijn erfgenaam4 ,geb4 #afhg1 gest4 #agaa4 ,willem ,,iv1 zijn zoon1 kreeg het stadhouderschap zijns vaders2 in #agdg werd deze prins erfstadhouder over al de gewesten onzes vaderlands4 ,geb4 #agaa1 gest4 #agea4 ,willem ,v1 zijn zoon1 aanvaardde in #agff de waardigheid zijns vaders4 ,met zijn vertrek in #agie eindigde de stadhouderlijke regeering4 ,geb4 #agdh1 gest4 #ahjf4 ,zijn zoon ,willem ,frederik werd in #ahae1 onder den titel van ,willem ,i1 koning der ,nederlanden4 ,geb4 #aggb1 gestorven #ahdc4 ,willem ,,ii regeerde van #ahdj tot #ahdi4 ,hij werd geboren #agib en stierf #ahdi4 ,opgevolgd door ,willem ,,iii1 den thans regeerenden koning4 ,geb4 #ahag4 ,beknopt ,leerboek der ,scheikunde1 ,door ,dr4 ,w4 ,meijeringh1 ,leeraar aan de ,hoogere ,burgerschool te ,arnhem4 ,met #fe houtsneden4 #ajf bladz4 ,prijs f #a4-4 ,historisch-,geographische ,atlas der ,algemeene en ,vaderlandsche ,geschiedenis1 ,zevende vermeerderde en verbeterde druk ,herzien ,door ,dr4 ,w4 ,j4 ,a4 ,huberts1 ,directeur der ,rijks ,hoogere ,burgerschool te ,zwolle4 #aji ,kaarten op #dj bladen4 ,prijs ing4 f #e4dj1 geb4 f #e4ij4 ,in de ,gids van ,aug4 #ahha leest men3 ,een atlas1 die den zevenden druk bereikt heeft1 heeft eigenlijk geen beoordeeling noodig3 een goedkeurend oordeel1 uitgesproken door de vele gebruikers1 vertoont hij op het titelblad4 ,a4 ,p4 ,oro-,hydrographische en ,staatkundige ,atlas1 ,door ,j4 ,kuijper ,n4 ,w4 ,posthumus4 #e;e veel vermeerderde druk1 #ahhc4 ,herzien door ,j4 ,kuijper ,p4 ,h4 ,witkamp4 ,prijs1 ingenaaid kat4 rug f #c4-1 gebonden f #c4ej4 ,aan dezen nieuwen druk is zonder prijsverhooging toegevoegd3 ,een ,overzicht van de ,talen1 ,spelling en beteekenis van een aantal eigennamen1 benevens eene lijst van eenige in de geografie meest voorkomende woorden door ,p4 ,h4 ,witkamp4 ,w4 ,b4 ,kuijpers1 ,reiskaart van ,nederland4 ,zesde druk4 ,gekleurd f #j4hj4 ,in omslag f #a4-4 ,hoog #eh1 breed #dg ,ned4 duimen binnen den rand4 ,veel kaarten en atlassen zijn er van ,nederland1 maar weinig kaarten zoo handig en practisch als de hierboven genoemde4 ,in een klein bestek heeft men een nauwkeurigheid en volledigheid zooals men zelden aantreft4 7,vaderland47