,,lea,r,,in ,,an ,,irislea,,air4--,,iii4 ,illustration3 ,seanaid na n,gaeeal ,,scoil ,,ae,,eala4 ,aist ,,on,n ,,maol1 ,,beirt ,,ear1 ,,an t,a,,air ,p,,draig ,,duinn,n1 ,agus ,,gruaga ,,an ,,tobair4 ,ar n-a ur ama do ,,onnra ,,na ,,gae,,ilge1 ,baile a ,clia4 #aijc4 ,,cl,r ,,an ,,lea,r,,in ,,seo4 ,i4 ,scoil aeeala1 onn ,maol4 ,,ii4 ,scoil aeeala1 eirt ear4 ,,iii4 ,scoil aeeala1 'n ,aair ,pdraig ,duinnn4 ,,iv4 ,cuirtear ,corc sa airile feasta1 a ,uaisle1 ruaga an ,tobair4 ,r,a,r4 inig na haist leanas annso ama i n,i,r,i,s,l,e,a,,ar na ,,gae,,ilge1 agus timd d gcur i gcl ars le sil go ndanfaid tuillea maieasa1 agus go gcaraid um brostua ar an l go mbei scoileanna agus oideaas na hireann go for-aeeala4 ,is an rud at 'gr lot agus gar gcoimed siar at n fuilimd ag dana sid dr dteangai fin um ga an-tsaas gna do ur i gcr4 ,laraims ,gaeilg leis na leana scoile1 minims ealana is eile di trd an n,gaeilg1 is annsoin is gairid an oill go mbei ire ,gaeeala amui 's ama4 ,,fear ,,an ,,irislea,,air4 ,i4 ,,scoil ,,ae,,eala4 ,sula dtosnuiear ti1 liriear an tala1 baintear an fd1 rarar go faitear bun daingean dl cuirtear an lo-inne annsoin4 ,tmuid-ne ag liriua na talan4 ,is gn tairea gn trom4 ,tmuid ag rdua tie leis at i n-ionad a gcloa cinne do ingea sos mar a fuil an r las ruai is ea is baola go fuilmd 'g gcur ar ala og do rieann f n-r gcosai4 ,t bun is na ceanntrai ,gaeealaa agus m uitear ti air sin n rabfa gao uairnein na n,indiaa oir na ti sin4 ,measaim gur 'iascaire d'rdui an ad ti i m,baile-a-,clia i fad ins na ciantai4 ,n rai aige uige at cleaaa amaid um falla1 scra an tail um dn a ie1 at as an gcad osua soin d's ,srid ,u onaill mar a gcuireann ,connra na ,gaeilge fa indiu4 ,cuirims-ne leis ti ar bun--scoil aeeala1 i gceanntar aeeala--is cuma c mbei s suite1 iar1 uai n eas1 at go mbei an it ,gaeeala4 ,caid an cuma is fearr um a danta8 ,is el d'r dtimir an it is oireanaie le n-a leiid do ur ar bun at dla na cuma is fearr um an na do ur um cinn einn buiea do a oairle aairt dinn4 ,dar liom-sa t an scoil cura suas eana agus n uil againn at a cru d'aarrua4 ',s an scoil arla d do g an sagart pariste le caair an uird ,oideaais4 ,t s riatana orainn ar dtis cead an tsagairt agus cead tuismie na lean d'ail agus an scoil do eanna 'n m,bord4 ,dolfai an bord go mear m ei ios aca go fuilmd dirri agus go fgfamuis a scoil 'n-a foara fola aca um sca aairt d'uanai l fearainne4 ,muna fuil s oireana d'r ngn anfainn ceann nua4 ,cad do anfar leis an miistir mbot at annsd8 adarfai duine igin4 ,an mid seo go deiin4 ,m t fios a na aige1 s sin m t s 'n-a umas ,gaeilg is lieann mai do inea do'n aos g1 tgfar smat an uird ,oideaais1 taarfar tuarastal nos fearr d n t aige agus coinill freisin go fuii s an tuarastal soin ar fea a eaa at a n do ana go mai aire aairt d fin4 ,darfainn gur 'i fear mai tuarastal #bjj pnt 'sa mbliaain1 do infea an lean osa i n,gaeilg1 do anfa clr oibre mar leanas3-- ,,gars,,in ,,is ,,gearr,,aill ,i n-,,in,,ea,t ,,amui ,,is ,,ama ,,le ,s ,,blia,,na ,d',,aois1 ,an ad liaain3 ,gaeilg ain is ,teagasc ,cristuie4 ,an dara bliaain1 as soin go dt an t-aona bliaain dag3 ,gaeilg1 ,stair1 ,teagasc ,crostuie1 irea1 lar-elas1 ,barla--ga n minte re aeilg4 ,an t-aona bliaain dag3 ,ealana eile1 ,tas ,cruinne1 clid4 'n t-aona bliaain dag suas3 ,caifear bean-inte do olar do na cailn i dteannta an iistir1 do infi ,fuail1 ,cniotil1 ,niean1 ,ccaireat is ga n do aineann le ti1 is le hanlaie4 ,ba ir go fuiie a leiid sin de inteir ar ad go lei 'sa mbliaain ar an oiread cadna fear do infea mniua talan do na buaaill4 ,caifear tr acra do eanna cois na scoile i gcir ga saas mniua talan do inea i n ain as learai at as obair l4 ,is leis na haosnai tora na talan soin cuirfear i dtaisce i a lua1 mar dolfar ar an marga na barra4 ,is mniua talan an t-elas is oireanaie d'r ndaoini indiu4 ,nor minea fs di 1 agus t a rian air1 tmuid creata ag torai derata toisc na fuil an t-elas cruinn againn le soar do aint as an dtala4 ,deir fir elaa go mbainfie a ig n-oiread soair as an dtala so againn is baintear as indiu4 ,d mbainfie fin ba eag an ri inn-ne mar ea s go dt seo ag an bpist sin an miistir talan4 ,t breaca an lae uainn 1 agus is miid d'eirmeir na hireann iad fin do lasa4 ,t daoine eile lasmui ag dana airgid as a gcuid talan agus r dtr-ne ag dul um fiaantais4 all i n,albain an t-am so de liaain is gna le feirmeir na sciolin do ur i mbosca isti i dtii agus iir is aoilea do ur le go sideann na bog-ais re ili na scioln soin4 ',sa seo uainn sifear na sciolin sin i dtala is bei prta nua san ,abrn at uainn aca sd4 onnac fie pnt d aairt ar onna prta nua roi ealtaine i gcaair ,lnduin4 ,n itea an saoal orm 'n go fuil s i gcumas feirmeir na hireann an rud cadna do ana4 id siad o gasta is o cronaail le sd all1 at ain na fuil elas mnie talan aca4 ,n fidir le d rir sin arra prta do aint as an dtala i n-in-liaain ain an leasua ceart do ur ar n-ais ann gcs n raa an tala soin i ndsc4 ,an as scoiln ,gaeeala do easann t an t-elas soin do inea do na feirmeir8 adarfai duine igin1 is ag lea-irie4 ,go ri1 a alta4 ,ni uil sol-n na daire mr le maracn1 at fa ar ile na coille d'sann uai1 a eann go hrd1 a raa go doiin1 a aail oirteaail1 a aga reara1 rine4 ,d's an crann uairea soin as beagn1 n rai deaa 'n deineas air1 at nor staon s ria gur s s4 ,fa go cruinn air1 is matnui6 ,d'is an ad scoil aeeala do ur ar bun taiie ei againn ar an ngn1 is fidir linn scoileanna eile d'ail mar a minfear ga uile ird do eastai uainn i nirinn1 mar at leasua leaair1 grasuieat1 fieadireat1 tilliireat1 siinireat1 cearda eile4 ,cuirfear rdscoil ar bun i m,baile a ,clia1 n g,corcai1 n i n,gailli1 le haai ga ealaa airea do inea as ,gaeilg do'n aos g do ofar as na scolai ,gaeealaa4 uir r sinsir scoileanna na ,teara is luana1 eannoir is rdmaa ar bun1 lea a gcil ar fuid an tsaoail4 ,t an uil adna ionnainne4 ,misnea1 a lann 6 ,is linn-ne tr eal-innsea na hireann1 is gearr go mbei s againn le congna ,d4 99 99 99 99 99 ,mar a gcuireann ,c4 na ,g4 fa1 where the ,g4,l4 put up 7reside74 ,tuismie1 parents4 irea1 ,arithmetic4 ,lar-elas1 ,geography4 ,tas ,cruinne1 ,geometry4 ,mniua talan1 ,agriculture4 ,aosnai1 youngsters4 ,tora derata1 foreign countries4 ,sciolin1 cut potatoes for seed4 ,iir1 earth-mould4 ,n iteoa rl4 ,the world would not persuade me4 ,cronaail1 industrious4 ,sol-n na daire 7no dara71 the seed nut of the oak1 acorn4 ,,con,n ,,maol4 ,,ii4 ,,sgoil ,,gae,,eala4 ,t an ceart ar fad ag ,conn ,maol4 ,teastuieann sgoil aeeala uainn4 ,n minea at againn i nirinn anois at creaa1 t a rian orainn4 ,t an donas a' teat ar r dtr4 ,n'l againn at bliaain nos measa 'n a ile4 ,t muinntir na tuaie a' scaipea agus a' meaa1 t na srid-ilt beaga ag dul i n-olcas gan aona gan marga foanta4 ,faaims ar an dtala agus ar uradireat na tre4 ,t an uid is m de'n tala lea-ite le huisge1 n hain an tala siol at leicne rda4 ,is ora t na barra breaa luara a' fs gan duine n daoine a rarfa dog un iad a iormua4 ,fa feirmeir na hireann a' dol a gcod' coirce ar eistin an lo a' taairt sgillne ar ,castalia n ar rud icint eile go fuil ainm r air4 ,fa r dtr agus maol rannai4 ,nuair do b'idir leis na huaisli crainn a ur nor uireadar iad4 ,d gcuirfids n eids anois mar ea bacai a dai ag iarrai darca ar uindeam4 ea airgead i n-a bpca aca ea obair ag lut oibre at anois a' teiea as irinn4 ,agus cad is cionnta leis seo8 ,an saas taairt suas a fuaireadar4 ,nor eap inne go mba eart d'uaisli na hireann elas do ei aca ar ala na hireann4 ',sea6 t tora a ndea-oibreaa aca anois1 is baola liom-sa na ag dul i feaas a ei an sgal aca feasta4 ,at cad deir an feirmeir8 ,ceapann seisean n fuil an-aieas i gcrainn at iad do earra a a4 ,n'l siad at a' sua brie an taili4 ,n baoal d-san crann a ur4 ,gearrann s an crann mar eall ar a ei 'sa' tslie air1 at bonn na mlte feadn gesadn a' fs i n-a irc aige4 ,nuair a s seo 'n-a arsn a' dul ar sgoil fuair s rd-inea4 ios aige cia'ca an cnoc is aoirde 'sa' doan4 ,do 'nesfa s uit an mid uisge a le fnai le bliaain i n-aainn ir otair ,aimeirice1 cnntas cruinn aige ar aair agus ar aair ro 'sa' ,ri na mlte bliaan oin4 ,ba i le duine gur aar captan a 'sa' arsn agus an saas foluim a fuair s ar sgoil4 ,nr ir go mbea an eag n an r d'elas le fail aige ar an tslie eaa i ndn d4 ,at n mar sin a 4 onnaic s na crainn a' fs2 onnaic s an duilleaar a' sidea ins an ,earra a' tuitim 'sa' ,foar2 at nor uir inne 'n-a eann n rai 'n gcrann d ar ao an air at greim ailt ar an dtala go mbeaa an t-aer 4 ,is cuiin liom-sa sean-daoine nr ai l ria ar sgoil1 geallaim deiinim gur m an t-elas a b aca ar uradireat ar nii a aineann le saorua na talan 'n onn anois aca so a aieann na bliaanta ar sgoil4 ,n hin-iongna an sgal a ei mar seo ag gnai na haimsire seo4 ,tagann mrn d'r gcuid elais uainn as4 ,p elas a ag r seat-sinsearai is i n,gaeilg do b'idir le ur i n-uail d gclainn2 at n rai in-esa aca-san ar aeilg4 aieadar uaa 1 i n-a eannta sgaradar le helas na sean-daoine a inig rmpa4 ,b'idir go rai beagn d'elas a insear ag an bpisde ar ul ar sgoil d ar dtis4 ,at1 m 1 nor b'ada gur straca as na praaai an t-elas so1 m ga an-uid de gan straca1 do ma le carta an arla sara rai an lean lea-liaain ar sgoil4 ug na minteir iarrat ar sol an arla a ur4 ,n rai an iir r-oireana1 ba inic an sol go holc1 ba easa an leasua1 b' deirea an sgil gur g an sgolire an sgoil gan arla gan aeilg4 fuil leieas le fail ar an aicd seo8 ,t1 gan aras4 ,t an leieas ag an ndorus againn4 ,t an leieas i dteangain r sinsear4 ,mola le ,dia6 t an leieas ag oibriua anois4 ,t sol cura i n-iir ai4 ,ba ai linn-ne d feicims an geaar a' teat suas nos treise nos tiua 'n at s4 ,at bo foine againn4 ,tagann ga mai le cirde1 ,i ndiai 'ile antar na caislein4 ,bei barra mai againn fs1 le congna ,d4 ,n doig liom fin gur inig an t-am fs un ,sgoil aeeala onin aoil a ur ar bun4 ',s is ceart dinn sid a ana des na sgoileanna at againn4 ,m is mai leis na stirir 1 is fidir le ,sgoil aeeala a ana d'an-sgoil at fa4 ,anois n fulir n t sagart le fail i ,gceanntar aeeala a uirfea ,sgoil aeeala ar bun4 ,agus muna fuil a leiid seo le fail1 cuirims sgoil oie suas4 ,t airgead le fail 'n ,riaaltaas ar an obair seo4 ,is fidir linn-ne greim ail ar uid de un na ,gaeilge a inea n di liom-sa go fuil aon scairt 'sa' earnain le cosg a ur orainn4 ,an t n bonn lidir ,n fulir do ei glic4 ,n'lmid-ne lidir fs1 nuair n fuilmid1 's is fearra inn a ana 'n greim a rei ar ga buntiste sid a ana do ar son na ,gaeilge4 ,glac a faiir dol a fadfair4 ,,beirt ,,ear4 ,gluais4 ,creaa1 spoiling4 ,a' scaipea a' meaa scattering and decaying4 ,srid-ailt1 villages4 ,leicne rda1 high hill-sides4 uistin an lo1 eightpence a stone4 ,maol rannai1 bare of trees4 ,crainn a ur1 to plant trees4 ,ag iarrai darca1 seeking alms4 ,cad is cionnta1 what is to blame for this4 ,taairt suas1 up-bringing1 education4 ,n baoal d-san crann ur1 no fear of his planting trees4 ,cia'ca an cnoc is aoirde1 which is the highest mountain4 a le fnai1 went down4 ,an eag n an r d'elas1 some little or much knowledge4 ,curadireat1 agriculture4 ,is i n,gaeilg do b'idir le1 in ,irish they were able to make it known to their children4 ,straca as na praaa1 torn out of the roots4 ,an iir1 the soil4 ,geaar1 young grass4 ,scairt sa earnain1 a bush in the gap4 ,,iii4 ,,scoil ,,ae,,eala4 ,is beag an aieas dinn ei ag trt ar aeilg ag itea ar aoini gur be-eanga muna fadfaimd aorua mar aoruiear ga be-eanga 'san ,eraip4 ,is beag an aieas ei ag iarrai smat a ur ar aoini bota gataraa1 ar lut iascaireata1 ar lut sclaieata1 is ar a leiidii1 ei ag iarrai maide a aairt di muna laarfaid ,gaeilg iad fin is muna laarfaid ,gaeilg le n-a bpistii ei ag gearn n fuil ruainne do'n ,spioraid aeealai fga 'n-a measc nuair a ouitear an tuile ag tra gan caoi ar asa aici4 ,is beag an aieas sin go lir muna fadaimd ga n aineann le n-a ngn saoalta do inea dos na daoini i n,gaeilg4 ,muna fuil bri 'san aeilg f lair at um iasc do oairea n cearca do ol ar arga n dirc a lorg i go ti n fs um arin ultara do ana le hais na teinea1 n fada anfai fi na bro soin fin innti1 agus is beag an aieas dinn ei ag gail d agus ag taairt iarrata ar oimed 'n-a beaai4 ,n fadfai daoine ei i gconuie ag dol cearc n ag coairea isc n ag lorg na dirce--caifear a ln rudaie na iad a ana1 muna mbei s i gcumas na ndaoine iad a ana i n,gaeilg danfar i m,barla iad agus ligfear an aeilg le fuat is le faillie4 ,m anann ga duine g is aosta1 a larann ,gaeilg is n fuil taairt suas i m,barla air1 m anann s 'n-a illiterate1 m's igin d a arc 77 a ur i bpipar i n-ionad a anma1 m's igin d minteir ,barla d'fail d lainn n iad a ei 'n-a n-illiterates mar fin--m leantar do'n leas soin1 is gearr a ei a leiid sin d' illiterate n-r measc1 is gerr a ei ,barla ag inne at draail eag gan ri4 ,cad do ruaig an aeilg as ,conntae ,luimni1 as ,conntae ,tiobrad rann1 as ur-r de onntae orcaie1 as ,caair orcaie agus as conntaei is caraai na iad8 ,cad do uir an fn uiri1 aimsir an dro-aoail go dt seo8 ',neosad-sa d cad do uir fn is ruagairt ar r dteangain4 ,lea-ad bliaan o oin n s a ionn s d laairt go flirrea ag g is aosta ar fuaid na ,muan1 ba i le duine n tiocfa aon risea go br uiri4 filieat le fail aisti1 scalta fiannaieata le fail aisti1 cor suilt is grinn le fail aisti4 ,dar ndi ba ai an rud sain4 ,at n adfa daoine maireataint ar rannai filieata1 is n ainfea eatraie ar ,oisn is ar ,oscar an tart n an t-ocras de uiriean g nea-onganta4 ,nor fada dul um cinn le gn an tsaoail gan taairt suas igin oireana1 n rai an taairt suas soin le fail i n,gaeilg1 s le fail i m,barla4 ,d ri sin cuirea an aeilg i lea-taoi t a rian uiri indiu4 ,t an rud cadna soin ar siual f lair4 ,tar ag cur na ,gaeilge i lea-taoi d'onn taairt suas tairea d'ail i m,barla4 ,agus beifear d cur i lea-taoi go mbei s 'n-ar gcumas teagasc oireana tairea a aairt i n,gaeilg do'n aos g a larann do rir ais4 ,is mai an rud timirie do scaoilea ama f'n dtuai2 is mai an sud craoaa do ur ar bun annso is annsd 'sna croai ,gaeealaa4 ,n'l aon lot agam le fail ora1 at creid mise leis n riteoai timirie an eist go l an unntais4 ,d mbea timire againn i gcir ga srid-aile n ga baile ,gaeeala ga timire a ei ag obair go dian drata eann ceann na bliana1 d mbea crao do onnra na ,gaeilge i nga baile na leaair is deise 'san doan d gcur ama ga seatain agus an cel is broaire i nirinn d spreaga agus an rinnce is anamala le fail f las againn--n uirfea na neie sin go lir sonas n bail ar r dteangain d mba rud gur 'igin do'n aos g iomp ar an m,barla um an taairt suas d'oireann di d ngn saoail d'ail4 ,is mar sin at an scal f lair1 agus is mar sin a ei an scal go gcuirfear scoileanna for-aeealaa ar bun4 ,at mar adeir ,conn ,maol1 tosnuitear le han-scoil ain4 ,bonn ga aon tosnua lag4 ,lastaran-oinneal eag ain mar osnua1 agus is gearr go mbei soillse ar ndain againn4 ,an feacaar ria an uma i n-a lastar na coinle 'sna heaglasaii4 ,nuair a onn cruinniua mr bailie le ile agus coinneal i li ga duine aca1 faar aon uaiceas eag ain2 lastar 2 lastar coinneal i li uine igin li1 druideann an duine sin a oinneal ar lasa um coinle a oursan1 lasann a oinneal2 lasann sid coinneal an t onn le n-ais1 agus d rir sin rieann an teine uine do duine1 agus is gearr an oill go feictear blaom solais ag geala na heaglaise go lonnra agus ag cur comprd is as ar na daoini ar fad4 ,is mar sin a ei an scal againn i dtaoi na scoile1 cuirtear aon scoil ain ar bun2 lastar an oinneal eag ain1 agus is gearr le congna ,d go mbei blaom soluis ag ire ig irdi na hireann n mfar go de na nder4 ,is miid dinn tosnua4 ,is cuma c gcuirfear an scoil sin ar bun--i n,dn na n,gall1 i g,conntae na ,gaillie n i g,ciarraie4 ,at 's ,ciarraiea ,conn ,maol1 's ,ciarraiea ,beirt ear agus 's ,ciarraiea m fin1 agus nuair n fuil aon ro n ,conntae eile ag taairt f'n obair seo1 is di liom gur fearra inn tosnua le ,ciarraie--it igin iar an fad i m,baile an eirtiri n i nra n i n,gleann ,beie4 ,b'earr liom aon scoil for-aeeala ain 'n imire4 ,caifear airgead do olar at n di liom go bfgfai na ,ciarraii cib it i n-a fuil siad aon easna orainn1 agus n'l aras n go dtaarfai an rd-eis congna dinn agus go mbeannai s r n-obair4 ,tosnuims le congna ,d agus do rir mo uairime nor rinnea obair ria ar son r dteangan nos fearr 'n an obair do eap ,conn ,maol4 ,p,,draig ,,ua ,,duinn,n4 ,,iv4 ,,cuirtear ,,corc ,,sa ,,airile ,,feasta1 ,a ,,uaisle4 ,nuair os-sa ar scoil sa tseana-aoal1 n rai naid ba agam n bairile4 ,seo mar a rlai sin4 ,an m-ortn miistir a againn1 n rai oiread mo uirn ann1 at bic asail aige1 rud ba easa na soin1 slat o fada le slat aoise4 ,anois adeirea s1 agus ag rstil sos agus suas1 agus ag fsca na slaite ar t na sl a aint asainn1 t bairile irie ann agus oll ann--poll 'n-a un agus poll 'n-a arr1 agus corc ionnta4 ,d mbea an bairle ln d'uisce agus go dtarraiceo an corc os do ea an bairile folla i gcionn dei nimit2 at d mbea s folla go leogf uisce istea ann trd an bpoll uas1 do ea s ln i gcionn nimit dag4 ,cuir i gcs anois go mbea an bairile ln1 agus go dtarraiceo an d orc i n-ineat1 cahuin a ea s i n-dsc8 ,is ar an gceist seo do uinieas an l f eirea nuair onnac aiste onin aoil mar eall ar an scoil aeealai4 ,mar is solaoid d'irinn an bairile d4 s ar scie de aeilg--cnuasa saoair intinne r sinsear roainn4 ,annsoin1 do inig an fealltir ,sasannai1 do ein s poll i dtin an airile1 agus sid an t-uatar saiir le fnai4 ,i n-ionad an uill a stop is alai a omar-na1 ar ns raisile lean timeall loin ar ao sride glagair1 ag rinnce ag buala bas le sprt nuair oncamair na cais geala ag gail sos1 agus do rop cuid againn r maranna sa oll airsingiua i gcs go mbea tuile nos m againn4 ,sul a rai an tubaist ar fad danta againn do inig fir alma onnra na ,gaeilge d'r gcose4 ,d'is aai bil a aairt orainne do uadar ag stop an uill4 ,at nor leog an ,sasanna di 4 ,p n is mar a eineann an ,bairile1 ar s1 is liom-sa an poll soin1 agus n leai si barra mire a leogaint air4 ,dinims poll i gceann an airilie arsa na fir1 agus cuirims tuillea uatair ann4 ,do dana mar sin1 agus do uireadar fios ar uatar ar fuid na tre le cur 'sa' airile2 at1 foror6 t uatar gann i nirinn anois4 ,cuirea stranncn mai aile irne a1 cuid 'n n,gaili1 cuid iaraie4 ,do uir an t,aair ,peadar tuna uai fin a2 agus do aili ,c ,ula1 an fear bot ln poitn di all 'sa aus i d,tr onaill4 ',n-a n-amais sin1 is minic n rai le fail aca at an bainne gar1 an lionn caol1 an la4 ,n ag lotua na ndaoine n-a ao soin atim1 mar ugadar uaa go toilteana 1 n rai a alairt aca4 ,t aarra scil le tamall againn1 agus t is di liom-sa nr isde inn a arrac ugainn4 ,d'g na ,sasannai an bairile finn fin4 ,na miid dinn an corc a ur ann8 tuigsint r i mbairile ag an miistir d a orm-sa1 agus darfa s n tiucfa leis an n,gobn ,saor fin lona faid a fgfie a leogaint uai trd an uaais ir d 'n-a in 4 ,n ag dul i gcuainge at an uaais seo1 t seat gcoata ag carua le ile un leaanua l go l4 ,farsingi-eann ri uisce poll oie4 ,n'l an-duine a ga suas le galldaas n danfai s na daoine a ei 'n-a oluadar gallda mar fin4 onnac-sa an l eile trir lean ga nr uai ar scoil ria ana so le na sean-air agus i n-aois a ceire fiid4 tiss1 a lao1 agus neo1 a lao1 agus mindeen yoursel1 a uidn1 ar arra a teangan aidin go hoie aici i4 ,t an traen agus na cama seirsea a onn na feiil ana2 t an post1 buaaill an uist a ieann i go ti san tuai d ana2 t pipar na seataine ana2 an gn cadna ar siual san scoil san sipal2 na timir at amui sna ,brdai seo a onn ag coairliua na feirmeir2 na tie sta na cuairteir a lut leanaana--t siad so uile ag madua an uill d1 mar t siad eann ceann de'n liaain ag dingea ,barla istea r gcluasai4 ,faaims anois an fuil r scia-osanta leaan lidir a ain un na nide uile seo a oimed uainn ama4 ,t r seasa ar na pist4 onn ga inne sin4 ,caillims iad1 agus t s o mai againn 'sln be' gaint ag r mbairile go de4 ,coimedams ,gaeeala iad1 agus t an l linn4 ,n eadar an dtuigid do lieir deacrat an n seo a4 ,lara an-aair cloinne at ag casa le n-a leana fin a aairt suas mar ba ir4 ,ba ai liom focal eadar ,laoilis ar an gceist seo4 ,s l is di liom adeir gur coga soraie beaa uine ar an saoal4 ,at deirm-se n fuil sa oga so at nea-n seaas an coga a onn ar ga teinten i n-a mbtear ag casa le leana do oimed ,geaeala i n-inein na nide do iriieas uas4 ,agur m's mar seo at an scal ag leana na n,gaeilgeir connus at s ag an marcslua n taarfa a dtismie biorn buie ar ciaca eids ,gaeeala n ,gallda6 ,cad do inimd-na1 muinntir na ,gaeilge1 do sna leana seo4 ,minimd pidreaa ,gaeilge i1 a is i m,barla danfai an sagart agus an t-,easpog iad do eistiua2 minimd di connus ,gaeilg do liea1 at ir is scoil arla 1 caifi an ,barla ei i mbun 's i mbrr r gcuid oibre4 ,minimd rinnce ,gaeeala i1 at is i m,barla anfaid siad cainnt air agus sid de n-a iai sin4 ,s an scal cadna ag ga n eile 4 ,n'l an fear soin cruanta fs a anfa n do 'fearr de leana leis an saas so oideaais n ,anglo ,irishmen4 ,sin go crunn at againn d una do4 ,n'l ann at ag casa le baraile na tna briste do lona4 ,n'l ritea na ceiste seo1 n sil na teangan le fail tao amui de'n scoil aeealai4 ,is igin na leana do ur uiri1 ga n d'oirfi di a inea i n,gaeilg4 ,n anfa an galldaas d n doair annsoin di4 ,do uitfea s siar sos do mar a uiteann an braon de'n laain4 ,n fidir an teagasc so aairt i n-an-scoil nisinta indiu4 ,n'l sa eann is fearr aca so go for at scoil allda4 ,caifimd fin1 ar an aar soin1 costas na scoile d'ulang sa ad sca4 ,n'l arus ar doan1 ar a on sain1 m uirfimd suas 1 m ieann an obair un cinn innti--m igeann linn gn tairea a ana innti--nl aras ar doan n go ndolfa an brd liinn asti i gcionn pla bliaain1 n go leogfaids dinne leanaaint do'n obair do uireamair ar bun innti4 ,is di liom fin go mbei eagla an ostais ar an g,coiste na2 agus m onn is da gur 'idir do aoini lasmui de'n oiste an t-airgead do ana suas4 ,tim o cinnte go fuil an scoil ag teastil uainn1 o cinnte go ndolfa an ,brd i gcionn pla bliaan aisti1 agus annsoin gur 'idir dinn mrn d saas a ei againn2 o cinnte go fuil saora na teangan innte1 go dtaarfad #e d'an-uireann ,gaeilgeir a uirfi le ile un do olar4 ,t saoar mr danta le dei mbliana againn4 ,ba r-lag r dtosnua3 ,n'l bliaain a aann arainn n tugamaoid coiscinn un cinn--n tiimd pas beag nos aoirde4 ,is mai sin4 ,leanams de4 ,excelsior oie6 ,t coiscim na bliana so gan taairt fs againn4 ,tugaims un scoile onin 4 ,,gruaga an ,,tobair4 99 99 99 99 99 ,,an ,,cl-,,umann1 7,teranta71 ,cldir ,gaeilge1 ,srid r na ,tra1 ,baile a ,clia4 99 99 99 99 99