,,een ,,jaar ,,aan ,,kaap ,,hoorn4      
,door ,doctor ,hijades4    ,op          
verschillende internationale            
bijeenkomsten1 die het eerst in #ahgi te
 ,hamburg1 vervolgens te ,bern en te    
,sint-,petersburg werden gehouden1 werd 
een programma besproken en vastgesteld  
voor eene reeks van waarnemingen en     
onderzoekingen1 die te gelijker tijd1 op
 daartoe aangewezen punten van de       
poolstreken zouden geschieden1 met het  
doel om gedurende een geheel jaar de    
magnetische en meteorologische          
verschijnselen te bestudeeren4 ,nadat de
 meeste regeeringen hare goedkeuring aan
 dat programma hadden gehecht1 werden   
veertien stations aangewezen1 waarvan   
twaalf rondom de ,noordpool en de       
,i,jszee1 en slechts twee zoo dicht     
mogelijk bij de ,zuidpool2 en wel een in
 ,nieuw-,zuid-,georgi1 dat van wege     
,duitschland zou worden bezet1 en een   
aan ,kaap ,hoorn1 dat aan ,frankrijk    
werd toegewezen4  ,de waarnemingen      
moesten een geheel jaar duren1 van #a   

,september #ahhb tot #a ,september      
#ahhc4 ,al deze verschillende missin    
hebben de haar aangewezen taak          
volbracht2 en hoe treurig ook de afloop 
mocht zijn van de amerikaansche         
expeditie onder luitenant ,greely1 die  
haar standplaats had op het fort ,conger
 aan de ,lady-,franklinbaai1 en die van 
de vijf-en-twintig personen er achttien 
door den dood verloor1--toch werden alle
 dokumenten door deze ongelukkigen      
opgesteld en bijeengebracht1 behouden en
 ter beschikking gesteld van de         
amerikaansche regeering4  ,behalve de   
speciale studie van de meteorologie en  
van het aardmagnetisme1 was ook aan     
iedere missie een zeer uitgebreid       
programma voorgeschreven van            
sterrekundige waarnemingen en van       
onderzoekingen op het gebied der        
natuurlijke historie3 zologie1 botanie1 
geologie4 ,de vijf leden van de fransche
 missie wijdden verscheidene maanden aan
 voorbereidende studin 1 om zich geheel 
op de hoogte te stellen van de taak1 die

 aan ieder meer bijzonder was           
toevertrouwd4 ,er moest ook voor        
woningen worden gezorgd1 en men besloot1
 te ,parijs houten hutten of barakken te
 laten maken1 volgens een bepaald plan  
gebouwd1 en die zonder moeite uit       
elkander genomen en weder opgezet konden
 worden4  ,een rijksvaartuig1 de        
,romanche onder bevel van den kapitein  
ter zee ,martial1 die tevens met de     
opperste leiding der expeditie was      
belast1 moest het personeel en het      
materieel der missie overbrengen4       
,gedurende het jaar1 dat de missie aan  
,kaap ,hoorn heeft doorgebracht1 hebben 
de officieren van de ,romanche1 die voor
 dezen tocht bepaaldelijk waren         
uitgekozen1 zich onledig gehouden met   
het doen van hydrografische waarnemingen
 en het in kaart brengen van de         
eilandengroepen ten zuiden van          
,vuurland2 bovendien heeft de ,romanche 
van alle door haar bezochte streken     
belangrijke collectin op het gebied der 
natuurlijke historie medegebracht1 en op

 haar terugkeer peilingen gedaan4  ,het 
belang der wetenschap stond bij deze    
geheele expeditie natuurlijk op den     
voorgrond3 de romantische en pittoreske 
zijde der reis moest noodwendig op den  
achtergrond treden4 ,het ligt dan ook   
niet in mijn plan1 de expeditie bij de  
vervulling harer taak dag voor dag te   
volgen4 ,maar afgescheiden van zuiver   
wetenschappelijke kwesties1 waarvan de  
behandeling niet te dezer plaatse       
behoort1 kwam het mij voor1 dat een     
beknopt verhaal van de lotgevallen der  
missie1 sedert haar vertrek uit         
,frankrijk tot haar terugkomst1 ook voor
 niet wetenschappelijk gevormde lezers  
eenig belang kon hebben4 ,ik zal mij    
daarbij hoofdzakelijk bepalen tot ons   
verblijf onder de ,vuurlanders4  ,de    
,romanche vertrok van ,cherbourg den    
zeventienden ,juli #ahhb2 den vijfden   
,september daaraanvolgende1 des         
namiddags ten half vijf1 voer zij de    
straat van ,lemaire binnen2 in den      
namiddag van den volgenden dag wierp zij

 het anker uit in de ,oranjebaai1 aan de
 oostkust van het schiereiland ,hardy1  
deel uitmakende van het eiland ,hoste1  
ten zuiden van ,vuurland1 op #ee #ca'   
zuiderbreedte en #gj #be' oosterlengte4 
,i   ,de ,oranjebaai1 die in ,april     
#ahcj door ,robert ,fitz-,roy1 en in    
,februari #ahci door den ,amerikaan     
,wilkes was bezocht en beschreven1      
scheen eene geschikte gelegenheid aan te
 bieden voor de vestiging van onze      
missie1 en was dan ook als zoodanig     
aangewezen1 tenzij onvoorziene          
omstandigheden onze installatie daar ter
 plaatse onmogelijk mochten maken3 in   
dat geval moesten wij een geschikter    
plek opzoeken op het in de nabijheid    
gelegen eiland ,hermitte4  ,zoodra de   
,romanche het anker had uitgeworpen1 was
 dan ook ons eerste werk aan land te    
gaan1 om eene geschikte plaats voor onze
 nederzetting op te zoeken4 ,wij        
behoefden onze eischen niet hoog te     
stellen3 een vlak terrein1 waarop wij   
onze barakken konden opslaan2 voorts de 

nabijheid van eene rivier of althans van
 drinkbaar water2 eindelijk eene        
geschikte aanlegplaats voor de sloepen  
die ons materieel aan wal moesten       
brengen en later1 bij den terugkeer van 
de ,romanche1 onze gemeenschap met het  
schip moesten verzekeren4 ,de eerste van
 deze drie voorwaarden bleek niet voor  
vervulling vatbaar4 ,overal waar zich   
een vlak terrein bevond1 was de grond   
zoo drassig1 dat het zeer moeilijk viel 
daarop te loopen2 wij moesten dus een   
hooger terrein kiezen1 waar wij de      
hutten boven elkander zouden kunnen     
plaatsen1 hetzij op natuurlijke         
terrassen1 hetzij op kunstmatige        
platformen van boomstammen4 ,wij        
aarzelden aanvankelijk in de keus       
tusschen een landpunt1 later ,pointe    
,lephay genoemd1 en een kleinen heuvel  
een weinig ten noorden van die landpunt4
 ,ten slotte kozen wij dit laatste punt1
 vooral van wege de onmiddellijke       
nabijheid van eene rivier2 en in den    
vroegen morgen van den achtsten         

,september begonnen de werklieden der   
missie1 bijgestaan door eene talrijke   
afdeeling matrozen van de ,romanche het 
terrein te ontginnen3 welke arbeid de   
volgende dagen ijverig werd voortgezet4 
,den zes-en-twintigsten ,september #ahhb
 werden de eerste waarnemingen gedaan1  
die gedurende een geheel jaar           
onafgebroken moesten worden voortgezet4 
,eigenlijk hadden zij reeds op den      
eersten ,september moeten beginnen2 maar
 wij waren eerst op den zesden          
aangekomen1 en de sedert verloopen      
twintig dagen waren volstrekt noodig    
geweest voor onze installatie4 ,het met 
dicht kreupelhout en struikgewas        
begroeide terrein moest worden gezuiverd
 en geffend1 waarbij op sommige plaatsen
 de rots moest worden afgehakt4 ,nadat  
de barakken waren opgeslagen1 moesten de
 wanden en de zoldering van binnen met  
een laag vilt1 en de vloer met linoleum 
worden bekleed1 om zoo veel mogelijk de 
koude en de vocht af te weren4  ,met de 
onderzoekingen betreffende de           

natuurlijke historie was aanstonds een  
aanvang gemaakt2 evenzoo hadden wij al  
dadelijk kennis kunnen maken met de     
inboorlingen4 ,reeds den volgenden dag  
na onze aankomst in de ,oranjebaai waren
 verschillende prauwen van boomschors   
naar het schip gekomen2 de inboorlingen 
vroegen om levensmiddelen en            
voornamelijk scheepsbeschuit1 en boden  
in ruil daarvoor eenige produkten hunner
 kinderlijke nijverheid aan1 zoo als    
halskettingen van beenderen of schelpen1
 beenen punten van harpoenen en         
dergelijken4 ,deze ,vuurlanders schenen 
in het minst niet ongerust of verbaasd  
over onze verschijning3 veel meer       
trachtten zij zoo veel beschuit1 brood  
of andere spijzen te krijgen als maar   
mogelijk was4 ,zij vroegen noch om      
brandewijn1 noch om tabak1 waarmede zij 
waarschijnlijk geheel onbekend waren2   
oude kleeren namen zij ook gewillig aan1
 maar toch was het hun hoofdzakelijk om 
eetwaren te doen4  ,het is niet         
gemakkelijk1 met juistheid den eersten  

indruk weer te geven1 dien de           
verschijning van deze inboorlingen op   
ons maakte4 ,naar het scheen zonder     
eenig wantrouwen of vrees te koesteren1 
kwamen zij ons bezoeken of liever om    
voedsel vragen1 in hunne kano's van     
boomschors1 allen1 mannen en vrouwen1   
ouden en jongen1 geheel naakt of        
hoogstens bekleed met een stuk otter- of
 zeehondenvel1 dat over hunne schouders 
was geworpen4 ,gedurende onzen overtocht
 hadden wij alles gelezen wat vroegere  
zeevaarders1 zoo als ,weddell1          
,fitz-,roy1 ,darwin1 ,wilkes1 over de   
bewoners van ,vuurland geschreven       
hadden2 wij wisten dus dat zij1 naar de 
eenstemmige verklaring van al deze      
schrijvers1 ongeveer op den             
allerlaagsten trap van menschelijke     
ontwikkeling staan4 ,zoodra wij de      
,vuurlanders zagen1 meenden wij hen dan 
ook te kennen1 en zochten wij reeds naar
 de voornaamste karaktertrekken1 door de
 vroegere onderzoekers aangewezen4 ,onze
 verrassing was dus minder groot dan zij

 anders geweest zou zijn2 vooral        
verwonderde het ons dat wij geen woord  
van hunne taal verstonden1 hoewel wij   
ijverig de woordenlijst van ,fitz-,roy  
en de taalkundige mededeelingen van     
andere schrijvers hadden bestudeerd4    
,het eenige woord dat wij verstonden was
 het woord beschuit1 dat zij biskit of  
biskir uitspraken en dat als in hun mond
 bestorven lag4 ,pogingen om uit te     
maken met welken stam wij eigenlijk te  
doen hadden1 waren aanvankelijk ten     
eenemale vruchteloos4  ,eerst den       
volgenden dag1 nadat wij de inboorlingen
 bij herhaling in hunne hutten hadden   
bezocht en nauwkeurig gelet op een zeker
 aantal woorden1 die zij telkens        
gebruikten1 kwamen wij tot de zekerheid 
dat de aan de ,oranjebaai gevestigde    
stam dezelfde was1 waaraan ,fitz-,roy   
den naam van ,tekinika geeft4 ,onze     
eerste gesprekken met deze inboorlingen 
werden grootelijks vergemakkelijkt omdat
 een hunner eenige woorden engelsch     
verstond en sprak4 ,hij zeide ,jack te  

heeten1 had eene vrouw en twee kinderen 
bij zich en had in zooverre iets voor   
boven zijne stamgenooten1 dat hij een   
mondvol engelsch verstond2 voor het     
overige verkeerde hij in even ellendigen
 toestand als alle anderen4 ,hij ontving
 ons in zijne hut met de grootst        
mogelijke koelheid2 hij antwoordde vrij 
vlug op de eerste vragen die wij tot hem
 richtten1 maar bleef weldra hardnekkig 
zwijgen1 hetzij uit vermoeidheid1 hetzij
 uit wantrouwen1 of om welke reden ook4 
,over het algemeen was er een           
merkwaardig verschil tusschen de manier 
van doen van deze ,vuurlanders1 als zij 
in hunne prauwen langs de ,romanche     
dobberden1 en als wij hen aan land in   
hunne hutten bezochten4 ,op het water   
schenen zij in hun element2 zij waren   
dan vroolijk en opgewekt1 praatziek en  
familiaar tot lastig wordens toe2 aan   
land daarentegen was hunne houding wel  
niet vijandig1 maar toch teruggetrokken1
 wantrouwend1 gedwongen1 als van lieden 
wien het hindert door vreemden bespied  

te worden4 ,verschillende redenen kunnen
 ter verklaring van deze handelwijze der
 ,vuurlanders worden aangewend4 ,op zee 
gevoelen zij zich veiliger2 kwam er eene
 botsing1 dan konden zij zich dadelijk  
met hunne prauwen uit de voeten maken2  
bovendien was bij hunne bezoeken aan de 
,romanche hun eigenbelang in het spel en
 deden zij zich zoo gunstig mogelijk    
voor1 om spijzen te krijgen1 waarnaar   
zij zoo vurig verlangden4 ,toen zij     
zagen dat wij ons aan land kwamen       
vestigen1 zonder dat zij vermoeden      
konden wat ons doel was1 was het vrij   
natuurlijk dat zij zich over onze       
verschijning op hun eigen grondgebied   
ongerust maakten en van onze            
tegenwoordigheid niets dan overlast     
vreesden4 ,dit zijn echter slechts      
onderstellingen3 zij hebben hunne       
gevoelens nooit uitgesproken1 en zij    
bezitten in hooge mate het vermogen om  
hunne gewaarwordingen te verbergen en   
daarvan niets op hun onbewegelijk gelaat
 te laten blijken4  ,op ,zondag1 #a     

,october #ahhb1 omstreeks vier uren in  
den namiddag1 liep een amerikaansche    
schoener de ,oranjebaai binnen1 en wierp
 het anker uit tegenover de missie1     
naast de ,romanche4 ,dit schip1 dat     
jaarlijks deze zeen bezoekt om robben te
 vangen1 verschijnt dan in den regel in 
de ,oranjebaai1 om water in te nemen en 
zich van brandhout te voorzien4 ,de     
gezagvoerder had te ,punta ,arnas1 in de
 straat van ,magelhaens1 hooren spreken 
van de voorgenomen vestiging eener      
fransche missie aan de ,oranjebaai1 en  
kwam nu de hulp van onzen geneesheer    
inroepen voor een zijner matrozen1 die  
ernstig ziek was4  ,de schoener heette  
de ,thomas ,hunt2 in vijf dagen had de  
bemanning1 bij de                       
,diego-,ramirez-eilanden en vooral op   
het eiland ,ildefonso1 ongeveer         
driehonderd robben gedood2 het hoogste  
cijfer der op een dag gedoode dieren was
 ditmaal zeventig geweest4 ,een paar    
jaren geleden1 had men op een dag       
vijfhonderd robben gevangen4 ,de robben 

worden1 als zij aan land zijn1 omsingeld
 en dan doodgeschoten1 somwijlen ook    
doodgeslagen2 de zeer jonge dieren      
blijven gespaard1 maar alle anderen1    
mannetjes en wijfjes zonder onderscheid1
 gedood4 ,de bemanning van de ,thomas   
,hunt bestond uit acht-en-twintig       
koppen1 en er waren zeven geweren aan   
boord4 ,men doodt de robben enkel om hun
 vel2 zoodra zij aan boord zijn         
gebracht1 wordt hun het vel afgestroopt1
 waarna de lichamen in zee worden       
geworpen4 ,de huid wordt1 na ingezouten 
te zijn1 naar ,engeland verzonden om    
daar bewerkt te worden2 zij levert eene 
bekende en zeer gezochte soort van bont 
op4  ,de gezagvoerder van de ,thomas    
,hunt was nu reeds gedurende zeven jaren
 ter robbenvangst gevaren4 ,hij         
verklaarde dat die vangst steeds minder 
voordeelen opleverde en dat het getal   
dezer robben snel afnam3 hetgeen        
inderdaad niet te verwonderen is bij de 
ruwe1 moorddadige wijze waarop de jagers
 te werk gaan6 ,er behoort in waarheid  

eene groote mate van avontuurlijken zin 
en liefhebberij voor het vak toe1 om het
 beroep van robbenjager te kiezen1 dat  
tegenwoordig maar eene zeer geringe     
winst oplevert4 ,het leven toch dezer   
robbenvangers is alles behalve          
gemakkelijk of aangenaam4 ,hun voedsel  
bestaat1 voor het grootste gedeelte1 uit
 het vleesch der pingouins1 die zij     
dooden of levend vangen2 de kapitein van
 de ,thomas ,hunt1 die zich ook daarmede
 tevreden moest stellen1 verklaarde mij 
echter dat dit vleesch zeer goed        
smaakte4 ,de robbenjagers brengen echter
 niet hun geheelen tijd aan boord door4 
,op hun schip zijn zij aan tallooze     
gevaren blootgesteld2 maar nog veel     
erger is hun toestand1 wanneer zij1 in  
het belang van de jacht1 op een of ander
 onbewoond eilandje moeten achterblijven
 en daar gedurende weken of maanden op  
de terugkomst van hun schip wachten4    
,blijft dan het schip langer weg dan    
waarop gerekend was1 dan zijn de        
achtergeblevenen aan de grootste ellende

 ter prooi4 ,de kapitein van de ,thomas 
,hunt had1 voor zijne aankomst in de    
,oranjebaai1 op het eiland              
,diego-,ramirez acht mannen gevonden1   
die door eene amerikaansche golet daar  
waren achtergelaten om robben te vangen 
en van levensmiddelen voor drie maanden 
voorzien1 maar die nu reeds sedert vier 
maanden op de terugkomst van hun schip  
wachtten4 ,hun voorraad was geheel      
opgeteerd3 zij hadden geen ander voedsel
 dan de vogels1 die het hun van tijd tot
 tijd gelukte te vangen4 ,de ,thomas    
,hunt had deze ongelukkigen opgenomen en
 hen naar het ,beagle-kanaal1 naar      
,ooshooia1 gebracht1 waar zij aan de    
verzorging van de protestantsche        
zendelingen waren overgelaten4  ,weldra 
zouden wij zelven met deze zendelingen  
in aanraking komen3 tot onze groote     
verwondering zouden wij in dit wilde1   
onherbergzame land1 aan den uitersten   
uithoek der wereld1 beschaafde mannen   
vinden1 sedert lange jaren hier         
gevestigd4    ,,ii   ,in den morgen van 

den elfden ,november #ahhb wierp eene   
golet1 die de engelsche vlag voerde1 het
 anker uit tegenover onze hutten4 ,onze 
eerste gedachte was1 dat wij ook nu     
weder te doen hadden met een            
robbenjager1 die hetzij uit             
nieuwsgierigheid1 hetzij om onze hulp in
 te roepen1 ons een bezoek kwam brengen4
 ,deze onderstelling bleek evenwel      
onjuist3 eene van het schip afgezonden  
sloep naderde snel onze kleine          
aanlegplaats3 zij bevatte twee          
passagiers1 waarvan de een de           
gezagvoerder van het schip moest zijn1  
terwijl de ander geheel het voorkomen   
had van een engelsch geestelijke4       
,eenige minuten later zetten die heeren 
voet aan wal1 en stelden zich zelven    
voor3 de een was kapitein ,willis1      
gezagvoerder van de golet ,allan        
,gardiner1 in dienst van den            
protestantschen zendingspost in         
,vuurland2 de ander was de directeur    
7superintendent7 van dien post1 de      
reverend ,thomas ,bridges4  ,voor ons   

vertrek uit ,frankrijk droegen wij      
kennis van het bestaan dezer missie3 de 
post is aangewezen op de kaarten van het
 zuidelijk deel van ,vuurland2 wij      
wisten dat wij in geval van nood daar   
hulp konden gaan vragen1 en dat de zetel
 der missie te ,ooshooia of ,ouchouaya  
was1 ongeveer honderd kilometers ten    
noorden van de ,oranjebaai4 ,daartoe    
bepaalde zich onze kennis van dezen     
zendingspost4  ,de heer ,bridges deelde 
ons dadelijk het doel van zijne komst   
mede4 ,van den kapitein van de ,thomas  
,hunt vernomen hebbende1 dat zich aan de
 ,oranjebaai eene fransche              
wetenschappelijke missie bevond1 waaraan
 ook een geneesheer verbonden was1 kwam 
hij ons verzoeken1 te ,ouchouaya een    
onderzoek in te stellen naar eene hevige
 epidemische ziekte1 die sedert het     
begin van het jaar onder de             
protestantsche missie woedde4 ,een      
aantal ,vuurlanders waren door die      
moorddadige epidemie aangetast1 en al de
 aangetasten waren na verloop van       

hoogstens vijf of zes weken bezweken2 de
 inlanders waren als door een panischen 
schrik bevangen1 en het engelsche       
personeel van de missie begon evenzeer  
te vreezen voor de besmetting eener     
ziekte1 waartegen geen geneesmiddelen   
iets hadden gebaat4 ,men moet evenwel   
niet vergeten1 dat eigenlijke           
geneeskundige hulp te ,ouchouaya niet   
kon worden verleend1 want in de         
omstreeks vijftien jaren dat de kleine  
engelsche kolonie daar gevestigd was1   
had zij nog nooit een dokter gezien4    
,het spreekt van zelf dat het verzoek   
van den heer ,bridges onmiddellijk werd 
ingewilligd2 bij gemis van nauwkeurige  
inlichtingen omtrent den aard en den    
gang der epidemische ziekte die onder de
 ,vuurlanders in zijne omgeving woedde1 
was het volstrekt noodig1 de patinten   
zelven te zien2 bovendien waren er onder
 de gezinnen der zendelingen velen      
lijdende1 die zeer gaarne een geneesheer
 zouden raadplegen4 ,dien eigen avond   
vertrok ik met den heer ,bridges aan    

boord van de ,allan ,gardiner4 ,het was 
een heerlijk schoone avond1 toen wij    
koers zetten naar het noorden2 den      
volgenden dag was het weer niet minder  
mooi1 maar daar de wind in den namiddag 
geheel ging liggen1 moest de golet      
overnachten in een kleinen inham1 nabij 
het ,beagle-kanaal1 niet ver van den    
engelschen zendingspost4 ,den dertienden
 ,november verlieten wij des morgens ten
 negen uren onze ankerplaats1 en kwamen 
twee uren later te ,ouchouaya4  ,op het 
eerste gezicht maken zij een treurigen1 
weemoedigen indruk1 die weinige         
engelsche huizen1 waarvan al de         
materialen uit ,europa zijn aangevoerd1 
daar als neergeworpen in die doodsche   
sombere wildernis1 aan dien verloren    
uithoek der wereld2 die eenvoudige      
huizen1 ten verblijve strekkende aan de 
gezinnen der zendelingen1 waarvan velen 
kleine kinderen hebben1 die nooit een   
ander vaderland hebben gekend4 ,en die  
indruk wordt er niet beter op als men   
aan land gaat en de inboorlingen ziet1  

natuurlijk minder wild dan in de        
omstreken van ,kaap ,hoorn1 behoorlijk  
gekleed1 eigenaars van betrekkelijk goed
 ingerichte hutten1 somtijds zelfs van  
netjes onderhouden tuinen2 maar         
desniettemin volstrekt niet gelukkiger  
dan de naakt loopende ,vuurlanders1 die 
in volle vrijheid met hunne prauwen op  
de zee rondzwerven om hun dagelijksch   
brood op te sporen4 ,men zou hier       
inderdaad belangrijke vergelijkende     
studin kunnen maken over de gevolgen van
 deze proeven van beschaving op         
volksstammen in volkomen staat van      
wildheid levende4 ,is zulk een overgang 
inderdaad voor hen eene weldaad8 ,de    
vraag mag worden gedaan1 zonder iets af 
te dingen op den lof en de bewondering1 
die het streven verdient van de         
engelsche missie1 wier geschiedenis ik  
hier kortelijk zal mededeelen4  ,in     
#ahej besloot ,allan ,gardiner1 kapitein
 bij de koninklijke engelsche marine1   
naar ,vuurland te gaan om te onderzoeken
 wat er geworden was van de inlanders1  

die in #ahcb door ,fitz-,roy naar       
,engeland waren overgebracht en twee    
jaar later weer naar hun vaderland      
teruggevoerd4 ,gardiner meende1 dat het 
onvergefelijk zou zijn1 zich verder niet
 met deze wilden te bemoeien1 en de     
kiemen van beschaving en christelijk    
geloof1 door de ,vuurlanders van        
,fitz-,roy onder hunne stamgenoten      
overgebracht1 te laten versterven4 ,in  
#ahej vertrok hij uit ,engeland1 met den
 heer ,williams1 geneesheer-zendeling1  
den heer ,maidment1 architekt1 en vier  
visschers van ,cornwallis4 ,in ,vuurland
 aangekomen1 verlieten zij hun schip1 en
 gingen over in kano's1 waarmede zij    
naar eene baai op het eiland ,navarin   
wilden varen1 waar zij onderstelden dat 
een der ,vuurlanders van ,fitz-,roy1 die
 dus engelsch verstond1 woonde4 ,op dien
 tocht landden zij aan eene vlakte1 waar
 de inlanders hen zoo vijandig ontvingen
 en eene zoo dreigende houding aannamen1
 dat zij genoodzaakt waren1 zich spoedig
 weder in te schepen4 ,een hevige storm 

veroorzaakte daarop groote schade aan   
hunne kano's1 waarvan een zelfs geheel  
verloren ging4 ,van hunne vaartuigen    
beroofd1 namen zij nu de wijk in een    
verlaten kreek1 ten zuiden van          
,vuurland1 waar zij1 blootgesteld aan de
 hevige koude en met een geringen       
voorraad van mondbehoeften1 van week tot
 week uitzagen of niet een voorbijvarend
 schip hen redden zou4 ,naarmate de     
voorraad slonk1 werden zij ziek en      
stierven allen1 een voor een1 den       
verschrikkelijksten hongerdood4 ,eenigen
 tijd daarna vond men hun dagboek1      
waarin men het eenvoudig1 hartroerend   
verhaal van hun lang martelaarschap kon 
lezen tot op den laatsten levensdag van 
den laatst overgeblevene1 kapitein      
,gardiner4  ,in #ahed werd de ,allan    
,gardiner1 in ,engeland voor rekening   
van het ,genootschap voor de zending in 
,zuid-,amerika gebouwd1 naar ,vuurland  
gezonden4 ,men koos een van de          
,falklandseilanden1 het eiland ,keppel1 
om daar een post te vestigen1 waarheen  

men de ,vuurlanders1 die geneigd schenen
 het ,christendom aan te nemen1 zou     
overbrengen om verder hunne opvoeding te
 voltooien4 ,in #aheh werden1 onder     
leiding van den heer ,pakenham ,despard1
 de eerste ,vuurlanders naar die missie 
gebracht3 het waren ,jemmy ,button1 een 
van de ,vuurlanders van ,fitz-,roy1 met 
zijne familie2 voorts drie volwassen    
paren en twee jonge knapen4  ,meenende  
nu het vertrouwen van de ,vuurlanders   
gewonnen te hebben1 achtten de          
zendelingen in #ahei het oogenblik      
gekomen om zich in het land zelf dier   
wilden te gaan vestigen4 ,onder leiding 
van den heer ,philips en van kapitein   
,fell van de ,allan ,gardiner1 begaven  
zij zich dus naar ,woollya1 op de kust  
van het eiland ,navarin1 waar zij       
aanvankelijk goed werden ontvangen4     
,maar eenige dagen later1 op ,zondag1 #f
 ,november #ahei1 terwijl zij           
godsdienstoefening hielden in eene tot  
kapel ingerichte hut1 werden zij door de
 inlanders overvallen en allen vermoord4

 ,deze ramp verdoofde evenwel den moed  
niet van de zendelingen1 die op het     
eiland ,keppel waren achtergebleven4    
,een vaartuig1 uitgezonden om te        
ontdekken wat er van hunne ongelukkige  
broeders geworden was1 keerde terug met 
den jongen ,vuurlander ,okokko1 die geen
 deel aan den moord had genomen1 maar   
ook niet bij machte was geweest om dien 
te verhinderen4 ,hij was vergezeld van  
zijne vrouw1 en van hem leerden de      
overgebleven zendelingen de vuurlandsche
 taal1 waarin met name de heer ,bridges1
 de tegenwoordige directeur der missie1 
die zich in #ahjb op het eiland ,keppel 
bevond1 snelle vorderingen maakte4  ,in 
#ahfc keerde de ,allan ,gardiner1 die   
naar ,engeland was geweest om           
gekalefaterd te worden1 naar het eiland 
,keppel terug met den reverend          
,stirling2 aanstonds werden nu op nieuw 
betrekkingen aangeknoopt met de bewoners
 van ,vuurland zelf4 ,deze wilden waren 
ten hoogste verbaasd toen zij bespeurden
 dat de blanken er niet aan dachten1    

wraak te nemen over den voor weinige    
jaren gepleegden moord aan de           
zendelingen1 wier lijken werden         
teruggevonden en den #aa;den ,maart     
#ahfd1 met groote plechtigheid te       
,woollya begraven4 ,sedert dien tijd    
bracht men naar de ,falklandseilanden   
een vijftigtal ,vuurlanders1 bij groepen
 van acht of tien te gelijk2 zij        
ontvingen daar eenig onderricht1 waarna 
zij naar hun land terugkeerden en hunne 
oude zwervende levenswijze hervatten4   
,in #ahfe nam de heer ,stirling vier    
jonge ,vuurlanders1 van dertien tot     
achttien jaren1 mede naar ,europa4 ,zij 
bleven zestien maanden in ,engeland1    
waar zij zich onderscheidden door hun   
goed en ordelijk gedrag1 door hunne     
scherpzinnigheid en vlugheid van begrip4
 ,een van hen stierf op de terugreis1   
den tweeden ,april #ahfg1 na eene       
langdurige ziekte3 een ander overleed   
kort daarna den #bdsten ,juni2 een derde
 eindelijk bezweek in ,maart #ahgd4  ,in
 #ahfh werd een klein station gevestigd 

te ,liwaya1 op het eiland ,navarin1 op  
den zuidelijken oever van het           
,beagle-kanaal1 en in ,januari van het  
volgende jaar vestigde de heer ,stirling
 zich geheel alleen te ,ooshooia1 op den
 noordelijken oever van het kanaal1     
tegenover ,liwya4 ,er was daar eene     
goede ankerplaats1 bosch1 water in      
overvloed1 en een grond geschikt voor   
akkerbouw en veeteelt4--,in het begin   
van #ahgj vestigde de reverend ,th4     
,bridges4 die een groot deel van zijn   
leven onder de ,vuurlanders op ,keppel  
had doorgebracht en die tot             
superintendent der missie was benoemd1  
zich te ,ooshooia1 met twee             
bekeerlingen1 waarvan de een een bekwaam
 timmerman en de ander landbouwer was4  
,hoezeer men met de werkzaamheden zoo   
veel mogelijk spoed maakte1 verliepen er
 toch twee jaren eer het etablissement  
te ,ooshooia gereed was4  ,wie          
tegenwoordig te ,ouchouaya komt1 ziet   
daar een soort van dorp1 met een zeker  
aantal huizen in plaats van hutten1 eene

 kerk1 eene school en een weeshuis4 ,de 
heer ,bridges heeft eene vuurlandsche   
grammaire vervaardigd en een zeer       
uitgebreide woordenlijst saamgesteld4   
,hij heeft ook het ,evangelie van ,lucas
 in de taal der inlanders overgezet2    
deze vertaling is1 in vijfhonderd       
exemplaren1 te ,londen gedrukt4 ,den    
#ac;den ,augustus #ahha waren daarvan   
aan de inboorlingen te ,ouchouaya       
twee-en-twintig exemplaren verkocht1    
tegen een franc vijf-en-twintig centimes
 per stuk4 ,ook ontvangen de            
kweekelingen der missie zooveel mogelijk
 onderricht in het engelsch4  ,de       
,vuurlanders van ,ouchouaya hebben      
geleerd1 hunne akkers en tuinen te      
omheinen1 planken te zagen1 hutten te   
bouwen1 wegen aan te leggen4 ,men heeft 
runderen en geiten in hun land          
ingevoerd2 zij gaan op europeesche wijze
 gekleed2 in het weeshuis ontvangen     
vijf-en-twintig ouderlooze kinderen     
verpleging en onderwijs4 ,de            
zendelingen1 die geene andere macht     

hebben dan hunne zedelijke meerderheid1 
zijn de eenige wetgevers1 en bijna      
altijd onderwerpen de inboorlingen zich 
aan hunne uitspraken4 ,ouchouaya wordt  
langzamerhand een middelpunt1 van waar  
de invloed der zendelingen zich naar    
alle kanten uitbreidt2 het is reeds     
voorgekomen1 dat inboorlingen1 aan de   
zendelingen persoonlijk geheel onbekend1
 hulp en bijstand hebben verleend aan   
schipbreukelingen1 geheel in strijd met 
de voorvaderlijke overleveringen en     
gebruiken4 ,in #ahhb bedroeg het getal  
,vuurlanders te ,ouchouaya omstreeks    
honderd-vijftig4  ,meermalen is de vraag
 bij mij opgerezen3 welke toekomst is   
voor deze missie weggelegd8 ,ondanks de 
onvermoeide en volhardende pogingen der 
zendelingen gedurende vijftien jaren1   
heeft nog maar eene zeer kleine         
minderheid van de inlanders de oude     
levenswijze laten varen1 de godsdienst  
en de gebruiken der beschaafden1 voor   
zoover het gaat1 aangenomen en zich te  
,ouchouaya gevestigd4 ,de anderen--dat  

wil zeggen do overgroote                
meerderheid--komen wel soms enkele dagen
 te ,ouchouaya doorbrengen1 maar zij    
blijven er niet4 ,zij geven verreweg de 
voorkeur aan het vrije1 ongebonden1     
zwervende leven1 gaande en trekkende    
naar het hun lust2 ondanks de vele      
ontberingen en den honger1 waaraan zij  
bloot staan1 verkiezen zij deze         
onafhankelijke levenswijze boven het    
bestaan van hunne stamgenooten te       
,ouchouaya1 die huizen en akkers en     
tuinen bezitten1 veel minder ontberingen
 kennen en tamelijk wel tegen honger    
gewaarborgd zijn1 maar die daarentegen  
ook al de zorgen en beslommeringen      
ondervinden van het beschaafde leven en 
bovenal dag aan dag geregeld moeten     
arbeiden4 ,dit laatste is voor den      
wilde--en niet enkel voor den           
,vuurlander--een schier onoverkomelijk  
bezwaar4 ,daar de zorg voor den dag van 
morgen hem vreemd is1 kan hij in den    
arbeid niets anders zien dan eene       
doellooze1 ondragelijke slavernij1      

waaraan hij zich tot iederen prijs poogt
 te onttrekken4 ,het is volstrekt niets 
ongewoons1 dat een inlander1 die een of 
twee jaren te ,ouchouaya heeft          
doorgebracht en door goed gedrag en     
ijverigen arbeid reeds een eigen woning 
en een akker verkregen1 op een goeden   
morgen eensklaps verdwijnt1 met         
achterlating van alles1 om tot zijne    
vroegere levenswijze terug te keeren4   
,zal het gelukken1 die diep ingewortelde
 neiging te overwinnen en de onrustige  
nomaden aan vaste woonplaatsen en       
geregelden arbeid te gewennen8 ,nog     
meer3 zal ook hier de plotselinge1      
geheel onvoorbereide overgang van den   
laagsten trap der barbaarschheid tot de 
vormen en uiterlijke gewoonten en       
gebruiken eener hoog ontwikkelde        
beschaving geen verderfelijken invloed  
uitoefenen op de inlanders zelven1 en   
zal men hen niet1 als zoo vele stammen  
in ,noord-,amerika en op de             
,zuidzee-eilanden1 zien wegkwijnen en   
uitsterven8 ,reeds nu is de sterfte te  

,ouchouaya veel grooter dan elders4     
,,iii   ,met groote spanning werd1 ook  
aan de ,oranjebaai1 de zesde ,december  
tegemoet gezien4 ,dien dag zou de       
overgang plaats hebben van de planeet   
,venus langs de zonneschijf2 en om dit  
verschijnsel goed waar te nemen1 waren  
onder anderen uit ,frankrijk1 acht      
speciale missin naar ,amerika           
vertrokken4 ,uit een astronomisch       
oogpunt was de zuidelijke punt van den  
archipel van ,kaap ,hoorn zeker de meest
 geschikte plaats voor waarneming2 maar 
men had dat punt niet durven opnemen    
onder de aanvankelijk uitgekozen        
stations1 uithoofde van de zeer geringe 
kans op goed weer in de maand ,december4
 ,om echter van de gelegenheid1 indien  
zij zich toch mocht aanbieden1 gebruik  
te kunnen maken1 was de missie naar     
,kaap ,hoorn voorzien van de noodige    
instrumenten1 voor het gadeslaan van den
 overgang der planeet4  ,de zesde       
,december was een regenachtige dag1 en  
reeds des morgens hield men het voor    

onmogelijk1 het verschijnsel van den    
overgang van ,venus waar te nemen4 ,toch
 was op het bepaalde uur ieder op zijn  
post1 bereid om de hem aangewezen taak  
te vervullen2 en zie--op het juiste     
oogenblik helderde de hemel op en       
vertoonde zich de zon4 ,de operatie     
gelukte zoo goed mogelijk1 en er was    
dien dag feest in onzen kring4  ,wij    
waren toen in het langst van de dagen1  
in het midden van den zomer van het     
zuidelijk halfrond4 ,maar aan ,kaap     
,hoorn is er eigenlijk geen zomer1 of   
althans geen warm jaargetijde4 ,in      
,december #ahhb1 een der minst koude    
maanden van het jaar1 was de temperatuur
 gemiddeld #gi2 in ,juni1 dat wil zeggen
 in de koudste maand1 daalde de         
thermometer niet beneden -#bb4 ,hieruit 
blijkt1 dat het grootste verschil van   
temperatuur niet meer dan even vijf     
graden bedraagt4 ,voornamelijk hieraan  
zal wel het mislukken van onze proeven  
van groenten-kultuur zijn toe te        
schrijven1 waartoe trouwens ook de      

gesteldheid van den grond niet          
medewerkte4 ,de bodem bestond toch      
hoofdzakelijk uit moeras of veen2 en    
waar een dunne laag teelaarde gevonden  
werd1 was de grond zoo doorwoeld met    
wortels1 dat eene ontginning groote     
bezwaren opleverde3 nog daargelaten dat 
ook deze terreinen zoo vochtig waren1   
dat wij diepe slooten moesten graven om 
het water af te voeren4 ,toch zochten   
wij in een naburig boschje een terrein  
van beperkten omvang uit1 om daarop eene
 proef te nemen4 ,na den grond van      
wortels te hebben gezuiverd en om het   
terrein in het vierkant greppels te     
hebben gegraven1 zaaiden wij daarop     
verschillende groenten3 boonen1 erwten1 
kool1 salade1 radijs1 peterselie enz41  
maar geen van deze groenten bracht het  
tot rijpheid4  ,toch verbouwt de honderd
 mijlen meer noordelijk gelegen         
engelsche missie1 voor hare eigen       
behoefte1 met vrij goeden uitslag1      
aardappelen1 kool en wortelen1 en hebben
 de inlanders vrij uitgestrekte         

moestuinen4 ,maar dit resultaat is niet 
verkregen dan ten koste van ontzaglijken
 arbeid voor de ontginning en de        
drooglegging van het terrein2           
daarenboven is de grond langs het       
,beagle-kanaal veel beter voor bebouwing
 geschikt dan aan de ,oranjebaai4  ,was 
de zomer niet gunstig voor onze         
kweekerij en bracht dit jaargetijde al  
haast evenveel dagen van regen1 sneeuw  
en hagel als de winter1 zoo droeg toch  
de lengte der dagen1 de bloeitijd der   
planten1 de betrekkelijke               
gemakkelijkheid van tochtjes en         
uitstapjes er toe bij1 om ons de        
zomermaanden te doen waardeeren4 ,in    
dezen tijd des jaars1 gedurende de      
langste dagen1 kwam de zon ten twee uren
 na middernacht op1 en ging eerst ten   
tien uren 's avonds onder2 en de korte  
tijd tusschen zons onder- en opgang was 
veeleer eene lange schemering dan een   
eigenlijke nacht4  ,men kan zich        
moeilijk voorstellen1 met hoeveel       
bezwaren het maken van uitstapjes en    

zelfs van eenvoudige wandelingen1 in den
 omtrek van de ,oranjebaai gepaard gaat4
 ,nergens is een spoor van een weg of   
zelfs maar van een pad te ontdekken4    
,langs het strand is het eene           
opeenstapeling van rotsblokken en groote
 steenklompen1 waartegen men met behulp 
van handen en voeten moet opklauteren1  
of waarlangs men zich moet laten        
afglijden4 ,in het binnenland moet men  
zich al kruipend een weg banen door     
oerwouden in miniatuur1 waar men elk    
oogenblik neerploft in uitgeholde1      
verrotte boomstammen1 die met hun       
bekleedsel van mos en woekerplanten     
schijnbaar eene vaste oppervlakte       
vormen1 maar bezwijken zoodra men er den
 voet op zet4 ,dan weer moet ge door    
poelen en moerassen waden of over dicht 
ineengestrengeld doornig kreupelhout    
loopen dat als een harnas den bodem     
bedekt4 ,geen wonder dan ook1 dat wij   
onze meeste tochtjes te water maakten4  
,moesten wij echter het binnenland      
bezoeken of een berg beklimmen1 dan     

schoot er niets anders over dan te voet 
te gaan1 vergezeld van eenige matrozen1 
die de noodige levensmiddelen droegen1  
want op de ,vuurlanders viel niet te    
rekenen3 in den zomer na onze komst1 die
 het meest geschikte seizoen was voor   
uitstapjes1 waren wij nog niet met de   
inlanders op genoegzaam vertrouwelijken 
voet4  ,een van onze belangrijkste      
voetreizen was die naar de              
,bourchierbaai1 op de westkust van het  
schiereiland ,hardy1 alzoo aan den zoom 
van den ,stillen-oceaan4  ,den #besten  
,januari #ahhc1 des morgens omstreeks   
vijf uren1 vertrokken wij met prachtig  
weer1 van de missie3 wij waren met ons  
vijven1 waaronder twee dragers1 en      
richtten ons in rechte lijn naar het    
westen4 ,na eene korte halt halfweg1 te 
midden van een bekoorlijk berkenboschje1
 kwamen wij ten elf uren aan de baai    
,bourchier4 ,wij hadden slechts         
tweehonderd el behoeven te stijgen1 en  
de tocht had zich door geen enkel       
incident gekenmerkt4 ,toen wij naar het 

ruime1 fraaie strand afdaalden1 vonden  
wij stukken hout1 half in het zand      
begraven en blijkbaar sedert lang aan   
weer en wind blootgesteld2 bij nader    
bezien1 bleken het overblijfselen van   
een schip1 dat op deze onherbergzame    
kust was vergaan4 ,en deze ontdekking   
was niet de eenige van dien aard3       
dikwijls genoeg vonden wij wrakhout     
langs het strand1 als ten spot van den  
naam1 dien de ,oceaan hier draagt4      
,deze weemoedige tropeen der verdelging 
pasten overigens volkomen bij het woeste
 en toch grootsche voorkomen van dit    
onherbergzaam strand4 ,hier zoekt men te
 vergeefs naar sporen van menschelijke  
woningen3 niets dan eene grillig        
gevormde kust1 omzoomd door steile      
heuvelen met berken begroeid1 die       
naarmate zij hooger groeiden1 door den  
fellen wind meer naar het westen waren  
overgebogen2 voorts bochtige1 smalle    
kreeken1 ingesloten tusschen hooge1     
loodrechte rotswanden1 langs wier voet  
de golven klotsten en brandden3 in een  

woord een grootsch1 aangrijpend1 wild   
landschap4  ,wij besteedden den ganschen
 dag met het onderzoek van het terrein1 
van de geologische gesteldheid en       
formatie der rotsen en der vele kleine  
inhammen1 die als het ware eene         
voortzetting van de baai en voor        
vaartuigen ontoegankelijk zijn4 ,in een 
dezer kreeken vonden wij overblijfselen 
van een schip dat1 voor zoo ver wij     
konden nagaan1 eerst voor korten tijd   
hier schipbreuk had geleden3 eene bijna 
ongeschonden ton1 eene groote           
hoeveelheid rotting2 in eene andere     
ontdekten wij een groot stuk hout1 dat  
met beeld- en snijwerk was versierd1 en 
blijkbaar tot den spiegel van een of    
ander schip had behoord4  ,het was      
natuurlijk niet mogelijk1 bij dezen en  
bij dergelijke tochten                  
kampementsartikelen mede te nemen1      
waaraan wij anders wel behoefte hadden1 
voornamelijk aan eene tent1 waarin wij  
konden overnachten4 ,wij trachtten nu in
 een klein boschje1 op een der heuvelen 

langs de baai1 eene hut te bouwen op de 
manier der inlanders4 ,men behoeft      
daartoe slechts eenige boomstammen af te
 kappen1 die met het dikste einde in den
 grond te steken en met de punten naar  
elkander te buigen1 zoodat aan den top  
van deze soort van loofhut eene kleine  
opening gelaten wordt4 ,de inlanders    
zorgen steeds dat het vuur in hunne     
hutten brandende wordt gehouden2 wij    
hadden ook gaarne vuur aangemaakt1 maar 
wij zouden door den rook zijn gestikt2  
wij richtten dus naast onze hut een     
kleinen brandstapel op1 die rook in     
overvloed gaf1 maar geen warmte4 ,wij   
ondervonden hier op nieuw1 hoe          
onbeholpen de beschaafde mensch is1 als 
hij over geene andere hulpmiddelen kan  
beschikken dan die de natuur hem        
aanbiedt2 de wilde weet zich daar vrij  
wat beter van te bedienen en overwint   
zonder eenige moeite allerlei bezwaren1 
waarvoor de wetenschappelijk            
ontwikkelde1 fijn beschaafde blanke     
radeloos blijft staan4  ,onze nacht was 

verre van aangenaam1 maar duurde        
gelukkig kort3 om drie uren was het     
klaar dag en daalden wij naar het strand
 af1 waar wij verder den morgen         
doorbrachten4 ,na in eene kleine vallei 
tusschen de zandduinen te hebben        
ontbeten1 aanvaardden wij omstreeks n   
uur de terugreis1 nog steeds begunstigd 
door het heerlijkste weder2 de warmte   
hinderde ons zelfs bij het beklimmen der
 heuvelen4  ,het spreekt van zelf dat ik
 geen verslag kan geven van al onze     
tochtjes te land en te water in den     
omtrek van de ,oranjebaai2 slechts van  
een enkel watertochtje zal ik nog even  
spreken1 om een denkbeeld te geven van  
dergelijke uitstapjes4  ,in den vroegen 
morgen van zaterdag1 den derden         
,februari #ahhc1 vertrokken twee leden  
van de missie1 met den praeparator van  
het ,museum1 vier matrozen en een       
,vuurlander1 ,jonathan genaamd1 die een 
weinig engelsch sprak1 in eene sloep van
 de ,oranjebaai4 ,wij zetten koers naar 
het noorden3 ons doel was1 zoo          

nauwkeurig mogelijk de oevers op te     
nemen van de ,packsaddle-baai1 de       
,tekinika-,sound en de ,ponsonby-,sound4
 ,wij hadden voor drie  vier dagen      
levensmiddelen bij ons2 onze ,vuurlander
 moest ons de noodige inlichtingen geven
 en ons als tolk dienen in het zeer     
waarschijnlijke geval dat wij inlanders 
zouden ontmoeten1 die wij niet kenden4  
,het weer was prachtig3 er was geen     
wolkje aan den hemel te zien1 en de zee 
was zoo glad als een spiegel4 ,omstreeks
 elf uur hielden wij stil om ons ontbijt
 te gebruiken op een klein steenachtig  
strand1 in de ,packsaddle-baai1         
tegenover het eiland van denzelfden     
naam4 ,even na den middag gingen wij    
weer aan boord en voeren langs de       
,tekinika-,sound1 waarna wij            
herhaaldelijk aan land gingen om de     
rotsen te onderzoeken en fragmenten van 
den steen mede te nemen4 ,tegen den     
avond bereikten wij den ingang van      
,ponsonby-,sound1 waar wij de sloep op  
den oever haalden en op het strand      

overnachtten1 aan den voet van          
boschrijke heuvelen4  ,den volgenden    
morgen ten zes uur werd de sloep weer in
 zee gelaten en voeren wij verder       
noordwaarts4 ,kort daarna1 langs een    
eilandje varende1 waar wij tusschen de  
rotsen verscheidene inlanders meenden te
 bespeuren1 ontmoetten wij eene prauw   
vol ,vuurlanders1 die aanstonds onze    
aandacht trokken4 ,een hunner1 een man  
van omstreeks veertig jaar1 had zijn    
gezicht geheel zwart gemaakt2 de anderen
 hadden ook zwarte strepen op hun       
gelaat1 en allen hadden boven op het    
hoofd eene soort van tonsuur1 waar het  
haar zeer kort was afgeknipt4 ,door     
tusschenkomst van ,jonathan vroegen wij 
inlichting aan den man met het zwarte   
gezicht2 en deze1 ,oufhtaradeka genoemd1
 deelde ons mede1 dat allen in den rouw 
waren over zijne vrouw1 die weinige     
dagen geleden gestorven was4 ,op mijn   
verzoek verklaarde de weduwnaar zich    
aanstonds bereid1 mij naar het graf     
zijner vrouw te geleiden4 ,hij stapte   

mitsdien over in onze sloep1 en bracht  
ons naar een klein eilandje in de       
nabijheid4  ,het graf bevond zich nabij 
eene oude1 onbewoonde hut1 waarachter   
men tusschen de struiken het spoor van  
een pad zag4 ,op een hoogte van         
omstreeks zes el zag men een soort van  
kuil1 omstreeks twee el lang en breed en
 twintig duim diep4 ,de bodem bestond   
hier uit gruis van schelpen2 de randen  
van den kuil waren geheel begroeid4     
,oufhtaradeka wees ons de plek waar     
zijne vrouw begraven lag4 ,de bovenste  
laag schelpen werd weggeruimd2 daaronder
 vonden wij eenige groene berkentakken1 
en vervolgens een soort van afdak van   
boomstronken en schors1 waaronder het   
lijk lag1 dat geheel gewikkeld was in   
oude kleeren1 vermoedelijk van matrozen 
afkomstig1 en die met een riem van      
robbevel om het lichaam waren           
vastgemaakt4 ,de weduwnaar maakte dien  
riem los1 en wij zagen nu het geheel    
naakte lijk eener jonge vrouw1 die met  
de voeten naar het noorden lag en geen  

andere versierselen droeg dan een ring  
van robbevel om de enkels4  ,juist toen 
ik mij gereed maakte eene fotografie van
 deze plek te nemen1 verschenen drie    
prauwen met ,vuurlanders1 waaronder zich
 een zekere ,athlinata bevond1 van wien 
,jonathan bij herhaling gesproken had1  
als van iemand die een zeer grooten     
invloed uitoefende en die zijn          
persoonlijke vijand was4 ,naar ,jonathan
 verzekerde1 was ,athlinata--een        
prachtexemplaar van een wilde1 die      
tegenover ons eene bijna uitdagende     
houding aannam1--ook jegens de missie   
aan de ,oranjebaai zeer vijandig gezind4
 ,wij oordeelden het voorzichtiger van  
de voorgenomen fotografie af te zien1 en
 scheepten ons weder in4  ,tegenwind    
verhinderde ons verder noordwaarts te   
stevenen2 ook maakten wij ons ongerust  
over de verhalen van ,jonathan1 die     
beweerde dat ,athlinata van onze        
afwezigheid wilde gebruik maken om de   
missie aan te vallen4 ,wij besloten     
daarom terug te keeren1 en brachten den 

nacht door in een der baaien van        
,ponsonby-,sound1 op een verrukkelijk   
schoon strand1 door bosschen omzoomd en 
bezet met eenige lichte1 van boomtakken 
opgeslagen hutten4 ,den volgenden morgen
 voeren wij naar het eiland ,packsaddle1
 waar wij te vergeefs naar robben       
uitzagen1 die1 toch zooals ,jonathan    
verzekerde1 hier zeer talrijk waren4    
,na aan den ingang van de               
,tekinika-,sound te hebben overnacht1   
kwamen wij den volgenden morgen         
omstreeks acht uur aan de missie terug4 
,de praatjes van ,jonathan bleken       
ongegrond3 onze achtergelaten           
landgenooten waren door niemand         
aangevallen of verontrust geworden4     
,,vi   ,ik acht het oogenblik gekomen om
 mijn lezers meer nauwkeurig bekend te  
maken met de inlanders1 van wie ik tot  
hiertoe slechts in het voorbijgaan      
gesproken heb1 en omtrent wie wij tot   
dusver niet dan onvolledige en          
onnauwkeurige berichten ontvingen4 ,wij 
hebben deze menschen zoo nauwkeurig     

mogelijk en geheel onbevooroordeeld     
bestudeerd1 en ons best gedaan om zoo   
veel in ons vermogen was1 ons te hoeden 
voor verkeerde oordeelvellingen en      
vergissingen1 waaraan men bij de        
waarneming der zeden en gewoonten van   
een geheel wilden volksstam zoo licht   
blootstaat4 ,wat wij te zeggen hebben   
betreft uitsluitend de levenswijze der  
,vuurlanders3 anthropologische en       
ethnografische kwesties blijven buiten  
bespreking4 ,wij zullen ons dus ook niet
 verdiepen in de vraag1 van waar deze   
eilanders afkomstig zijn1 en of zij     
inderdaad1 zoo als men gezegd heeft1    
zijn te beschouwen als de verbasterde   
overblijfselen van een amerikaansch     
volk1 dat door overmachtige vijanden    
verdreven en naar dezen uithoek der     
wereld terug gedrongen zou zijn4  ,onder
 den naam van ,vuurlanders verstaan wij 
thans alleen de bevolking van den       
archipel van ,kaap ,hoorn4 ,het is      
duidelijk1 dat de twee andere stammen1  
die de landen in den omtrek van de      

,straat van ,magelhaens bewonen1 de     
,alakalouf op de westkust1 en de ,ona in
 het eigenlijke ,vuurland1 evenzeer     
aanspraak op den naam van ,vuurlanders  
hebben2 maar daar wij met deze stammen  
niet in aanraking zijn geweest1 kunnen  
wij ook niet van hen spreken4  ,de      
,vuurlander van de ,oranjebaai en de    
omstreken van ,kaap ,hoorn woont van    
alle ons bekende menschenrassen1 het    
dichtst bij de zuidpool1 al is hij      
daarvan nog door eene wijde zee         
gescheiden4 ,hij behoort tot den stam   
der ,tekinika1 volgens ,fitz-,roy1 of   
der ,yaghane1 volgens de tegenwoordige  
engelsche zendelingen4 ,al wat de eerste
 reizigers1 die hen voor ruim anderhalve
 eeuw bezochten1 van de inlanders       
verhalen1 is nog volkomen waar4 ,alleen 
zijn die berichten onvolledig1 en       
verdiepen de schrijvers zich vaak in    
gissingen1 verklaringen en theorien1    
waarvan de onhoudbaarheid thans algemeen
 erkend wordt4  ,de ,vuurlander van     
,kaap ,hoorn heeft niet1 als de bewoner 

der noordelijke streken1 weten gebruik  
te maken van hetgeen zijn land hem kon  
aanbieden om zijn leven te              
veraangenamen4 ,hij heeft noch kleeding1
 noch huis1 noch voorraad4 ,de robbehuid
 of de mantel van aan elkaar gehechte   
kleine ottervellen1 die hij over de     
schouders werpt om zich eenigermate     
tegen de kou te dekken1 kan kwalijk den 
naam van kleedingstuk dragen4 ,de       
loofhut1 die hij binnen een paar uren   
aan den oever opricht1 om daarin naast  
het vuur neergehurkt1 te overnachten1   
heeft niets gemeens met een huis1 hoe   
eenvoudig ook4 ,hij leeft weken lang van
 het vleesch van walvisschen of robben1 
maar denkt er niet aan om het te bewaren
 of er een voorraad van te verzamelen4  
,daar deze levenswijze dubbel vreemd    
schijnt in een koud land1 waar de       
gemiddelde temperatuur niet hooger is   
dan #e 7#gag in den zomeren #cef in den 
winter71 is eene nadere toelichting niet
 overbodig4  ,kleeding1 in den gewonen  
zin van dat woord1 kent1 zoo als ik     

zeide1 de ,vuurlander niet4 ,de vrouwen 
alleen dragen iets1 dat men een         
kleedingstuk zou kunnen noemen1 namelijk
 een driekant lapje van ottervel1 zoo   
groot als een hand1 dat aan een dunnen  
riem tusschen de dijen hangt1 en dat zij
 nooit afleggen4 ,ik moet evenwel       
hierbij voegen1 dat het besef van       
kuische schaamte hun niet vreemd is1    
vooral niet aan de vrouwen1 zoo als ik  
meermalen in de gelegenheid was op te   
merken4 ,de jonge meisjes maken met een 
soort van wit krijt strepen op haar     
gelaat3 dat is haar eenige koketterie4  
,de ,vuurlanders bewonen nooit dan zeer 
tijdelijk dezelfde hut3 het is dus niet 
vreemd1 dat zij niet veel arbeid        
besteden aan een verblijf dat zij na    
weinige dagen1 misschien zelfs reeds den
 volgenden morgen1 weer zullen verlaten4
 ,eenige zware takken of boomstammen1   
zoo in den grond gestoken dat zij       
elkander van boven raken2 enkele handen 
vol bladeren om de opengebleven gaten   
zoo goed mogelijk dicht te stoppen3     

ziedaar de bouwstoffen voor eene        
vuurlandsche hut4 ,de grond daarbinnen  
wordt haastig plat getrapt1 om daarop   
het vuur over te brengen en te          
onderhouden1 dat in de prauw brandde3 en
 de woning is gereed4 ,somwijlen hebben 
wij grooter en beter tegen den regen    
gedekte hutten gezien1 maar de          
constructie is altijd dezelfde4         
,daarentegen zijn er ook familin1 voor  
wie zelfs zulk eene hut nog te veel is1 
en die zich eenvoudig aan den voet van  
eene rots legeren1 rondom een vuur1 dat 
de wind en de regen telkens dreigen uit 
te blusschen4 ,bedden1 in welken vorm   
ook1 zijn ten eenemale onbekend3 de     
,vuurlander slaapt op den blooten grond1
 hoogstens met wat gras of bladeren     
bedekt4  ,niet minder onbekend is hem de
 zorg voor de naaste toekomst4 ,hij     
leeft letterlijk van den eenen dag op   
den anderen1 van hetgeen de jacht of de 
vischvangst hem oplevert4 ,hij heeft ook
 geene andere bezigheid dan deze3 als   
hij niet jaagt of vischt1 zijne prauw   

timmert of herstelt1 of hout hakt voor  
zijn vuur1 dan slaapt hij4 ,natuurlijk  
zal men vragen1 hoe zij het dan         
aanleggen1 als zij1 hetzij van wege het 
jaargetijde1 hetzij door ziekte1 niet   
kunnen jagen of visschen1 en ook geen   
schelpen opzoeken1 en zij niet het      
voorrecht hebben gehad1 om langs het    
strand een dooden rob of een gestranden 
walvisch te vinden8 ,en het is niet     
tegen te spreken1 dat in den winter1    
wanneer het soms dagen lang achtereen   
blijft sneeuwen1 zich zulke gevallen    
kunnen voordoen4 ,de ongelukkige        
,vuurlanders blijven dan in hunne       
hutten1 die zij niet verlaten dan om in 
het naaste bosch brandhout te hakken3   
roerloos hurken zij om het vuur en      
trachten in den slaap hun honger te     
vergeten4 ,nijpt de honger te fel1 dan  
trachten zij dien te stillen door de    
wortels te eten van de ,armeria         
magellanica1 die zij langs het strand   
opgraven1 maar die hoegenaamd geen      
voedsel bevatten4 ,echter duren zulke   

ongelukkige omstandigheden nooit langer 
dan drie of vier dagen3 de inlanders    
behoeven dus niet te bezwijken1 al      
hebben zij het hard te verantwoorden en 
al vermageren zij snel1 vooral wanneer  
die vastendagen met korte tusschenpoozen
 terugkeeren4 ,maar ten eenemale onwaar 
is het1 wat door oudere en nieuwere     
schrijvers verhaald wordt1 dat de       
,vuurlanders menscheneters zouden zijn1 
en dat zij met name hunne oude vrouwen  
zouden doen stikken1 om ze dan in tijd  
van gebrek te eten4 ,hoe veel zij ook   
van den honger mogen te lijden hebben1  
nooit verslinden zij elkander4 ,zij zijn
 zoo weinig kannibalen1 dat zij zelfs   
hun verslagen vijanden niet eten3 het   
gebeurde met de protestantsche          
zendelingen te ,woollya1 waarvan wij    
boven gesproken hebben1 is daarvan een  
bewijs3 men vond de lijken van die      
zendelingen geheel ongeschonden4        
,opmerkelijk is de invloed1 dien de     
grijsaards in het gezin uitoefenen en de
 soort van vereering1 die men voor hen  

koestert4 ,dit is een eigenaardig       
verschijnsel1 niet gemakkelijk met      
juiste woorden te omschrijven4 ,uit de  
feiten die wij hebben kunnen waarnemen1 
blijkt de volkomen onafhankelijkheid van
 de bejaarde hoofden der gezinnen1 zoo  
mannen als vrouwen3--deze laatsten      
natuurlijk alleen ingeval de man        
overleden is4 ,zij doen geheel wat zij  
goed vinden en niemand maakt daar eenige
 aanmerking op4 ,zij hebben altijd      
eenige kinderen of kleinkinderen bij    
zich1 die hun zeer onderdanig zijn en al
 hunne bevelen uitvoeren4 ,toch kan men 
niet zeggen1 dat zij1 als bij de        
patriarchale organisatie der familie1   
met het oppergezag zijn bekleed4 ,de    
zoon1 die niet met zijn vader overweg   
kan1 scheidt zich af1 en trekt met      
eenige vrienden naar elders1 waar hij   
door de tegenwoordigheid van zijne      
ouders in zijne bewegingen niet         
belemmerd wordt4 ,de meest kenmerkende  
karaktertrek van dit zonderlinge volk is
 hun hartstochtelijke liefde voor wat   

zij vrijheid noemen en hun afkeer van   
elken dwang4 ,dit dierlijke1 echt       
barbaarsche instinkt wordt alleen       
beperkt door de banden der familie1 die 
sterk genoeg zijn om alle leden van     
dezelfde familie1 ook al leven zij van  
elkander verwijderd1 elkander te hulp te
 doen komen1 en zelfs bij deze wilden   
het besef te wekken van solidariteit en 
een hoogere wet boven de individueele   
willekeur4 ,ook hier blijkt op nieuw1   
dat de familie de bakermat der          
maatschappij en de grondslag van alle   
geordende menschelijke samenleving is4  
,de arbeid is zeer nauwkeurig tusschen  
de beide geslachten verdeeld4 ,alle     
arbeid1 die spierkracht en lichamelijke 
inspanning vordert1 komt ten laste van  
de mannen3 zij hakken en vervoeren het  
brandhout2 zij bouwen de hutten en maken
 de prauwen1 waarmede zij ter           
robbenvangst gaan2 zij vervaardigen de  
harpoenen1 waarmede zij de robben       
dooden1 de slingers1 die zij ook        
gebruiken op de otterjacht3 bij welke   

laatste zij ook door hunne honden       
geholpen worden1 die in de holen en     
gaten doordringen1 waarin de otter zich 
verschuilt4  ,de vrouwen verrichten wat 
wij de huiselijke bezigheden zouden     
kunnen noemen3 bij de eb gaan zij langs 
het strand mosselen en andere           
schelpdieren zoeken2 zij bereiden en    
koken de spijzen2 zij maken het vuur    
aan2 zij zorgen voor den noodigen       
voorraad van drinkwater2 zij vlechten   
korven van riet en touwen voor het      
vastmaken der prauwen2 zij vervaardigen 
de halskettingen van doorboorde schelpen
 of fragmenten van vogelbeenderen4 ,ook 
gaan zij uit visschen in hare prauw1    
waarbij zij zich bedienen van een       
hengel1 waaraan een mossel of een stuk  
visch bevestigd is3 zoodra de visch die 
prooi inslikt1 halen zij hem ijlings    
naar boven4 ,ook visschen zij1 met      
behulp van een soort van lange houten   
vorken1 verschillende schelpen1 zelfs op
 vrij aanmerkelijke diepte4 ,tot de taak
 der vrouwen behoort ook het roeien of  

liever het pagaaien der prauwen3 dit is 
volstrekt geen zwaar werk1 want de van  
boomschors vervaardigde prauwen zijn    
zeer licht1 even als de riemen zelven4  
,bij al deze verschillende werkzaamheden
 leggen de vrouwen eene groote mate van 
bekwaamheid aan den dag4  ,de prauw1    
bijna voor den ,vuurlander het eenige   
voorwerp dat hij niet missen kan1 is    
zeer licht en volkomen zeewaardig1 maar 
heeft het groote gebrek dat zij maar    
zeer kort duurt4 ,eene goede prauw houdt
 het gemiddeld niet langer dan zes      
maanden uit4 ,de mannen vervaardigen de 
ranke boot1 maar de vrouwen zorgen voor 
het onderhoud1 voor het herstellen van  
gebreken1 het dichten van gaten en wat  
daar verder toe behoort4 ,de zorg voor  
de prauw rust overigens op alle leden   
des gezins1 op de mannen zoowel als op  
de vrouwen4 ,het lot van eene           
vuurlandsche familie1 die op zee haar   
kano verloren heeft1 is al zeer treurig3
 de ongelukkigen zouden dan vaak op eene
 of andere kale rots1 den hongerdood    

moeten sterven1 wanneer hunne buren of  
bekenden1 ongerust over hunne lange     
afwezigheid1 hen niet gingen opzoeken en
 redden4  ,de vrouwen alleen kunnen     
zwemmen1 hetgeen zeker zeer zonderling  
is voor eene bevolking1 die een groot   
deel van haar leven op zee doorbrengt4  
,men begrijpt ter nauwernood1 hoe de    
,vuurlanders1 zonder te kunnen zwemmen1 
aan de vele gevaren ontsnappen1 waaraan 
zij telkens zijn blootgesteld1 vooral   
bij tochten die verscheidene dagen duren
 en waarop zij lichtelijk door storm    
kunnen worden overvallen of met         
onstuimige zeen hebben te kampen4 ,zij  
moeten wel een groot vertrouwen stellen 
in hunne prauwen2 bovendien mag men als 
zeker aannemen1 dat velen hunner op zee 
verongelukken3 gedurende ons verblijf   
hoorde ik althans herhaaldelijk spreken 
van menschen1 die hun dood in de golven 
hadden gevonden4  ,hoewel zij zeer goed 
kunnen zwemmen1 gaan de vrouwen echter  
zelden voor haar genoegen te water3     
doorgaans bestaat daartoe eene bepaalde 

aanleiding1 bij voorbeeld1 als zij een  
vogel moeten gaan halen1 dien zij van   
den oever met een steenworp gedood      
hebben4 ,meermalen echter1 als het weer 
betrekkelijk zacht was1 heb ik de       
vuurlandsche vrouwen een bad zien nemen 
en naar hartelust in het water          
rondspartelen4 ,het is echter niet waar1
 wat sommige schrijvers beweren1 dat zij
 veroordeeld zijn om te duiken1 ten     
einde zeegels te vangen3 daartoe        
bedienen zij zich van een eenvoudiger   
middel1 en wel van de bovengenoemde     
houten vorken1 aan een langen stok      
bevestigd4  ,ook de kinderen hebben in  
het gezin de hun aangewezen taak te     
vervullen4 ,de kleine jongens nemen al  
spoedig deel aan de werkzaamheden van   
hun vader1 terwijl de meisjes haar      
moeder behulpzaam zijn4 ,het heeft zeer 
mijne aandacht getrokken1 dat de        
kinderen nooit mishandeld worden2       
veeleer worden zij bedorven door hunne  
ouders1 die zeer veel van hen houden1 al
 is het niet de gewoonte hen te         

liefkoozen1 zoo als men dat vaak in     
,europa ziet4  ,voor zoover ik heb      
kunnen nagaan1 hebben de ,vuurlanders   
geenerlei soort van eeredienst2 zelfs is
 er1 naar men zegt1 in hunne taal geen  
woord om daarmede eene godheid1 welke   
ook1 aan te duiden4 ,toch vertoonen zij 
sporen van eene soort van doodendienst3 
hoogst ongaarne spreken zij van hun     
dooden1 en die weerzin gaat1 althans    
tegenover vreemden1 zoo ver1 dat men    
niet dan met de grootste moeite de namen
 van hun overleden bloedverwanten1 zelfs
 van hun vader en hunne moeder1 vernemen
 kan4 ,misschien is het ook daaraan toe 
te schrijven1 dat zij zoo lang wachten1 
eer zij hun kinderen een naam geven4    
,zij weten wel dat het kind naar de     
plaats zijner geboorte genoemd zal      
worden1 maar zij kennen het dien naam   
eerst toe omstreeks het tweede jaar1 als
 het kind begint te loopen4 ,komt het nu
 voor dien tijd te sterven1 dan zal het 
hooren van zijn naam hen niet aan het   
geleden verlies herinneren4 ,ook onder  

elkander spreken zij1 naar men zegt1    
nooit over hunne dooden1 hoewel zij     
tamelijk langen tijd rouw dragen over   
hunne naaste betrekkingen3 ten teeken   
van rouw maken zij zich het gelaat zwart
 en scheren zich de kruin van het hoofd 
kaal4 ,ook beginnen de vrouwen          
somwijlen1 schijnbaar zonder eenige     
uitwendige aanleiding1 over hare        
afgestorvenen te weenen en te jammeren4 
,hangt dit een en ander samen met eene  
zekere onbestemde1 duistere vereering   
der dooden8 ,men zou het haast meenen1  
want de dood op zich zelven boezemt hun 
geene vrees in4 ,ik heb zoowel mannen   
als vrouwen1 kinderen zoowel als        
grijsaards1 zonder eenige huivering of  
aandoening1 opgedolven schedels en      
beenderen van menschen zien behandelen2 
en ik heb reden om te gelooven--wat de  
engelsche zendelingen mij trouwens      
uitdrukkelijk bevestigd hebben--dat zij 
hun kranken1 als het uiterste oogenblik 
gekomen is1 de keel toeknijpen1 om aldus
 spoediger een einde aan hun lijden te  

maken4  ,zij gelooven aan het bestaan   
van geheimzinnige wezens1 die allerlei  
verschrikkelijke gedaanten kunnen       
aannemen1 en het geluid nabootsen van   
een zeerob of van eenig ander dier4     
,wanneer zij 's nachts de stem van zulk 
een wezen meenen gehoord te hebben1     
worden zij door doodelijke vrees        
bevangen2 zij verschansen zich op de    
onmogelijkste manier in hunne hutten1   
rapen alles bijeen wat zij aan wapenen  
bezitten1 en wachten1 bevend en         
sidderend1 tot het gevaar geweken en de 
dag aangebroken is4 ,na zulk een nacht  
te hebben doorgebracht1 kan niets hen   
bewegen1 langer op die plek te blijven4 
,zoo spoedig mogelijk verwijderen zij   
zich en gaan liefst naar een ander      
eiland1 om aan het geduchte spooksel te 
ontkomen4 ,deze geheimzinnige wezens1   
die hunne slachtoffers vele nachten     
achtereen vervolgen en plagen1 noemen de
 ,vuurlanders oualapatou3 zij hebben1   
veel overeenkomst met de ook bij ons    
niet onbekende weerwolven4 ,in ieder    

geval blijkt uit dit bijgeloof1 dat ook 
bij deze wilden het besef van het       
bovennatuurlijke1 hoe ruw en            
onontwikkeld ook1 niet ontbreekt4       
,fitz-,roy heeft uitvoerig gesproken van
 hunne tooverdokters4 ,in werkelijkheid 
kennen de ,vuurlanders zulke personen   
niet2 maar er heerscht bij hen eene     
gewoonte1 waardoor het verhaal van den  
engelschen reiziger zijne verklaring    
vindt4  ,wanneer een ,vuurlander krank  
is1 ondergaat hij geene andere          
behandeling--uitgenomen de verworging1  
als het uitgemaakt is dat hij gaat      
sterven1--dan eene soort van massage1   
die hetzij op het hoofd1 hetzij op de   
borst1 hetzij op eenig ander            
lichaamsdeel wordt toegepast1 waar men  
onderstelt dat de ziekte schuilt4 ,de   
personen1 die bepaaldelijk met deze     
behandeling zijn belast1 worden         
yakamouches genoemd1 en die titel gaat  
van vader op zoon over4 ,als de         
yakamouche bij een zieke geroepen wordt1
 hurkt hij bij den patint neder1 begint 

een woest1 onzamenhangend gezang1 met   
allerlei gelaatsvertrekkingen gepaard1  
en gaat dan tot de behandeling1 uit     
wrijven en knijpen bestaande1 over1     
steeds schreeuwende en afschuwelijke    
gezichten trekkende4 ,van tijd tot tijd 
houdt de yakamouche even op1 om op den  
patint en dan op zijne eigene handen te 
blazen1 die hij vervolgens boven het    
vuur heen en weer schudt2 eindelijk     
snijdt hij met een schelp of eenig ander
 scherp werktuig1 een haarlok van den   
patint af1 en werpt dien in het vuur4   
,na die operatie is de zieke            
ongetwijfeld zeer vermoeid1 maar toch   
verklaart hij doorgaans1 zich beter te  
gevoelen4  ,ik kan mij zeer goed        
verklaren dat de reisgenooten van       
,fitz-,roy1 en ook ,fitz-,roy zelf1 als 
zij bij toeval getuigen waren van zulk  
een kuur1 daarin eene werkelijke        
bezwering of betoovering hebben gemeend 
te zien1 door een soort van toovenaar of
 duivelbanner in praktijk gebracht4     
,toch kent men aan de                   

yakamouches--waarvan er overigens in    
genoegzaam elke familie een gevonden    
wordt1--hoegenaamd geen bovennatuurlijk 
vermogen toe4  ,de yakamouches zijn voor
 het meerendeel bejaard2 toch hebben wij
 er enkelen gezien1 die niet ouder      
konden zijn dan vijf-en-dertig  veertig 
jaar2 voor zoo ver ik heb kunnen nagaan1
 is er dus geen leeftijd bepaald voor   
het verkrijgen van deze waardigheid1    
evenmin als daarvoor eene voorbereiding 
of inwijding gevorderd wordt4 ,daar     
,fitz-,roy hen altijd aan de spits der  
,vuurlanders vond1 wanneer dezen hem een
 of anderen poets bakten1 heeft hij     
daaruit opgemaakt dat zij zeker gezag   
over hunne volksgenooten uitoefenden4   
,maar ik voor mij geloof dat dit niet   
het geval is1 en dat zij geen ander     
gezag bezitten dan wat hun toekomt als  
hoofd van een gezin1 hetgeen zij altijd 
zijn1 daar de waardigheid of het ambt1  
zoo als men het noemen wil1 eerst na den
 dood des vaders op den oudsten zoon    
overgaat4 ,ook worden zij voor hunne    

diensten nooit betaald1 hetgeen hen zeer
 stellig van de toovenaars1 die wij     
elders aantreffen1 onderscheidt4        
,evenals alle anderen1 leven zij van    
hetgeen de jacht en de visscherij hun   
opleveren of van hetgeen zij op andere  
wijze kunnen machtig worden4  ,ziedaar1 
in een beknopt overzicht1 de kenmerkende
 trekken van de zeden en gewoonten der  
,vuurlanders1 voor zoover zij in wilden 
staat leven1 buiten de engelsche missie 
aan het ,beagle-kanaal4  ,ik moot ook   
met een enkel woord gewagen van hun     
uiterlijk voorkomen4 ,zij zijn klein van
 gestalte3 de mannen zijn gemiddeld niet
 grooter dan n meter acht-en-vijftig1 de
 vrouwen n meter acht-en-veertig4 ,de   
kleur van hunne huid is licht geel2     
hunne gelaatstrekken zijn zeer grof en  
ruw2 maar daarentegen hebben zij zeer   
mooie bruine oogen1 vol uitdrukking4    
,borst en dijen zijn breed2 de vrouwen  
zijn over het algemeen zwaarlijvig4 ,de 
mannen dragen noch baard1 noch knevels2 
met uitzondering van hun hoofdhair1     

trekken zij alle hairen uit4  ,zoo als  
ik reeds zeide1 namen de inboorlingen in
 den beginne1 tegenover ons1 eene zeer  
groote mate van terughouding in acht4   
,langzamerhand openbaarde zich meer     
toenadering en vertrouwen1 zonder dat de
 inlanders daarom eenige verandering    
brachten in hunne gewone levenswijze4   
,wel hadden zij de gewoonte aangenomen  
om1 als wij aan tafel zaten1 voor onze  
hutten te komen staan1 om de            
overgeschoten brokken te ontvangen1 die 
zij op staanden voet opaten of anders   
medenamen in de door ons weggeworpen    
ledige blikjes1 die zij met dat doel    
hadden opgezameld2 maar daarom hadden   
zij niet afgezien van de vischvangst of 
van het opzoeken van schelpdieren bij   
lage zee4 ,hadden zij op die wijze een  
paar weken aan de ,oranjebaai           
doorgebracht1 dan kwam de oude trek tot 
zwerven weer boven3 zij verdwenen       
eensklaps1 en wij zagen hen in geen     
maanden terug4 ,zoo wisselden onze buren
 telkens af1 hetgeen ook al niet        

bevorderlijk was aan het aanknoopen van 
nadere betrekkingen4  ,eerst vele       
maanden na onze vestiging1 en nadat wij 
ons een groot aantal woorden van hunne  
dagelijksche spreektaal hadden eigen    
gemaakt1 veranderde hunne houding       
tegenover ons en werden zij meer        
familiaar4 ,het getal onzer buren       
bedroeg in den regel dertig of veertig1 
op een totaal van tusschen de drie- en  
vierhonderd eilanders1 die ons          
afwisselend kwamen bezoeken4 ,daaronder 
waren er nu ten slotte enkelen op wie   
wij rekenen konden voor het verrichten  
van een of ander werk3 en dan nog moest 
dat niet te dikwijls voorkomen en vooral
 niet te lang duren4 ,nooit maakten zij 
bedenking tegen het loon1 dat bijna     
altijd uit eenige scheepsbeschuiten of  
stukken brood bestond4 ,slechts een of  
twee hunner hebben wij ettelijke weken  
achtereen geregeld in onze dienst kunnen
 houden4 ,als maatregel van             
voorzichtigheid1 lieten wij nooit een   
inlander bij ons overnachten2 zij       

moesten altijd des avonds naar hunne    
hutten terugkeeren1 die trouwens op     
korten afstand van onze barakken waren  
gelegen4  ,het is inderdaad zonderling1 
dat ook de inlanders die dagelijks met  
ons verkeerden1 er niet in slaagden ook 
maar een weinig fransch te leeren3      
dikwijls genoeg was ik er getuige van1  
hoeveel moeite zij zich gaven om eenige 
woorden van onze taal te onthouden3 zij 
zeiden de woorden zeer goed na1 maar    
eenige oogenblikken later1 waren zij ze 
weer vergeten4 ,zij vroegen ons alle    
dagen om brood1 maar gebruikten daarbij 
altijd het engelsche woord bread4 ,ik   
geloof dat zij nooit meer dan twee      
fransche woorden hebben kunnen          
onthouden3 oui en chemise4 ,hun voorraad
 engelsch is ook bijster gering1 en     
bepaalt zich doorgaans tot vijftien of  
twintig woorden1 die zij meer of minder 
goed uitspreken4  ,bij voorkeur richtten
 onze ,vuurlanders hunne schreden naar  
ons laboratorium van natuurlijke        
historie2 zij wisten dat men daar op hun

 persoon allerlei waarnemingen deed1    
waartoe zij zich volgaarne leenden1 in  
het vooruitzicht op eene belooning1 wat 
beschuit of andere spijze4 ,zij werden  
gemeten en betast2 alle physiologische  
bijzonderheden in bouw en constructie   
werden nauwkeurig onderzocht en         
opgeteekend2 van de verschillende doelen
 van hun lichaam werden afdrukken in    
gips genomen4 ,ik heb zelfs een         
,vuurlander1 en wel den geduchten       
,athlinata1 bijkans vier uren achtereen 
onbewegelijk zien stilstaan om een      
afdruk te kunnen nemen van zijn geheelen
 persoon ten voeten uit4 ,dat de proef  
mislukte1 was niet zijne schuld1 maar   
alleen te wijten aan de slechte         
kwaliteit der gips1 die bedorven was4   
,eerst den twintigsten ,december #ahhb  
kon het laboratorium in gebruik worden  
gesteld4 ,bij gemis van de noodige      
materialen had men het grootendeels van 
planken van pakkisten moeten opslaan4   
,het stond op eenigen afstand van de    
andere barakken3 daarom konden wij den  

,vuurlanders1 den geheelen dag door1    
vrijen toegang verleenen1 zonder dat de 
goede orde in de missie daardoor leed4  
,zij waren daar dus bijna geheel te     
huis1 en kwamen en gingen bijkans naar  
dat het hun goeddacht4 ,hoewel zij er   
nooit alleen werden gelaten1 was hun    
aantal dikwijls zoo groot1 dat werkelijk
 toezicht onmogelijk was3 toch hebben   
zij nimmer iets ontvreemd1 ondanks hunne
 reputatie van dieven1 die zij aan      
vroegere zeevaarders te danken hebben4  
,in den morgen van den eersten          
,september #ahhc werden de magnetische  
en meteorologische waarnemingen van de  
missie aan ,kaap ,hoorn officieel       
geindigd verklaard4 ,sedert de laatste  
dagen had men zich reeds onledig        
gehouden met het overbrengen van de     
kisten en doozen1 die onze collectin    
bevatten1 aan boord van de ,romanche4   
,den derden verlieten wij aan boord van 
dat schip de ,oranjebaai1 waar wij een  
jaar hadden doorgebracht4 ,vier dagen   
later kwamen wij te ,punta ,arnas in de 

straat van ,magelhaens1 van waar wij den
 twaalfden vertrokken1 om zonder verder 
oponthoud onze reis naar ,frankrijk     
voort te zetten4 ,den elfden ,november  
wierp de ,romanche het anker uit op de  
reede van ,cherbourg1